Osmanlı Devleti'nde Nisan ( Mart ) tarihinde patlak veren ve meşrutiyet rejimini hedef alan isyan, Selanik'ten gelen ve kurmay başkanlığını Mustafa Kemal'in yaptığı Hareket Ordusu tarafından bastırılmıştır. Bu gelişme, Türk siyasi tarihinde ordunun mevcut rejimi koruma görevini üstlendiği önemli bir dönüm noktası olarak kabul edilir.
Buna göre, aşağıdakilerden hangisi Mart Vakası'nın bastırılmasının ardından Osmanlı siyasi hayatında meydana gelen temel değişimlerden biridir?
- II. Abdülhamit'in Meclis-i Mebusan kararıyla tahttan indirilmesi ve Anayasa değişiklikleriyle padişahın yetkilerinin kısıtlanmasıCevap
- BKabakçı Mustafa İsyanı sonucunda Nizam-ı Cedid ıslahatlarının durdurulması ve III. Selim'in tahttan indirilmesi
- CBâb-ı Âli Baskını ile İttihat ve Terakki Cemiyeti'nin hükümet darbesi yaparak yönetimi tamamen ele geçirmesi
- DVaka-i Hayriye sonucunda Yeniçeri Ocağı'nın kaldırılarak yerine modern bir ordunun temellerinin atılması
- EKuleli Vakası adı verilen girişimle padişah Abdülmecit'in yerine Abdülaziz'in tahta çıkarılmaya çalışılması
Cevap
II. Abdülhamit'in Meclis-i Mebusan kararıyla tahttan indirilmesi ve 1909 Anayasa değişiklikleriyle padişahın yetkilerinin kısıtlanması
31 Mart Vakası'nın bastırılmasının ardından II. Abdülhamit, isyanda parmağı olduğu gerekçesiyle Meclis-i Mebusan kararıyla tahttan indirilmiştir. Bu durum, Türk tarihinde meclis kararıyla tahttan indirilen ilk padişah örneğidir. Ayrıca yapılan Anayasa değişiklikleriyle yürütme (padişah) karşısında yasamanın (meclis) gücü artırılmıştır.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Meclis Üstünlüğü ve Rejimin Korunması
İpuçları
1
Bu olayda Hareket Ordusu rejimi korumak için İstanbul'a gelmiştir.
2
İsyan sonrasında Osmanlı tarihinde ilk kez bir padişah, bir meclis kararıyla görevden uzaklaştırılmıştır.
3
Doğru seçenek, II. Abdülhamit'in yerine V. Mehmet Reşad'ın tahta geçmesini ve 1909 kanun değişikliklerini içerir.
Daha Fazla Pratik
İsyan sonrası yapılan 1909 Anayasa değişikliklerinin içeriğini (veto yetkisi, meclisi fesih hakkı vb.) inceleyerek demokratikleşme adımlarını pekiştirebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s