Milli Mücadele Hazırlık Dönemi
563 soru
Temsil Heyeti, Sivas Kongresi'nden sonra Amasya Görüşmeleri ile sağlanan uzlaşı neticesinde İstanbul'da açılması kararlaştırılan Son Osmanlı Mebusan Meclisi çalışmalarını daha yakından takip edebilmek amacıyla merkezini Aralık 'da Ankara'ya taşımıştır. Ankara'nın bu süreçte bir merkez olarak seçilmesinde güvenli bir konumda olmasının yanı sıra, İstanbul ile olan demir yolu ve telgraf bağlantıları da etkili olmuştur.
Bu bilgilere dayanarak, Temsil Heyeti'nin Ankara'yı merkez seçmesindeki temel siyasi amaç aşağıdakilerden hangisidir?
Sivas Kongresi, Milli Mücadele'nin teşkilatlanma evresinde Erzurum Kongresi'nde alınan kararların genişletildiği ve tüm yurda teşmil edildiği bir dönüm noktasıdır. Bu süreçte Temsil Heyeti, sadece bir kurul olmanın ötesine geçerek bir devlet otoritesi gibi hareket etmeye başlamıştır.
Buna göre, Sivas Kongresi’nde alınan aşağıdaki kararlardan hangisi, Temsil Heyeti’nin bir 'hükümet' gibi hareket ederek 'yürütme yetkisini' kullandığının en açık göstergesidir?
Millî Mücadele'nin ilk genelgesi olma özelliği taşıyan Havza Genelgesi'nde halktan işgallere karşı protesto mitingleri düzenlemesi ve telgraflar çekmesi istenirken, bu gösteriler sırasında Hristiyan azınlığa yönelik herhangi bir saldırı veya kötü muamelede bulunulmaması gerektiği özellikle vurgulanmıştır.
Genelgede yer alan bu uyarının temel amacı aşağıdakilerden hangisidir?
Sivas Kongresi’nde, Erzurum Kongresi’nde alınan bölgesel kararlar tüm vatanı kapsayacak şekilde genişletilmiş ve Millî Mücadele’nin yönetimini tek elde toplamak amacıyla ülkedeki tüm cemiyetler "Anadolu ve Rumeli Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti" adı altında birleştirilmiştir. Bu birleştirme kararıyla ulaşılmak istenen temel amaç aşağıdakilerden hangisidir?
Mustafa Kemal Paşa, . Ordu Müfettişi sıfatıyla yayımladığı Havza Genelgesi’nde; işgallerin heyecanlı mitinglerle protesto edilmesini ve İtilaf Devletleri temsilciliklerine telgraflar çekilmesini isterken, bu gösteriler sırasında Hristiyan azınlığa karşı saldırgan tavırlardan kesinlikle kaçınılması gerektiğini "haklıyken haksız duruma düşmemek" adına vurgulamıştır.
Havza Genelgesi'nin bu içeriği ve stratejik direktifleri dikkate alındığında, Milli Mücadele'nin bu evresi hakkında yapılabilecek en kapsamlı değerlendirme aşağıdakilerden hangisidir?
Mustafa Kemal Paşa, Mayıs tarihinde Samsun'a çıktıktan sonra bölgedeki durumu incelemiş ve Mayıs 'da İstanbul Hükümeti'ne bir rapor sunmuştur. Bu raporda; bölgedeki karışıklıklardan Rum çetelerinin sorumlu olduğu, Türklerin yabancı mandasına tahammülünün bulunmadığı ve İzmir'in işgalinin haksızlığı açıkça ifade edilmiştir.
Mustafa Kemal Paşa'nın resmî görev ve yetkilerinin dışına çıkarak hazırladığı bu Samsun Raporu'nun Millî Mücadele süreci açısından taşıdığı temel önem aşağıdakilerden hangisidir?
Mustafa Kemal Paşa, Mayıs tarihinde yayımladığı Havza Genelgesi’nde halktan işgallere karşı protesto mitingleri düzenlemesini ve İtilaf Devletleri temsilciliklerine uyarı telgrafları çekilmesini isterken; bu süreçte Hristiyan azınlığa yönelik herhangi bir saldırı veya düşmanlık yapılmaması konusunda da kesin bir dille uyarıda bulunmuştur.
Havza Genelgesi’nde yer alan bu uyarının temel stratejik amacı aşağıdakilerden hangisidir?
Erzurum Kongresi’nin toplanmasında Vilayet-i Şarkiye Müdafaa-i Hukuk-ı Milliye Cemiyeti ve Trabzon Muhafaza-i Hukuk-ı Milliye Cemiyeti öncü rol oynamıştır. Bu iki cemiyetin kongreyi düzenlemedeki temel amacı aşağıdakilerden hangisidir?
Millî Mücadele'nin 'ihtilal beyannamesi' olarak kabul edilen Amasya Genelgesi ( Haziran ), hazırlık sürecinde Mustafa Kemal Paşa'nın yanı sıra Rauf Bey, Ali Fuat Paşa ve Refet Bey'in imzalarıyla yayımlanmış; Kazım Karabekir ve Cemal Paşa tarafından da onaylanmıştır. Genelgenin en kritik maddelerinden biri olan "Milletin bağımsızlığını yine milletin azim ve kararı kurtaracaktır." ifadesi, mücadelenin temel stratejisini ortaya koymaktadır.
Buna göre, bu maddenin Millî Mücadele'nin "yöntemini" (metodunu) belirleyen bir özellik taşıması aşağıdakilerden hangisiyle açıklanabilir?
Sivas Kongresi'nden sonra Anadolu'daki milli hareketin güçlenmesi üzerine istifa eden Damat Ferit Paşa Hükûmeti'nin yerine Ali Rıza Paşa Hükûmeti kurulmuştur. Yeni hükûmet, Anadolu ile uzlaşma sağlamak amacıyla Bahriye Nazırı Salih Paşa'yı Amasya'ya göndererek Temsil Heyeti adına Mustafa Kemal Paşa ile görüşmesini sağlamıştır.
- Ekim tarihleri arasında gerçekleşen Amasya Görüşmeleri'nin Milli Mücadele tarihindeki en temel sonucu aşağıdakilerden hangisidir?
Erzurum Kongresi; toplanış gerekçesi ve delege katılımı açısından bölgesel bir kimliğe sahip olmasına karşın; "Milli sınırlar içinde vatan bir bütündür, parçalanamaz." ve "Manda ve himaye kabul olunamaz." gibi kararları oy birliğiyle kabul etmiştir. Buna göre Erzurum Kongresi'nin, Milli Mücadele'nin ilerleyişi üzerindeki temel etkisi aşağıdakilerden hangisidir?
İtilaf Devletleri, Mondros Ateşkes Antlaşması'ndan hemen sonra Kasım tarihinde İstanbul'u fiilen kontrol altına almış olmalarına rağmen, kentin resmen işgal edilmesi ve Osmanlı Mebusan Meclisi'nin dağıtılması için Mart tarihine kadar beklemişlerdir. İtilaf Devletleri'nin bu tutum değişikliğine giderek İstanbul'u resmen işgal etmesine yol açan temel gelişme aşağıdakilerden hangisidir?
Sivas Kongresi’nde alınan kararlar sadece askeri ve siyasi bir teşkilatlanmayı değil, aynı zamanda halkın doğru bilgilendirilmesini ve milli iradenin sesinin tüm dünyaya duyurulmasını da hedeflemiştir. Bu amaç doğrultusunda, Kongre devam ederken temelleri atılan ve Milli Mücadele hareketinin ilk yarı resmi yayın organı kabul edilen gelişme aşağıdakilerden hangisidir?
Mustafa Kemal Paşa, Ordu Müfettişi sıfatıyla yayımladığı Havza Genelgesi’nde; bir yandan halkın işgallere karşı protesto mitingleri düzenlemesini ve büyük devletlerin temsilcilerine telgraflar çekmesini isterken, diğer yandan bu süreçte Hristiyan azınlığa karşı herhangi bir düşmanlık veya saldırıda bulunulmamasını kesin bir dille belirtmiştir.
Genelgede yer alan "azınlıklara yönelik taşkınlıklardan kaçınılması" yönündeki bu talimatın temel stratejik amacı aşağıdakilerden hangisidir?
Temsil Heyeti, Sivas'ta yapılan Komutanlar Toplantısı'nda alınan karar doğrultusunda Aralık tarihinde Ankara'ya gelmiştir. Ankara’nın Millî Mücadele’nin fiilî merkezi olarak seçilmesinde; Batı Cephesi'ne yakınlık, Ali Fuat Paşa'nın bölgedeki askeri gücü ve ulaşım imkanları gibi unsurlar bir bütün olarak değerlendirilmiştir. Buna göre, Temsil Heyeti’nin Ankara’yı tercih ederek İstanbul ile olan telgraf ve demir yolu bağlantısını korumak istemesinin temel siyasi gayesi aşağıdakilerden hangisidir?
Sivas Kongresi, Milli Mücadele'nin yönetiminin tek bir merkezde toplandığı ve Temsil Heyeti'nin yetkilerinin tüm vatanı kapsayacak şekilde genişletildiği kritik bir dönüm noktasıdır. Kongre sürecinde Temsil Heyeti, sadece siyasi kararlar alan bir kurul gibi değil, adeta bir hükümet gibi hareket etmiştir.
Buna göre, Sivas Kongresi'nde gerçekleştirilen aşağıdaki faaliyetlerden hangisi, Temsil Heyeti'nin bir hükümet gibi "yürütme yetkisini" kullandığının en açık kanıtıdır?
Sivas Kongresi'nde; ülke genelindeki tüm millî cemiyetler Anadolu ve Rumeli Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti (ARMHC) adı altında birleştirilmiş, Temsil Heyeti'nin yetki alanı tüm vatanı temsil edecek şekilde genişletilmiş ve halkı doğru bilgilendirmek amacıyla İrade-i Milliye gazetesi çıkarılmıştır.
Sivas Kongresi'nde gerçekleştirilen bu faaliyetlerin temel amacı aşağıdakilerden hangisidir?
Amasya Görüşmeleri sonrasında Mebusan Meclisi'nin İstanbul'da toplanmasının kesinleşmesi üzerine, Temsil Heyeti gelişmeleri daha yakından takip edebilmek ve Batı Anadolu'daki mücadeleyi sevk ve idare edebilmek amacıyla merkezini Sivas'tan Ankara'ya taşımıştır.
Ankara'nın Milli Mücadele'nin fiilî merkezi olarak seçilmesinde etkili olan aşağıdaki gerekçelerden hangisi, Heyet'in hem "diplomatik/siyasi denetim" hem de "askeri strateji" ihtiyacını aynı anda karşılar niteliktedir?
Mustafa Kemal Paşa'nın Mayıs tarihinde İstanbul Hükümeti'ne sunduğu Samsun Raporu'nda; Rumların siyasi emellerinden vazgeçmesi gerektiği, bölgedeki asayişsizliğin sorumlusunun Türkler değil Rumlar olduğu ve İzmir'in işgalinin haksızlığı açıkça belirtilmiştir. Bu raporun Millî Mücadele hazırlık süreci açısından taşıdığı temel önem aşağıdakilerden hangisidir?
Sivas Kongresi sonrasında Anadolu ve İstanbul arasındaki siyasi mücadelenin Temsil Heyeti lehine sonuçlanmasıyla Ali Rıza Paşa Hükümeti kurulmuş ve - Ekim tarihlerinde Amasya Görüşmeleri gerçekleştirilmiştir. Bu görüşmelerde taraflar arasında "Mebusan Meclisi'nin toplanma yeri" konusunda derin görüş ayrılıkları yaşanmış, Temsil Heyeti güvenlik gerekçesiyle Anadolu'yu önerirken İstanbul Hükümeti bu talebe karşı çıkmıştır.
İstanbul Hükümeti temsilcisi Salih Paşa'nın, Meclis'in Anadolu'da toplanması teklifini reddederken ileri sürdüğü temel "hukuki" gerekçe aşağıdakilerden hangisidir?