Milli Mücadele Muharebeler Dönemi

TBMM hükümeti, Batı Anadolu'daki Yunan işgalini sona erdirmek ve milli birliği tesis etmek amacıyla Kuva-yi Milliye birliklerinden düzenli ordu sistemine geçilmesini kararlaştırmıştır. Bu kararın alınmasında etkili olan aşağıdaki gerekçelerden hangisi, doğrudan 'hukuk devleti' ve 'merkezi otorite' prensipleriyle ilişkilendirilebilir?

İsmet Paşa başkanlığındaki TBMM heyetinin diplomatik çabaları sonucunda imzalanan Mudanya Ateşkes Antlaşması'nda, Osmanlı Devleti'nin başkenti olan İstanbul ve Boğazlar'ın yönetiminin TBMM Hükümeti'ne bırakılması kararlaştırılmıştır.

Bu madde, Türk siyasi tarihi açısından değerlendirildiğinde aşağıdakilerden hangisinin bir göstergesidir?

Milli Mücadele Dönemi'nde, Sakarya Meydan Muharebesi'nden sonra yaklaşık bir yıl süren hazırlık aşamasının ardından Türk ordusunun Yunan kuvvetlerini Anadolu'dan tamamen atmak amacıyla başlattığı, Mustafa Kemal Paşa'nın bizzat sevk ve idare ettiği askeri harekat aşağıdakilerden hangisidir?

Mustafa Kemal Paşa, II. İnönü Savaşı’nın kazanılmasının ardından Batı Cephesi Komutanı İsmet Paşa’ya gönderdiği tebrik telgrafında; *"Siz orada yalnız düşmanı değil, milletin makus talihini de yendiniz."* demiştir. Bu zafer, askeri bir başarı olmasının yanı sıra İtilaf Devletleri arasındaki birlikteliğin sarsılmasına ve Anadolu politikalarında görüş ayrılıklarının derinleşmesine yol açmıştır.

Buna göre, II. İnönü Savaşı’nın ardından yaşanan aşağıdaki gelişmelerden hangisi, İtilaf Devletleri bloğunda çatlaklar oluştuğunun ve işgal birliğinin bozulmaya başladığının doğrudan bir kanıtıdır?

Urfa’da Fransız işgal kuvvetlerine karşı Yüzbaşı Ali Saip (Ursavaş) Bey önderliğinde bir araya gelen ve halk arasında 'Onikiler' olarak adlandırılan direniş grubu; bölgedeki aşiretleri ve yerel halkı organize ederek Fransız komutanlığına bir ültimatom vermiş ve şehrin boşaltılmasını talep etmiştir. Yaşanan çatışmalar ve halkın kararlı duruşu sonucunda Urfa, düzenli ordu birlikleri bölgeye ulaşmadan işgalden kurtarılmıştır.

Bu bilgilere dayanarak Güney Cephesi'ndeki mücadelelerin genel karakteri hakkında aşağıdakilerden hangisine ulaşılabilir?

Milli Mücadele Dönemi'nde Güney Cephesi; Maraş, Antep ve Urfa gibi şehirlerde düzenli bir ordu birliği bulunmaksızın, tamamen yerel halkın oluşturduğu Kuvayı Milliye birliklerinin Fransız işgaline karşı yürüttüğü destansı bir direnişe sahne olmuştur. Bu mücadeleler sonucunda TBMM tarafından bu şehirlere sırasıyla 'Kahraman', 'Gazi' ve 'Şanlı' unvanları verilmiştir. Bu cephedeki askeri safhayı kesin olarak sona erdiren ve Fransa'nın Misak-ı Milli'yi tanıyan ilk İtilaf Devleti olmasını sağlayan diplomatik gelişme aşağıdakilerden hangisidir?

Milli Mücadele Dönemi’nde; Antep’e 'Gazi', Maraş’a 'Kahraman' ve Urfa’ya 'Şanlı' unvanlarının verilmesine zemin hazırlayan Güney Cephesi’ndeki halk direnişi ve sonrasında yaşanan diplomatik süreçle ilgili aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi yanlıştır?

24 Temmuz 1923 tarihinde imzalanan Lozan Barış Antlaşması ile Yeni Türk Devleti'nin bağımsızlığı uluslararası alanda tescil edilmiş ve Sevr Antlaşması geçersiz kılınmıştır. Ancak konferans süresince taraflar arasında yaşanan sert tartışmalar nedeniyle bazı konuların çözümü antlaşma sonrasına bırakılmıştır. Buna göre, aşağıdakilerden hangisi Lozan Barış Antlaşması'nda kesin bir karara bağlanamayıp, çözümü Türkiye ile İngiltere arasında yapılacak ikili görüşmelere bırakılan tek konu olmuştur?

Büyük Taarruz ve Başkomutanlık Meydan Muharebesi, Millî Mücadele’nin askerî safhasını başarıyla tamamlayan ve Türk ordusunun taarruz gücüne ulaştığını kanıtlayan kesin sonuçlu bir harekâttır.

Bu harekâtın gelişim süreci ve sonuçları ile ilgili aşağıda verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?

Batı Cephesi'nde I. ve II. İnönü Savaşları'nın kazanılmasıyla Anadolu'daki işgal bölgelerini boşaltma kararı alan İtalya'nın ve TBMM hükümetiyle barış görüşmelerine başlayan Fransa'nın, Kütahya-Eskişehir Savaşları'ndaki yenilgi sonrasında bu girişimlerini durdurarak süreci askıya aldıkları görülmektedir.

Yalnızca bu bilgiye dayanarak, Kütahya-Eskişehir Savaşları'nın sonuçları hakkında aşağıdakilerden hangisine ulaşılabilir?

Millî Mücadele Dönemi’nde, Kazım Karabekir komutasındaki 15. Kolordu’nun Doğu Cephesi’nde Ermenilere karşı elde ettiği askerî zaferin ardından 3 Aralık 1920 tarihinde Gümrü Antlaşması imzalanmıştır.

Bu antlaşmanın, Kurtuluş Savaşı’nın genel stratejisi açısından doğurduğu en önemli sonuç aşağıdakilerden hangisidir?

Mustafa Kemal Paşa, II. İnönü Zaferi'nden sonra Batı Cephesi Komutanı İsmet Paşa'ya çektiği kutlama telgrafında; "Siz orada yalnız düşmanı değil, milletin makus talihini de yendiniz." demiştir. Bu askerî başarının Millî Mücadele'nin psikolojik ve diplomatik seyrinde meydana getirdiği kırılma noktası dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi II. İnönü Savaşı’nın kazanılmasının ardından İtilaf Devletleri bloğunda yaşanan görüş ayrılıklarının somut bir yansımasıdır?

Temmuz 1921'de Yunan ordusunun ilerleyişi karşısında Türk ordusunun Sakarya Nehri'nin doğusuna çekilmek zorunda kaldığı ve TBMM'de sert siyasi tartışmaların yaşandığı kritik günlerde, Ankara'da 250'den fazla öğretmenin katılımıyla bir eğitim kurultayı düzenlenmiştir. Mustafa Kemal Paşa'nın cepheden gelerek açılış konuşmasını yaptığı bu gelişme, dönemin şartları dikkate alındığında aşağıdakilerden hangisinin doğrudan bir göstergesidir?

Milli Mücadele Dönemi'nde Fransız işgaline karşı topyekûn bir direniş sergileyen Antep, Maraş ve Urfa illerine TBMM tarafından gösterdikleri üstün başarılar nedeniyle sırasıyla 'Gazi', 'Kahraman' ve 'Şanlı' unvanları verilmiştir. Bölgedeki bu destansı halk direnişi, Batı Cephesi'nde kazanılan Sakarya Meydan Muharebesi'nin ardından imzalanan bir diplomatik belge ile sonuçlanmış ve düşman güçlerinin bölgeden çekilmesini sağlamıştır.

Buna göre, Güney Cephesi'ni resmen kapatan ve bölgedeki silahlı mücadeleyi sona erdiren siyasi gelişme aşağıdakilerden hangisidir?

Mustafa Kemal Paşa’nın "Ordular, ilk hedefiniz Akdeniz’dir. İleri!" emriyle büyük bir takip harekâtına dönüşen ve 30 Ağustos 1922’de Başkomutanlık Meydan Muharebesi ile taçlanan Büyük Taarruz’un sonuçlarıyla ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

Mustafa Kemal Paşa’nın "Melhame-i Kübra" (Büyük Kan Gölü) olarak adlandırdığı Sakarya Meydan Muharebesi, Türk ordusunun 1683 Viyana bozgunundan beri süregelen geri çekilişini durduran ve İtilaf bloğunda derin çatlaklar oluşturan stratejik bir zaferdir. Bu askeri başarının ardından TBMM hükümeti diplomatik alanda önemli kazanımlar elde etmiştir.

Buna göre, Sakarya Meydan Muharebesi ve sonrasında yaşanan gelişmelerle ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

Birinci İnönü Muharebesi sonucunda kazanılan askeri zafer, TBMM'nin otoritesini artırarak ulusal ve uluslararası pek çok diplomatik başarıya zemin hazırlamıştır. Bu süreçte yaşanan gelişmelerden bazıları iç yapıyı güçlendirirken bazıları dış dünyadaki tanınmışlığı pekiştirmiştir.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi Birinci İnönü Muharebesi'nin siyasi sonuçlarından biri değildir?

Milli Mücadele Dönemi’nde Batı Cephesi’nde Kuva-yı Milliye birliklerinin Yunan ilerleyişini durdurmada yetersiz kalması, TBMM’yi düzenli ordu kurma yolunda kesin adımlar atmaya sevk etmiştir. Ancak bu kararın alınmasında sadece askeri zorunluluklar değil; bazı Kuva-yı Milliye şeflerinin başına buyruk hareket etmesi, halktan hukuk dışı yollarla yardım toplaması ve merkezi otoriteyi tanımaması da etkili olmuştur.

Buna göre TBMM’nin Batı Cephesi’nde düzenli orduya geçiş kararı almasındaki temel amaç aşağıdakilerden hangisidir?

Gümrü Antlaşması’nın; "Ermenistan Hükümeti, Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından reddedilmiş olan Sevr Antlaşması’nı tanımayacağını ve bu antlaşmanın Ermenistan için de hükümsüz olduğunu açıkça beyan eder." hükmü, Milli Mücadele sürecinde kazanılan ilk diplomatik başarının hukuki temelini oluşturmuştur.

Bu hükmün TBMM Hükümeti açısından doğurduğu siyasi sonuçlar değerlendirildiğinde aşağıdakilerden hangisine ulaşılamaz?

Kütahya-Eskişehir Muharebeleri sonucunda Türk ordusunun Sakarya Nehri’nin doğusuna çekilmesi, $TBMM$’de sert tartışmalara ve moral bozukluğuna yol açmıştır. Bu kritik süreçte Mustafa Kemal Paşa’ya "Başkomutanlık" yetkisinin verilmesi teklifi gündeme geldiğinde, meclis içerisindeki muhalif grubun bu teklife destek vermesinin temel gerekçesi aşağıdakilerden hangisidir?