Examkin

Birleşik Kelimelerin Yazımı

137 soru

Soru 61Soru →

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde birleşik kelimelerin yazımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Yazarın son kitabında bilimkurgu ve tarihî unsurlar ustalıkla bir araya getirilmiş.

Cevap

Yazarın son kitabında bilimkurgu ve tarihî unsurlar ustalıkla bir araya getirilmiş cümlesinde 'bilimkurgu' sözcüğü yanlış yazılmıştır; doğrusu 'bilim kurgu' şeklinde ayrı olmalıdır.
Türkçede 'bilim kurgu' ifadesi, her iki sözcük de gerçek anlamını koruduğu için TDK Yazım Kılavuzu uyarınca ayrı yazılması gereken birleşik kelimeler arasında yer alır. Seçenekteki 'bilimkurgu' yazımı bu kurala aykırıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Cümlelerdeki birleşik sözcükleri tespit et.
Tespit edilen sözcükler: hissetti, camgüzeli, başkahraman, bilimkurgu, güneydoğu.
Yazım yanlışını bulmak için önce aday sözcükleri belirlemek gerekir.
2
TDK birleşik kelime yazım kurallarını uygula.
'his+etmek' ünsüz türemesiyle 'hissetmek' (bitişik), 'baş' ön ekiyle 'başkahraman' (bitişik), ara yön 'güneydoğu' (bitişik), anlam kaybı olan bitki adı 'camgüzeli' (bitişik) doğrudur.
Her bir sözcüğün yapısı ve türü, hangi kurala tabi olduğunu belirler.
3
Hatalı olan kullanımı belirle.
'bilim kurgu' ifadesi, kelimelerin anlamını koruduğu ve kalıplaşmış bir ses olayı barındırmadığı için ayrı yazılmalıdır.
Yazımı karıştırılan 'bilim kurgu' gibi terim niteliğindeki kelimelerin ayrı yazılması genel kuraldır.

Anahtar Kavram

Birleşik Kelimelerin Ayrı ve Bitişik Yazılma Kuralları
Tahmini Süre:1m 15s
Soru 62Soru →

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde birleşik sözcüklerin yazımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Müfettiş, dosyayı incelediğinde gerçeği yansıtmayan beyanları asıl ifadelerden ayırdetmekte zorlanmadı ve raporunu tamamladı.

Cevap

İçinde 'gerçeği yansıtmayan beyanları asıl ifadelerden ayırdetmekte zorlanmadı' ifadesi geçen cümlede 'ayırt etmek' birleşik fiili yanlış yazılmıştır.
Doğru cevap olan seçenekte 'ayırt etmek' ifadesi 'ayırdetmek' şeklinde bitişik yazılarak hata yapılmıştır. Türk Dil Kurumu kurallarına göre; 'etmek, edilmek, eylemek, olmak, olunmak' yardımcı fiilleriyle kurulan birleşik fiiller, ilk kelimesinde herhangi bir ses düşmesi veya türemesine uğramazsa ayrı yazılır. 'Ayırt' kelimesinde bir ses olayı yaşanmadığı için bu kelimenin ayrı yazılması gerekir.

Adım Adım Çözüm

1
Cümlelerdeki birleşik sözcükleri tespit et.
Tespit edilen sözcükler: köpek balığı, olağanüstü, reddetmek, ön söz, ayırdetmek.
Yazım kuralı kontrolü için önce hedef kelimelerin belirlenmesi gerekir.
2
Yardımcı fiille kurulan birleşik fiillerin kuralını hatırla.
'Etmek' ve 'olmak' yardımcı fiilleriyle kurulan birleşik fiillerde, eğer bir ses olayı (ünlü düşmesi veya ünsüz türemesi) varsa bitişik, yoksa ayrı yazılır.
'Ayırt etmek' ve 'reddetmek' kelimelerinin kontrolü için bu kural temeldir.
3
Tespit edilen diğer kelimelerin TDK kurallarını uygula.
'Köpek balığı' (anlam korunduğu için ayrı), 'olağanüstü' (somut yer bildirmediği için bitişik), 'ön söz' (kural gereği ayrı) yazımları doğrudur.
Çeldiricilerin doğruluğunu teyit ederek kesin sonuca ulaşmak hedeflenir.
4
Hatalı olan kelimeyi belirle.
'Ayırt etmek' kelimesinde herhangi bir ses olayı olmadığı halde bitişik yazıldığı için hata yapılmıştır.
Kuralla uygulamanın çeliştiği nokta doğru cevabı verir.

Anahtar Kavram

Yardımcı Fiillerle Kurulan Birleşik Fiillerin Yazımı

Daha Fazla Pratik

Benzer şekilde 'terk etmek', 'arz etmek' ve 'fark etmek' gibi ses olayı barındırmayan birleşik fiillerin de ayrı yazıldığını hatırlayarak bu kuralı pekiştirebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 63Soru →

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde birleşik sözcüklerin yazımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Hatasını farkettiğinde her şey için çok geç olmuştu.

Cevap

Hatasını farkettiğinde her şey için çok geç olmuştu cümlesinde 'farketti' sözcüğünün yazımı yanlıştır.
Türkçe yazım kurallarına göre, 'etmek, edilmek, eylemek, olmak, olunmak' yardımcı fiilleriyle kurulan birleşik fiillerde, birinci kelimede herhangi bir ses düşmesi veya ses türemesi (benzeşme dahil değil) yoksa kelimeler ayrı yazılır. 'Fark etmek' sözcüğünde bu tür bir ses olayı bulunmadığı için ayrı yazılmalıdır; ancak cümlede 'farketti' şeklinde bitişik yazılarak hata yapılmıştır.

Adım Adım Çözüm

1
Yardımcı fiille kurulan birleşik fiili tespit et.
Cümledeki birleşik fiil 'fark etmek' yapısıdır.
Etmek, olmak gibi yardımcı fiillerin yazım kuralını kontrol etmek için fiilin köküne bakılır.
2
Ses olayı (ünlü düşmesi veya ünsüz türemesi) olup olmadığını kontrol et.
'Fark' sözcüğüne 'etmek' fiili getirildiğinde herhangi bir ses düşmesi veya türemesi gerçekleşmez.
Birleşik fiillerin bitişik yazılabilmesi için temel şart bir ses olayının meydana gelmesidir.
3
Kuralı uygula ve yazımı doğrula.
Ses olayı olmadığı için 'fark etti' şeklinde ayrı yazılmalıdır. Cümlede bitişik yazılması bir yazım hatasıdır.
Türk Dil Kurumu kurallarına göre ses olayı gerçekleşmeyen yardımcı fiilli birleşik kelimeler ayrı yazılır.

Anahtar Kavram

Yardımcı Fiillerle Kurulan Birleşik Fiillerin Yazımı
Tahmini Süre:45s
Soru 64Soru →

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde birleşik sözcüklerin yazımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Yazar, son kitabının önsözünde toplumsal sorunlara dair çarpıcı çözüm önerileri sunmuş.

Cevap

Kitapların başındaki sunuş yazısını ifade eden 'ön söz' kelimesinin ayrı yazılması gerekir.
Türk Dil Kurumu'nun birleşik kelimelerin yazımıyla ilgili kurallarına göre; 'ön, art, yan, karşı, iç, dış, orta' gibi kelimelerin başa getirilmesiyle oluşturulan birleşik kelime ve terimler ayrı yazılır. Bu kural uyarınca 'ön söz' ifadesinin de ayrı yazılması gerekmektedir. Cümlede 'önsöz' şeklinde bitişik yazılarak yazım yanlışı yapılmıştır.

Adım Adım Çözüm

1
Birleşik sözcükleri tespit et.
Cümlelerde geçen 'sağduyu', 'aslanağzı', 'akşamüzeri', 'baş ucu', 'önsöz' ve 'vadedilen' kelimeleri incelenir.
Yazım yanlışı analizi için birleşik yapıdaki kelimelerin belirlenmesi ilk adımdır.
2
Anlam kaybı ve yapısal kuralları hatırla.
Sağduyu ve aslanağzı anlam kaybı; akşamüzeri ise yer bildirmeyen 'üzeri' eki nedeniyle bitişik yazılmalıdır. Baş ucu ise konum bildirdiği için ayrı yazılır.
Birleşik kelimelerin yazımı genellikle kelimelerin anlamlarını koruyup korumamasına bağlıdır.
3
Ön ek gibi kullanılan sözcüklerin kuralını uygula.
TDK kuralına göre 'ön, art, yan, karşı, iç, dış' gibi sözlerin başa getirilmesiyle oluşan terimler ayrı yazılır.
Ön söz, ön yargı gibi kelimelerin neden ayrı yazıldığını anlamak için bu kural esastır.
4
Hatalı seçeneği belirle.
'Önsöz' kelimesinin bitişik yazılması bu kurala aykırı bir durumdur.
Kural dışı yazım, sorunun cevabını oluşturur.

Anahtar Kavram

Birleşik Kelimelerin Yazımı (Ön Söz Kuralı)

Alternatif Yöntem

Birleşik sözcüklerde 'ikinci kelime anlamını koruyor mu?' testi genellikle işe yarar. Ayrıca 'ön' ile başlayan (ön yargı, ön söz vb.) kelimelerin neredeyse tamamının ayrı yazıldığını hatırlamak sınavda hız kazandırır.
Tahmini Süre:1m 15s
Soru 65Soru →

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde birleşik sözcüklerin yazımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Siyasetçi, partisinin seçim stratejisine yönelik yaptığı özeleştiriyle seçmenlerin takdirini kazandı.

Cevap

Siyasetçinin yaptığı 'özeleştiriyle' ifadesinin yer aldığı cümlede yazım yanlışı yapılmıştır çünkü bu sözcüğün 'öz eleştiriyle' şeklinde ayrı yazılması gerekmektedir.
Doğru cevap olan cümlede geçen 'özeleştiri' sözcüğü yanlış yazılmıştır. Türk Dil Kurumu kurallarına göre, 'öz' sözcüğüyle kurulan ve herhangi bir ses olayı ya da köklü anlam değişikliği içermeyen 'öz eleştiri', 'öz güven', 'öz saygı' gibi birleşik kelimeler ayrı yazılmalıdır. 'Özgeçmiş' ve 'özveri' gibi sözcükler ise bu kuralın kalıplaşmış istisnalarıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Cümlelerdeki birleşik yapılı sözcükleri tespit et.
Tespit edilen sözcükler: 'seyretmek', 'özgeçmiş', 'özeleştiri', 'aslanağzı', 'iş birliği'.
Yazım kuralının hangi kelime üzerinde sorgulandığını belirlemek gerekir.
2
TDK'nin birleşik kelimelerin yazımıyla ilgili kurallarını her bir sözcük için süzgeçten geçir.
'Seyretmek' ünlü düşmesi içerdiği için bitişiktir. 'Aslanağzı' anlam kayması (bitki adı) olduğu için bitişiktir. 'İş birliği' anlamını koruduğu için ayrıdır.
Kuralların doğru uygulanıp uygulanmadığını kontrol etmek için gereklidir.
3
'Öz' sözcüğüyle kurulan yapıların kalıplaşma durumunu analiz et.
'Özgeçmiş' ve 'özveri' TDK tarafından bitişik kabul edilirken; 'öz eleştiri', 'öz güven', 'öz saygı' gibi yapılar ayrı yazılır.
Bu soru grubundaki en ince ve ayırt edici kural 'öz' ile kurulan yapıların farklılık göstermesidir.
4
Hatalı olan seçeneği belirle.
'Özeleştiri' olarak bitişik yazılan ifadenin 'öz eleştiri' şeklinde ayrı yazılması gerektiği sonucuna ulaşılır.
Yazım kuralına aykırı olan tek kullanımın bu olduğu saptanır.

Anahtar Kavram

Öz sözcüğüyle kurulan birleşik kelimelerin yazımı ve kalıplaşmış yapılar

Daha Fazla Pratik

Öz sözcüğüyle kurulan diğer yapıları (öz güven, öz denetim, öz saygı) inceleyerek kalıplaşmış istisnaları (özveri, özgeçmiş) hafızanıza almanız bu tip soruları çözmenizi kolaylaştıracaktır.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 66Soru →

Birleşik sözcüklerin yazımında, sözcüğü oluşturan kelimelerin ses ve anlam özelliklerini koruyup korumadığı belirleyicidir.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde birleşik sözcüklerin yazımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Eski mahallesini ve çocukluk arkadaşlarını terketmek onun için hiç de kolay olmadı.

Cevap

Cümledeki 'terketmek' sözcüğü, herhangi bir ses olayı içermediği için 'terk etmek' şeklinde ayrı yazılmalıdır.
Cümledeki 'terketmek' sözcüğü 'terk' ismi ve 'etmek' yardımcı fiilinden oluşmuştur. Birleşik fiillerin bitişik yazılabilmesi için ilk kelimede bir ses olayı (ünlü düşmesi veya ünsüz türemesi) meydana gelmesi gerekir. 'Terk' kelimesinde herhangi bir ses olayı olmadığı için 'terk etmek' şeklinde ayrı yazılması zorunludur.

Adım Adım Çözüm

1
Cümlelerdeki birleşik sözcükler tespit edilir.
"arz etti", "ayırt etmek", "terketmek", "seyretti", "güneydoğu" sözcükleri incelenmek üzere belirlenir.
Yazım yanlışının hangi kelime grubunda olduğunu daraltmak gerekir.
2
Yardımcı fiille kurulan birleşik fiillerin (etmek/olmak) yazım kuralı kontrol edilir.
"terk" sözcüğünde ünlü düşmesi veya ünsüz türemesi gibi bir ses olayı olmadığı görülür.
TDK kurallarına göre ses olayı içermeyen yardımcı fiil birleşmeleri ayrı yazılmalıdır.
3
Hatalı yazım belirlenir.
"terketmek" ifadesinin bitişik yazılması kurala aykırıdır; doğrusu "terk etmek" olmalıdır.
Kuralın doğrudan ihlal edildiği seçenek yanlış cevabı oluşturur.

Anahtar Kavram

Yardımcı Fiillerle Kurulan Birleşik Fiillerin Yazımı

Daha Fazla Pratik

Etmek ve olmak yardımcı fiillerinin yanında 'yapmak' ve 'eylemek' ile kurulan yapıları da inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:45s
Soru 67Soru →

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde birleşik sözcüklerin yazımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Aradan yıllar geçmesine rağmen bize hiç bir haber vermedi.

Cevap

Cümledeki 'hiçbir' sözcüğünün ayrı yazılması bir yazım yanlışıdır; bu sözcük her zaman bitişik yazılmalıdır.
Türkçede belgisiz sıfat ve zamir olarak kullanılan 'hiçbir' sözcüğü her zaman bitişik yazılır. Son cümlede bu sözcüğün ayrı yazılmış olması yazım kurallarına aykırıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Cümlelerdeki birleşik sözcükleri tespit et.
Tespit edilen sözcükler: hanımeli, kaybettiğini, çörek otu, birçok ve hiç bir.
Yazım kuralını denetlemek için önce ilgili kelimelerin bulunması gerekir.
2
Belgisizlik bildiren sözcüklerin yazım kuralını hatırla.
'Hiçbir', 'birçok', 'birkaç' gibi belgisizlik bildiren sözcükler Türk Dil Kurumu kurallarına göre bitişik yazılır.
Bu sözcüklerin kalıplaşmış ve bitişik yazılması gerektiği temel bir kuraldır.
3
Tespit edilen hatayı doğrula.
'Hiç bir' şeklinde ayrı yazılan ifade yanlıştır; doğrusu 'hiçbir' olmalıdır.
Kuralın ihlal edildiği seçeneği belirlemek sorunun çözümünü sağlar.

Anahtar Kavram

Belgisizlik bildiren birleşik sözcüklerin (hiçbir, birçok vb.) yazımı.

Daha Fazla Pratik

Benzer şekilde 'birkaç' ve 'herhangi' sözcüklerinin de her zaman bitişik yazıldığını unutmayın.
Tahmini Süre:30s
Soru 68Soru →

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde birleşik sözcüklerin yazımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Kamu hizmetlerinde vurdum duymaz bir anlayışla hareket edilmesi, vatandaşların devlet kurumlarına olan güvenini ciddi şekilde sarsmaktadır.

Cevap

Vatandaşların taleplerine karşı vurdum duymaz bir tutum sergilenmesinin eleştirildiği cümlede 'vurdumduymaz' sözcüğü bitişik yazılmalıdır.
Vurdumduymaz sözcüğü, yapıca 'vurdum' (belirli geçmiş zaman) ve 'duymaz' (geniş zamanın olumsuzu) unsurlarından oluşur. TDK kurallarına göre, birinci ögesi -di (-dı, -du, -dü) ekiyle kurulan bu tip birleşik kelimeler her zaman bitişik yazılır. Cümlede 'vurdum duymaz' şeklinde ayrı yazılması kural ihlalidir.

Adım Adım Çözüm

1
Cümlelerdeki birleşik kelimeleri tespit etme
Semizotu, özveri, öz eleştiri, ana bilim dalı ve vurdum duymaz sözcükleri belirlenmiştir.
Yazım yanlışının hangi kelimede olduğunu bulmak için önce birleşik yapılar saptanmalıdır.
2
Kalıplaşmış yapıları ve TDK kurallarını uygulama
Semizotu ve özveri kelimelerinin bitişik; öz eleştiri ve ana bilim dalı kelimelerinin ayrı yazılması gerektiği doğrulanmıştır.
Her bir kelimenin türüne (bitki adı, akademik terim, anlam kayması vb.) göre güncel TDK yazım kuralları kontrol edilir.
3
Hatalı kelimenin kuralını belirleme
Vurdumduymaz sözcüğünün TDK Yazım Kılavuzu'ndaki 'Birinci ögesi -di'li geçmiş zaman ekiyle kurulan birleşik kelimeler bitişik yazılır' kuralına (Kural 5.13) tabi olduğu saptanmıştır.
Kelimenin neden bitişik yazılması gerektiği bilimsel kurala dayandırılır.

Anahtar Kavram

Fiil çekim ekleri veya anlam kayması yoluyla kalıplaşmış birleşik kelimelerin yazımı
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 69Soru →

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde birleşik sözcüklerin yazımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Saksıların içinde rengarenk açan aslan ağızları, balkonun havasını bir anda değiştirmişti.

Cevap

Birleşik sözcüklerin yazımıyla ilgili yanlışlık, 'aslan ağızları' ifadesinin ayrı yazıldığı cümlede yapılmıştır; bu sözcük 'aslanağzı' şeklinde bitişik yazılmalıdır.
Doğru cevap olan cümlede geçen 'aslan ağızları' ifadesi, bir bitki adını temsil etmektedir. Türk Dil Kurumu kurallarına göre, birleşme sırasında anlam değişikliğine uğrayan bitki adları (aslanağzı, hanımeli, camgüzeli vb.) bitişik yazılmalıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Cümlelerde yer alan birleşik sözcükleri (çörek otu, aslanağzı, akşamüzeri, kayboldu, yavruağzı) belirleyin.
Birleşik sözcükler tespit edildi.
Yazım kuralının hangi sözcüklerde aranacağını saptamak gerekir.
2
Her bir sözcüğün yazım kuralını (anlam kaybı, ses olayı, yer bildirme durumu) kontrol edin.
Kurallar uygulandı.
TDK kurallarına göre bitişik veya ayrı yazılma gerekçelerini doğrulamak gerekir.
3
'Aslanağzı' sözcüğünün bir bitki adı olduğunu ve her iki kelimenin de anlam kaybına uğradığını göz önünde bulundurarak bitişik yazılması gerektiğini saptayın.
'Aslan ağızları' yazımının yanlış olduğu belirlendi.
Anlam kaymasına uğrayan bitki, hayvan ve renk adları bitişik yazılır.

Anahtar Kavram

Birleşik Kelimelerin Yazımı (Anlam Kayması ve Ses Olayları)
Tahmini Süre:1m 0s
Soru 70Soru →

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde birleşik sözcüklerin yazımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Yaşanan bu büyük değişikliği sınıftaki kimsenin farkettiğini sanmıyorum.

Cevap

Cümledeki 'farkettiğini' sözcüğü yanlış yazılmıştır; doğrusu 'fark ettiğini' olmalıdır.
Türkçe yazım kurallarına göre, 'etmek, edilmek, eylemek, olmak, olunmak' yardımcı fiilleriyle kurulan birleşik fiillerde, birinci kelimede herhangi bir ses düşmesi veya türemesi yoksa bu fiiller ayrı yazılır. 'Fark' kelimesinde herhangi bir ses olayı gerçekleşmediği için 'fark etti' şeklinde ayrı yazılması gerekirken bitişik yazılarak hata yapılmıştır.

Adım Adım Çözüm

1
Cümlelerdeki birleşik sözcükleri (hanımeli, fark etmek, ayırt etmek, kaybetmek, teşekkür etmek) tespit et.
Birleşik sözcükler belirlendi.
Yazım kuralının hangi sözcük üzerinde uygulanacağını anlamak için.
2
Yardımcı fiille (etmek, olmak) kurulan birleşik fiillerde ses düşmesi veya türemesi olup olmadığını kontrol et.
'fark + etmek' yapısında herhangi bir ses olayı (ünlü düşmesi veya ünsüz türemesi) yoktur.
Türk Dil Kurumu kurallarına göre ses olayı yoksa bu tür birleşik fiiller ayrı yazılır.
3
Yanlış yazılan kelimeyi belirle.
'farkettiğini' şeklinde bitişik yazılan kelimenin 'fark ettiğini' şeklinde ayrı yazılması gerektiği sonucuna varıldı.
Kural ihlali yapıldığı için.

Anahtar Kavram

Yardımcı Fiillerle Kurulan Birleşik Fiillerin Yazımı

Alternatif Yöntem

Sözcükleri birleştirirken 'fark-ı etmek' veya 'fark-ı-ı etmek' gibi bir zorlama olup olmadığına bakın; ses akışı doğal birleşimi (ünlü düşmesi veya ünsüz türemesi gibi) gerektirmiyorsa ayrı yazın.
Tahmini Süre:45s
Soru 71Soru →

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde birleşik sözcüklerin yazımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Yapılan tüm uyarılara rağmen tehlikeyi farkeden sürücü, son anda frene basarak durabildi.

Cevap

Birleşik sözcüklerin yazımıyla ilgili yanlışlık 'farkeden' ifadesinin kullanıldığı cümlede yapılmıştır; bu sözcük 'fark eden' şeklinde ayrı yazılmalıdır.
Türkçede 'etmek, olmak' gibi yardımcı fiillerle kurulan birleşik fiiller, eğer ilk kelimede bir ses düşmesi (ünlü düşmesi) veya ses türemesi (ünsüz ikizleşmesi) meydana gelmiyorsa ayrı yazılır. 'Fark' ve 'etmek' kelimeleri birleşirken herhangi bir ses olayı gerçekleşmediği için bu ifadenin 'fark eden' şeklinde ayrı yazılması gerekir.

Adım Adım Çözüm

1
Cümlelerde yer alan birleşik sözcükleri (hanımeli, hissetti, kuzeydoğu, deniz yılanı, farkeden) tespit edin.
Beş farklı türde birleşik yapı belirlendi.
Yazım kuralının hangi sözcük öbeğinde test edildiğini anlamak için ilk adımdır.
2
Yardımcı fiille kurulan birleşik fiilleri (hissetti, farkeden) ses olayları açısından inceleyin.
'Hissetmek' sözcüğünde 's' ünsüz türemesi olduğu için bitişik yazım doğrudur. 'Fark etmek' sözcüğünde ise hiçbir ses olayı yoktur.
Ses olayı olmayan yardımcı fiil birleşimlerinin ayrı yazılması kuralını uygulamak gerekir.
3
Diğer birleşik yapıları (bitki adı, ara yön, hayvan adı) TDK kurallarına göre kontrol edin.
Hanımeli (anlam kayması - bitişik), kuzeydoğu (ara yön - bitişik) ve deniz yılanı (anlam korunması - ayrı) kullanımlarının kurallara uygun olduğu görülür.
Farklı birleşik kelime kategorilerindeki kuralların doğru uygulanıp uygulanmadığını teyit etmek için gereklidir.

Anahtar Kavram

Ses olayı (düşme/türeme) gerçekleşmeyen yardımcı fiilli birleşiklerin ayrı yazılması.
Tahmini Süre:1m 15s
Soru 72Soru →

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde birleşik sözcüklerin yazımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Yatırım planları yapılırken bölgenin iklim koşullarının gözardı edilmesi büyük bir risk taşıyor.

Cevap

Yatırım planları yapılırken bölgenin iklim koşullarının 'göz ardı' edilmesi ifadesinde yazım yanlışı vardır; çünkü 'göz ardı' sözcüğü ayrı yazılmalıdır.
TDK Yazım Kılavuzu'na göre 'göz ardı' ifadesi ayrı yazılan birleşik kelimeler kategorisindedir. Cümlede 'gözardı' şeklinde bitişik yazılması bir yazım kusurudur.

Adım Adım Çözüm

1
Cümlelerdeki birleşik yapıları ve fiilleri tespit etme
gözardı, hafta içi, kuşburnu, hissedilen, bilinçaltı.
Birleşik sözcüklerin yazım kurallarına uygunluğunu denetlemek için önce bu yapılar belirlenmelidir.
2
Belirlenen sözcükleri TDK birleşik kelimelerin yazımı kurallarına göre analiz etme
'göz ardı' ayrı, 'hafta içi' ayrı, 'kuşburnu' bitişik (anlam kaybı), 'hissedilen' bitişik (ses türemesi), 'bilinçaltı' bitişik (soyut yer) yazılmalıdır.
Her bir kelime grubunun kendine has yazım kuralı (anlam değişmesi, ses olayı, yer bildirme vb.) bulunmaktadır.
3
Hatalı olan seçeneği işaretleme
'gözardı' şeklinde bitişik yazılan ifade kural ihlalidir.
'Göz ardı etmek' birleşik fiilinde yer alan 'göz ardı' ifadesi her zaman ayrı yazılır.

Anahtar Kavram

Birleşik Kelimelerin Yazımı
Tahmini Süre:1m 15s
Soru 73Soru →

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde birleşik sözcüklerin yazımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Yaşadığı bütün zorluklara rağmen her zaman sabır etti.

Cevap

Yaşanan her şeye rağmen uzun süre 'sabır etti' ifadesinin yer aldığı seçenek yanlıştır; doğrusu 'sabretti' olmalıdır.
Doğru cevap, 'sabır etti' ifadesinin kullanıldığı cümledir. Türk Dil Kurumu kurallarına göre, 'etmek, edilmek, eylemek, olmak, olunmak' yardımcı fiilleriyle kurulan birleşik fiillerde, ilk kelimede bir ünlü düşmesi veya ünsüz türemesi meydana gelirse bu fiiller bitişik yazılır. 'Sabır' kelimesi 'etmek' fiiliyle birleştiğinde 'ı' ünlüsü düşer ve kelime 'sabretti' halini alır. Bu düşme gerçekleştiği halde kelimenin ayrı yazılması yazım yanlışıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Cümlelerdeki birleşik kelimeleri ve yardımcı fiille kurulan yapıları belirle.
Tespit edilen kelimeler: başvurdu, seyretti, güneydoğu, teşekkür etti, sabır etti.
Yazım yanlışını bulmak için önce ilgili yapıları saptamak gerekir.
2
Yardımcı fiille (etmek, olmak) kurulan yapılarda ses olayı olup olmadığını kontrol et.
'Seyir + etti' yapısında 'i' düşmüş ve bitişik yazılmıştır (doğru). 'Teşekkür + etti' yapısında ses olayı yoktur ve ayrı yazılmıştır (doğru). 'Sabır + etti' yapısında 'ı' ünlüsünün düşmesi gerekir.
Türkçede yardımcı fiille kurulan birleşik fiillerde ses düşmesi veya türemesi varsa kelimeler bitişik yazılır.
3
Hatalı yazılan sözcüğü belirle.
'Sabır etti' ifadesi ses olayı gerçekleştiği halde ayrı yazıldığı için yanlıştır. Doğru yazımı 'sabretti' şeklindedir.
Ses olayı (ünlü düşmesi) gerçekleşen birleşik fiillerin ayrı yazılması TDK kurallarına aykırıdır.

Anahtar Kavram

Yardımcı Fiillerle Kurulan Birleşik Fiillerin Yazımı
Soru 74Soru →

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde birleşik sözcüklerin yazımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Ülkemizin kalkınması için sanayi ve üniversite sektörlerinin her alanda güçbirliği yapması elzemdir.

Cevap

Cümlelerin hangisinde yazım yanlışı yapıldığı sorulduğunda; 'güçbirliği' ifadesinin bitişik yazıldığı seçenek doğru cevaptır çünkü bu sözcük 'güç birliği' şeklinde ayrı yazılmalıdır.
Doğru cevap olan seçenekte 'güçbirliği' sözcüğü bitişik yazılmıştır. Ancak Türk Dil Kurumu kurallarına göre 'güç birliği', 'iş birliği', 'gönül birliği' gibi yapılar, sözcüklerin anlamını koruması ve herhangi bir ses olayı gerçekleşmemesi nedeniyle ayrı yazılmalıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Cümlelerdeki birleşik sözcükleri tespit et.
Tespit edilen sözcükler: başucu, ana dili, sıra dışı, öz geçmiş, güçbirliği.
Yazım kuralı sorgulanan kelime gruplarını belirlemek analizin ilk adımıdır.
2
TDK birleşik kelimelerin yazımı kurallarına göre sözcükleri denetle.
'Başucu' (mecaz anlam - bitişik), 'ana dili' (ayrı), 'sıra dışı' (dış/sıra kuralı - ayrı), 'öz geçmiş' (ayrı) kullanımları kurallara uygundur.
Her bir kelimenin yapısal veya anlamsal özelliklerine göre ayrı mı bitişik mi yazılacağı kural bazlı kontrol edilir.
3
Hatalı olan 'güçbirliği' sözcüğünü analiz et.
'Güç birliği' ifadesinde herhangi bir ses olayı (türeme, düşme) yoktur ve sözcükler kendi anlamlarını korumaktadır. Bu tür kavramsal birliktelikler ayrı yazılır.
Türkçede kural gereği 'birliği' ile kurulan 'dil birliği', 'gönül birliği', 'güç birliği' gibi yapılar ayrı yazılmalıdır.

Anahtar Kavram

Birleşik Kelimelerin Yazımı (Ayrı ve Bitişik Yazılanlar)

Daha Fazla Pratik

Benzer kuralları içeren 'iç, dış, sıra' kelimelerinin yazımını (örneğin: hafta içi, çağ dışı, peşi sıra) tekrar edebilirsiniz.
Tahmini Süre:50s
Soru 75Soru →

Türkçede birleşik kelimelerin yazımıyla ilgili kurallar (TDK) dikkate alındığında, aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir yazım yanlışı yapılmıştır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Akademik çevrelerde büyük yankı uyandıran bu sıradışı çalışma, uluslararası alanda birçok ödülün de sahibi oldu.

Cevap

Akademik çevrelerde yankı uyandıran çalışmanın anlatıldığı seçenekte geçen 'sıradışı' kelimesi yanlış yazılmıştır; doğru yazımı 'sıra dışı' şeklinde ayrı olmalıdır.
Türkçe yazım kurallarına göre 'dış, iç, sıra' sözleriyle oluşturulan birleşik kelime ve terimler ayrı yazılmalıdır. 'Sıra dışı', 'yanı sıra', 'yurt dışı', 'hafta içi' gibi kullanımlar bu kuralın en yaygın örnekleridir. 'Sıradışı' şeklinde bitişik yazım, TDK kılavuzuna göre bir yazım hatasıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Cümlelerdeki birleşik kelimeleri (aklıselim, sıradışı, yanı sıra, öngörülüyor, arz edildi) tespit et.
Beş farklı kurala tabi birleşik yapı belirlendi.
Yazım yanlışının hangi kural ihlalinden kaynaklandığını bulmak için kelime türlerini ayrıştırmak gerekir.
2
TDK'nin 'Dış, İç ve Sıra' sözcükleriyle ilgili kuralını hatırla.
Ahlak dışı, çağ dışı, hafta içi, yanı sıra, peşi sıra gibi örneklerin ayrı yazılması gerektiğini onayla.
Sıra dışı ifadesi bu kural grubuna dahildir ve sıklıkla yanlışlıkla bitişik yazılır.
3
Diğer seçeneklerdeki kalıplaşmış (aklıselim, öngörmek) ve yardımcı fiilli (arz etmek) yapıları kontrol et.
Diğer yapıların kurallara tam uyum sağladığı görüldü.
Soruda tek bir hata olduğu için diğer seçeneklerin doğruluğundan emin olunmalıdır.

Anahtar Kavram

Dış, İç ve Sıra Sözleriyle Kurulan Birleşik Kelimelerin Yazımı

İpuçları

1
Cümlelerde geçen 'dış' ve 'sıra' gibi eklerle oluşturulan kelimelerin ayrı mı yoksa bitişik mi yazılması gerektiğini düşünün.
2
TDK'ye göre 'yanı sıra', 'peşi sıra' gibi ifadelerle aynı kurala tabi olan başka bir sözcükte hata yapılmıştır.
3
Dış, iç ve sıra kelimeleriyle kurulan birleşik kelimeler genellikle ayrı yazılır. Bu kuralı 'sıra dışı' kelimesine uygulayın.

Daha Fazla Pratik

Benzer şekilde 'yurt dışı', 'olağan dışı' ve 'hafta içi' gibi kelimelerin de ayrı yazıldığını hatırlayarak bu kuralı pekiştirebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 76Soru →

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde birleşik kelimelerin yazımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Şiddetli yağışın ardından şehrin üzerinde beliren muazzam gök kuşağı herkesi büyüledi.

Cevap

Şiddetli yağışın ardından beliren gök kuşağı ifadesindeki 'gökkuşağı' kelimesi bitişik yazılmalıdır.
Gökkuşağı kelimesi, doğa olaylarını bildiren ve anlamca kalıplaşmış bir birleşik sözcük olduğu için TDK kuralları gereği bitişik yazılmalıdır. Cümlede 'gök kuşağı' şeklinde ayrı yazılarak yazım hatası yapılmıştır.

Adım Adım Çözüm

1
Cümlelerdeki birleşik yapıdaki sözcükleri tespit edin.
Tespit edilen kelimeler: kuşburnu, ayırt etmek, gök kuşağı, ön söz, başrol.
Yazım yanlışı sorusunu çözmek için önce odaklanılacak birleşik yapılar belirlenmelidir.
2
Her bir kelimenin TDK birleşik kelime kurallarına uygunluğunu kontrol edin.
Kuşburnu (bitki adı, bitişik), Ayırt etmek (ses olayı yok, ayrı), Ön söz (kural gereği ayrı), Başrol (baş- ön ekiyle, bitişik) kurallara uygundur.
Birleşik kelimelerin yazımı anlam kayması, ses olayı veya belirli eklerin kullanımına göre değişir.
3
Doğa olaylarını ve kalıplaşmış birleşik yapıları değerlendirin.
Gökkuşağı kelimesi kalıplaşmıştır ve her zaman bitişik yazılmalıdır.
Cümlede ayrı yazılarak 'Birleşik Kelimelerin Yazımı' kuralına aykırı davranılmıştır.

Anahtar Kavram

Birleşik Kelimelerin Yazım Kuralları (Anlam Kayması ve Kalıplaşma)

İpuçları

1
Cümlelerdeki birleşik isimlere ve yardımcı fiillere odaklanın.
2
Gökkuşağı, kuşburnu gibi kelimeler anlamca kalıplaşmış mıdır yoksa gerçek anlamlarını koruyorlar mı?
3
Ön söz ve ayırt etmek kelimelerinin ayrı yazıldığını hatırlayın; gökyüzündeki o renkli yayın ismine bir kez daha bakın.

Daha Fazla Pratik

Buna benzer olarak 'sıra dışı', 'yanı sıra' gibi kelimelerin de her zaman ayrı yazıldığını çalışarak bu kuralı pekiştirebilirsiniz.

Alternatif Yöntem

Kelimeyi oluşturan unsurlardan ikincisi gerçek anlamını koruyor mu diye bakın. Eğer korumuyorsa (kuşburnu, aslanağzı gibi) veya bir doğa olayı/hastalık gibi yeni bir kavramı karşılıyorsa genellikle bitişik yazılır.
Tahmini Süre:50s
Soru 77Soru →

Türkçede "alt", "üst" ve "üzeri" sözcükleriyle kurulan birleşik kelimeler; somut olarak yer bildiriyorsa ayrı, somut olarak yer bildirmiyorsa bitişik yazılır. Ayrıca, iki kelimeden ikincisi veya her ikisi anlam değişikliğine uğrayan birleşik kelimeler de kural olarak bitişik yazılır.

Bu kurallar göz önünde bulundurulduğunda, aşağıdaki cümlelerin hangisinde birleşik kelimelerin yazımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Bilim insanları, stres hormonlarının böbreküstü bezleri üzerindeki etkilerini kapsamlı bir şekilde inceledi.

Cevap

Cümledeki 'böbreküstü bezleri' ifadesi, somut bir yer bildirdiği için 'böbrek üstü bezleri' şeklinde ayrı yazılmalıdır.
Türk Dil Kurumu kurallarına göre; 'alt' ve 'üst' sözcükleri somut olarak bir yer bildiriyorsa (örneğin bir organın fiziksel konumu gibi) ayrı yazılmalıdır. 'Böbrek üstü bezleri' ifadesinde 'üst' sözcüğü bezlerin böbreğin üzerindeki fiziksel yerini belirttiği için bu birleşik kelimenin ayrı yazılması gerekir.

Adım Adım Çözüm

1
Cümlelerdeki birleşik kelimeleri tespit et.
Tespit edilen kelimeler: bilinçaltı, böbreküstü, ana dili, oldubitti, suçüstü.
Yazım yanlışı analizi için önce hedef sözcüklerin belirlenmesi gerekir.
2
'Alt/Üst' sözcüklerinin kullanım amacını (somut/soyut) kontrol et.
Bilinçaltı ve suçüstü soyut anlamdadır (bitişik doğru); böbrek üstü ise somut yer bildirir (ayrı olmalı).
TDK kurallarına göre somut yer bildiren alt/üst sözleri ayrı yazılır.
3
Diğer kelimelerin özel kurallarını (anlam kayması, gelenekselleşmiş ayrı yazım) kontrol et.
Oldubitti anlam kaymasına uğramıştır (bitişik doğru); ana dili ise kural gereği ayrı yazılır (doğru).
Her kelimenin kendi kategorisindeki yazım kuralına uygunluğu denetlenmelidir.

Anahtar Kavram

Somut Yer Bildiren Alt/Üst Sözcüklerinin Yazımı

İpuçları

1
Cümlelerdeki 'alt' ve 'üst' ile kurulan birleşik kelimelerin fiziksel bir yer mi yoksa soyut bir kavram mı bildirdiğine odaklanın.
2
Somut olarak yer bildiren 'deri altı', 'su altı', 'böbrek üstü' gibi ifadelerin 'suçüstü' veya 'bilinçaltı' gibi kelimelerden farklı yazıldığını hatırlayın.
3
Anatomi terimlerinde 'üst' kelimesi genellikle gerçek konum bildirdiği için ayrı yazılır.

Daha Fazla Pratik

TDK kılavuzundaki 'Ayrı Yazılan Birleşik Kelimeler' ve 'Bitişik Yazılan Birleşik Kelimeler' bölümlerindeki alt/üst istisnalarını karşılaştırarak çalışın.

Alternatif Yöntem

Kelimelerin anlamlarını düşünün: Eğer 'üst' kelimesini cümleden çıkardığınızda veya 'üzerinde' şeklinde düşündüğünüzde fiziksel bir konumu işaret ediyorsa (böbreğin üzerindeki bez) ayrı yazılması gerektiğini fark edebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 40s
Soru 78Soru →

Türkçede "alt, üst ve üzeri" sözlerinin sona getirilmesiyle kurulan birleşik kelimeler; şayet somut olarak bir yer bildirmiyorsa bitişik, somut olarak bir yer bildiriyorsa ayrı yazılır.

Bu kurala göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir yazım yanlışı yapılmıştır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Yapılan son araştırmalar, insan psikolojisinde bilinç altı süreçlerin önemini ortaya koymaktadır.

Cevap

İnsan psikolojisindeki süreçleri ifade eden ve somut bir yer bildirmeyen 'bilinçaltı' kelimesinin bitişik yazılması gerekirken ayrı yazılması bir yazım yanlışıdır.
Türk Dil Kurumu kurallarına göre; somut olarak yer bildirmeyen 'alt, üst ve üzeri' sözlerinin sona getirilmesiyle kurulan birleşik kelimeler bitişik yazılır. 'Bilinçaltı' kelimesi de somut bir yerin altını değil, zihinsel bir durumu ifade ettiği için bitişik yazılmalıdır. Cümlede ayrı yazılarak hata yapılmıştır.

Adım Adım Çözüm

1
Cümlelerdeki 'alt, üst, üzeri' ile kurulan birleşik kelimeleri tespit et.
Akşamüzeri, bilinç altı, olağanüstü, yer altı, su altı.
Kuralın hangi kelimelere uygulanacağını belirlemek gerekir.
2
Bu kelimelerin somut bir yer bildirip bildirmediğini kontrol et.
'Bilinçaltı' soyut bir kavramdır; 'yer altı' ve 'su altı' somut yerlerdir; 'akşamüzeri' ve 'olağanüstü' soyut/zaman anlamlıdır.
Yazım şekli (bitişik/ayrı) bu ayrım üzerine kuruludur.
3
Kuralı uygula: Somut yer bildirmeyenler bitişik olmalı.
'Bilinç altı' ayrı yazıldığı için yanlıştır, 'bilinçaltı' olmalıdır.
TDK kurallarına göre soyut anlamlı 'alt/üst' kelimeleri bitişik yazılır.

Anahtar Kavram

Alt, Üst ve Üzeri Sözlerinin Yazımı

İpuçları

1
Cümlelerde geçen 'alt' ve 'üst' sözcüklerine odaklanın.
2
Kelimelerden hangisi gerçekten bir yerin (fiziksel olarak) altını veya üstünü belirtmiyor?
3
'Bilinç' somut bir yer değildir; dolayısıyla 'bilinçaltı' ifadesi de somut bir yerin altını göstermez.

Daha Fazla Pratik

Benzer bir kural olan 'ara yönlerin (güneybatı, kuzeydoğu vb.)' her zaman bitişik yazıldığını unutmayın.

Alternatif Yöntem

Ezberlemek yerine mantık yürütün: Elinizi o bölgeye fiziksel olarak koyabiliyorsanız (yer altı, su altı gibi) genellikle ayrı; koyamıyorsanız (bilinçaltı, akşamüstü, olağanüstü gibi) bitişik yazılır.
Tahmini Süre:45s
Soru 79Soru →

Türkçede "alt, üst ve üzeri" sözcükleriyle kurulan birleşik kelimeler; şayet somut olarak yer bildiriyorsa ayrı, somut olarak yer bildirmiyor ve soyut bir anlam taşıyorsa bitişik yazılır.

Bu kurala göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir yazım yanlışı yapılmıştır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Şirket, kriz dönemini atlatmak için olağan üstü önlemler almayı kararlaştırdı.

Cevap

Şirketin kriz döneminde aldığı tedbirleri anlatan cümlede geçen 'olağanüstü' kelimesi, somut bir yer bildirmeyip soyut bir durum ifade ettiği için bitişik yazılmalıdır.
Doğru cevap, kriz dönemindeki önlemlerden bahseden seçenektir. 'Olağanüstü' kelimesi, bir şeyin fiziksel olarak üstünü değil, alışılmışın dışındaki bir durumu (soyut anlam) ifade eder. TDK kurallarına göre bu tür soyut anlam kazanan kelimeler bitişik yazılmalıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Cümlelerdeki 'alt' ve 'üst' sözcükleriyle kurulan birleşik kelimeleri (akşamüstü, bilinçaltı, böbrek üstü, olağan üstü, su altı) belirleyin.
Beş farklı kullanım tespit edildi.
Kuralın uygulanacağı hedef kelimeleri seçmek için.
2
Tespit edilen kelimelerin somut bir yer (bir nesnenin altı veya üstü gibi) bildirip bildirmediğini analiz edin.
Böbrek üstü ve su altı somut yer bildirirken; akşamüstü, bilinçaltı ve olağanüstü soyut anlam taşımaktadır.
TDK'nin bitişik/ayrı yazım kuralının temel kriterini uygulamak için.
3
Soyut anlam taşıyan 'olağanüstü' kelimesinin yazımını kontrol edin.
Kelimede 'olağan üstü' şeklinde ayrı yazım yapıldığı görülmektedir.
Hatalı kullanımı saptamak için.

Anahtar Kavram

Alt, Üst ve Üzeri Sözlerinin Yazımı

İpuçları

1
Cümlelerdeki 'alt' ve 'üst' sözcüklerinin gerçek anlamda (fiziksel olarak) bir yer gösterip göstermediğine bakın.
2
Eğer sözcük bir nesnenin altını veya üstünü işaret ediyorsa ayrı; zaman veya durum gibi soyut bir kavramı karşılıyorsa bitişik yazılır.
3
'Olağanüstü' kelimesi alışılmışın dışında demektir; gökyüzü gibi somut bir yerin üstünü kastetmez.

Daha Fazla Pratik

Benzer şekilde 'iç, dış, sıra' sözcükleriyle kurulan birleşik kelimelerin (yurt içi, hafta içi, sıra dışı vb.) her zaman ayrı yazıldığını tekrar edebilirsiniz.

Alternatif Yöntem

Yer Bildirimi Testi: 'Elimi masanın altına koydum' cümlesindeki 'masanın altı' gibi elinizle gösterebileceğiniz somut bir yer mi var, yoksa 'suçüstü' gibi gösterilemeyen bir durum mu var? Gösterilebiliyorsa ayrı, gösterilemiyorsa bitişik.
Tahmini Süre:1m 15s
Soru 80Soru →

Türkçede birleşik kelimelerin yazımıyla ilgili kurallar dikkate alındığında, aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir yazım yanlışı yapılmıştır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Türkiye'nin güney batı kıyıları, yaz aylarında yerli ve yabancı turistlerin gözdesidir.

Cevap

Güney batı ifadesinin yer aldığı seçenek yanlıştır çünkü ara yönler bitişik yazılmalıdır.
Türkçe yazım kurallarına göre ara yönler (kuzeydoğu, kuzeybatı, güneydoğu, güneybatı) her zaman bitişik yazılır. Güney batı ifadesinin ayrı yazılması bir yazım yanlışıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Cümlelerdeki birleşik kelimeleri belirle.
Belirlenen kelimeler: hanımeli, affetmek, güney batı, dershane, sütlaç.
Yazım yanlışını bulmak için önce birleşik yapıdaki sözcükleri tespit etmek gerekir.
2
Ara yönlerin yazım kuralını hatırla.
Kural: Kuzeydoğu, kuzeybatı, güneydoğu ve güneybatı gibi ara yönler her zaman bitişik yazılır.
Türkçede yön isimleri tek başınayken ayrı, ara yön oluştururken bitişik yazılır.
3
Tespit edilen kelimeyi kurala göre kontrol et.
'Güney batı' ifadesi ayrı yazılmıştır, kural gereği 'güneybatı' şeklinde bitişik olmalıdır.
Hatalı kullanımı tespit ederek doğru seçeneği belirlemek için son aşamadır.

Anahtar Kavram

Ara Yönlerin Yazımı

İpuçları

1
Cümlelerdeki yön bildiren sözcüklerin nasıl yazıldığına dikkat etmelisin.
2
Türkçede ara yönler (kuzey, güney, doğu, batı kelimelerinin birleşimiyle oluşanlar) için özel bir kural vardır.
3
Kuzeydoğu, güneybatı gibi kelimelerin her zaman bitişik yazılması gerektiğini unutmamalısın.

Daha Fazla Pratik

Diğer birleşik kelime kurallarından olan 'alt-üst-üzeri' sözcüklerinin somut/soyut kullanımına göz atabilirsin.

Alternatif Yöntem

Sözcükleri 'ayrı yazılma testi'ne tabi tutabilirsin: Eğer kelimelerden biri veya her ikisi gerçek anlamını koruyorsa genellikle ayrı yazılır ancak ara yönler bu mantığın dışında kalan, kesinleşmiş bir bitişik yazım kuralına sahiptir.
Tahmini Süre:45s
ÖncekiSayfa 4 / 7Sonraki
Birleşik Kelimelerin Yazımı — KPSS Genel Yetenek - Genel Kültür — Sayfa 4 | Examkin