Soru

Zorluk: OrtaKamu Görevlilerinin Mali Sorumluluğu ve İdareye Rücu

Bir devlet memurunun göreviyle ilgili bir yetkiyi kullanırken kusurlu hareketi sonucu bir vatandaşın maddi zarara uğraması durumunda, Anayasa'nın 129/5 maddesi ve ilgili mevzuat uyarınca tazminat davasının açılması ve sorumluluk süreci ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. Zarar gören vatandaş, tazminat davasını ancak ilgili idare aleyhine açabilir; idare ödediği tazminat için kanuni şartlar dahilinde kusurlu memura rücu eder.Cevap
  2. B
    Zarar gören kişi, dilerse doğrudan kamu görevlisi aleyhine adli yargıda, dilerse idare aleyhine idari yargıda dava açma hakkına sahiptir.
  3. C
    Memurun kusuru 'ağır kusur' niteliğindeyse dava doğrudan memura, 'hafif kusur' niteliğindeyse idareye karşı açılmalıdır.
  4. D
    İdare, mahkeme kararıyla tazminatı ödedikten sonra, kusurlu memura rücu edip etmeme konusunda mutlak bir takdir yetkisine sahiptir.
  5. E
    Kamu görevlisinin verdiği zarar ancak idari bir karardan kaynaklanıyorsa idareye dava açılabilir, fiili bir uygulama söz konusuysa dava doğrudan memura açılır.

Cevap

Zarar gören vatandaşın davayı ancak idareye açabileceği ve idarenin memura rücu edeceği seçenek doğrudur.
Doğru seçenek olan idare aleyhine dava açılması ve memura rücu edilmesi ifadesi, Anayasa'nın 129. maddesinin 5. fıkrasına tam uyum sağlar. Bu kural uyarınca, kamu görevlilerinin görevlerini yerine getirirken verdikleri zararlardan dolayı doğrudan kişisel sorumluluklarına gidilemez; dava idareye açılır ve idare ödediği meblağı kusurlu görevliye yansıtır.

Adım Adım Çözüm

1
Anayasa m. 129/5 hükmünün analiz edilmesi
Memurların ve diğer kamu görevlilerinin yetkilerini kullanırken işledikleri kusurlardan doğan tazminat davalarının, kendilerine rücu edilmek kaydıyla ve kanunun gösterdiği şekil ve şartlara uygun olarak, ancak idare aleyhine açılacağı kuralına ulaşılır.
Bu hüküm kamu görevlileri için anayasal bir güvence, vatandaş için ise ödeme gücü yüksek bir muhatap (devlet) sağlar.
2
Hizmet kusuru ve kişisel kusur ayrımının yetki kullanımı çerçevesinde değerlendirilmesi
Görevden ve yetki kullanımından ayrılmayan kusurlar 'hizmet kusuru' sayılır ve doğrudan idareyi sorumlu kılar.
Hukuki güvenliğin sağlanması ve kamu hizmetinin aksamaması amaçlanır.
3
Rücu mekanizmasının işleyişinin belirlenmesi
İdare ödediği tazminatı, zarara sebebiyet veren memurdan talep eder (rücu).
Kişinin kendi kusurundan doğan mali yükün kamu üzerinde kalmaması ilkesi esastır.

Anahtar Kavram

Anayasal Güvence ve Rücu Zorunluluğu

Daha Fazla Pratik

İdarenin rücu davasını hangi yargı kolunda (adli yargı) açması gerektiğini ve zamanaşımı sürelerini inceleyiniz.
Tahmini Süre:1m 15s
Bu soruyu puanla