Soru

Zorluk: ZorKamu Görevlilerinin Mali Sorumluluğu ve İdareye Rücu

Bir vergi dairesi müdür yardımcısı, bir mükellefin borç yapılandırma talebini süresinde işleme koymayı ihmal etmiş ve bu ihmal sonucunda mükellefin banka hesaplarına haksız yere e-haciz uygulanmıştır. Bu durum nedeniyle ticari kredisi onaylanmayan ve maddi zarara uğrayan mükellef, zararın tazmini için doğrudan ilgili müdür yardımcısının şahsına karşı adli yargıda tazminat davası açmak istemektedir.

Kamu görevlilerinin mali sorumluluk rejimi çerçevesinde bu hukuki durumla ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. Anayasa uyarınca, kamu görevlilerinin yetkilerini kullanırken işledikleri kusurlardan doğan tazminat davaları ancak idare aleyhine açılabilir; idarenin ilgili görevliye rücu hakkı ise saklıdır.Cevap
  2. B
    Memurun ihmali 'ağır kusur' teşkil ediyorsa, zarar gören vatandaşın seçimlik hakkı doğar ve davasını doğrudan kamu görevlisine karşı açabilir.
  3. C
    İdarenin kamu görevlisine rücu edebilmesi için, ödenen tazminat tutarının idari kurul kararıyla kesinleşmiş bir 'kamu zararı' olarak tescil edilmesi şarttır.
  4. D
    Kamu görevlisinin şahsi kusuru söz konusu olduğunda idari yargı görevsizdir; bu nedenle dava mutlaka adli yargıda ve sadece ilgili görevliye karşı açılmalıdır.
  5. E
    İdare, ödediği tazminatı ilgili kamu görevlisinden tahsil etmek (rücu) konusunda hizmetin gereklerini gözeterek mutlak takdir yetkisine sahiptir.

Cevap

Kamu görevlilerinin yetkilerini kullanırken işledikleri kusurlardan doğan tazminat davalarının ancak idare aleyhine açılabileceğini, idarenin ise rücu hakkının saklı olduğunu belirten seçenek doğrudur.
Anayasa'nın 129. maddesinin 5. fıkrasına göre; memurlar ve diğer kamu görevlilerinin yetkilerini kullanırken işledikleri kusurlardan doğan tazminat davaları, ancak idare aleyhine açılabilir. Bu kural, kamu görevlilerini görevlerini yaparken çekinmeden hareket edebilmeleri için koruma altına alır. Vatandaşın doğrudan kamu görevlisini hedef almasını engeller, ancak idare ödediği tazminatı kusurlu görevliye rücu ederek mali dengeyi sağlar.

Adım Adım Çözüm

1
Eylemin niteliğini tespit etme
Müdür yardımcısının ihmali, kamusal bir yetkinin kullanımı (yapılandırma işlemi) sırasında meydana gelmiştir.
Anayasa 129/5 korumasının uygulanabilmesi için eylemin 'yetki kullanımı' sırasında gerçekleşmesi gerekir.
2
Anayasal kuralın uygulanması
Zarar gören kişi davayı doğrudan memura açamaz, davanın muhatabı (husumet) idaredir.
Anayasa'nın 129. maddesinin 5. fıkrası memurlar için bir 'güvence' mekanizması öngörmüştür.
3
Rücu mekanizmasının değerlendirilmesi
İdare tazminatı ödedikten sonra, kusuru oranında ilgili memura rücu eder.
Zararın nihai olarak kusurlu kişiye yansıtılması hukuk devletinin bir gereğidir.

Anahtar Kavram

Kamu Görevlilerinin Anayasal Güvencesi ve Husumet Kuralı

Daha Fazla Pratik

Rücu davasının açılacağı yargı kolu (Adli Yargı) ve rücu tutarının belirlenmesindeki kriterleri inceleyiniz.
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla