(A) şirketine ait bir akaryakıt tankerini kullanan sürücü (B), aşırı hız ve dikkatsizlik sonucu direksiyon hakimiyetini kaybederek yol kenarında bulunan (C)'ye ait konuta çarpmış ve TL tutarında maddi hasara yol açmıştır. Olayda sürücü (B) tam kusurlu, (A) şirketi ise kusursuzdur. Zarar gören (C), tazminatın tamamını tarihinde (A) şirketinden tahsil etmiştir. (A) ile (B) arasında rücu ilişkisine dair özel bir sözleşme bulunmamaktadır.
Bu olaydaki sorumluluk ve rücu ilişkisi bakımından Türk Borçlar Kanunu (TBK) hükümlerine göre aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
- İç ilişkide sorumluluğun paylaştırılmasında ilk sırada haksız fiiliyle zarara sebep olanlar yer aldığından; (A) ödediği tazminatın tamamını (B)’ye rücu edebilir ve bu hak tazminatın tamamen ödenmesi ve rücu edilecek kişinin öğrenilmesinden itibaren 2 yıl, her durumda ödeme tarihinden itibaren 10 yıllık zamanaşımına tabidir.Cevap
- Bİşleten ve sürücü haksız fiilden birlikte sorumlu oldukları için, iç ilişkide borç kural olarak yarı yarıya paylaştırılır ve (A) şirketi ödediği tutarın ancak %50'si için (B)'ye rücu hakkına sahiptir.
- C(A) şirketinin rücu istemi, haksız fiilin gerçekleştiği ve zararın doğduğu tarihten itibaren başlayan 2 yıllık kısa ve 10 yıllık uzun zamanaşımı sürelerine tabidir.
- DEğer zarar gören (C), sürücü (B)'yi borcun tamamı için ibra etmiş olsaydı; bu ibra (A) şirketini hiçbir şekilde etkilemezdi ve (A) yine de (C)'ye karşı borcun tamamından sorumlu kalmaya devam ederdi.
- Eİşleten (A) şirketinin rücu edebilmesi için sürücü (B)'nin bu zararı kasten veya ağır ihmal ile vermiş olması şarttır; hafif ihmal durumunda kanun gereği rücu hakkı doğmaz.
Cevap
İç ilişkide rücu sırasına göre kusurlu haksız fiil faili (sürücü) ilk sırada, kusursuz sorumlu (işleten) ise son sırada yer aldığından; işleten ödediği tutarın tamamını sürücüye rücu edebilir ve bu istem ödeme tarihinden itibaren 2 ve 10 yıllık özel rücu zamanaşımına tabidir.
Türk Borçlar Kanunu m. 62 uyarınca, müteselsil borçlular arasındaki iç ilişkide borcun paylaştırılması; haksız fiil sorumlusu, sözleşme sorumlusu ve kusursuz sorumlu sırasına göre yapılır. Somut olayda sürücü kusurlu haksız fiil faili, şirket ise kusursuz sorumlu olduğundan, şirket ödediği tazminatın tamamını sürücüye rücu edebilir. Ayrıca rücu istemindeki zamanaşımı süreleri TBK m. 73 uyarınca ödeme tarihinden itibaren başlar.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Haksız fiillerde müteselsil sorumlulukta iç ilişki (rücu) sırası ve rücu zamanaşımı süreleri.
Daha Fazla Pratik
Rücu sırasının değiştiği (örneğin işleten ile sürücü arasında sözleşme olduğu) durumları inceleyiniz.
Tahmini Süre:3m 0s