Soru

Zorluk: OrtaKambiyo Senetlerinde İmza, Ehliyet ve Temsil İlkeleri

Bir bono üzerinde yer alan imzalar ve bu imzaları atan kişilerle ilgili şu bilgiler verilmiştir:

I. Senedi düzenleyen (A)(A), senedin tanzim edildiği tarihte ayırt etme gücünden tamamen yoksundur.
II. Lehtar (B)(B), senedi (C)(C)’ye ciro ederek teslim etmiştir.
III. (C)(C), herhangi bir temsil yetkisi bulunmamasına rağmen (D)(D) adına senedi (E)(E)’ye ciro etmiştir.

Buna göre, Türk Ticaret Kanunu hükümleri uyarınca bu bono ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. A
    Senedi düzenleyen (A)(A)'nın ehliyetsizliği, senedin üzerindeki diğer tüm imzaları da geçersiz kılarak senedin kambiyo senedi vasfını ortadan kaldırır.
  2. B
    Yetkisiz temsilci (C)(C) tarafından adına imza atılan (D)(D), senedin iyiniyetli hamili (E)(E)'ye karşı müracaat borçlusu olarak sorumlu olur.
  3. Temsil yetkisi olmadığı hâlde (D)(D) adına senedi imzalayan (C)(C), bu senede göre bizzat ve şahsen sorumlu olur.Cevap
  4. D
    Lehtar (B)(B), düzenleyen (A)(A)'nın ehliyetsizliği bir mutlak defi olduğu için bu durumu hamile karşı ileri sürerek ödeme yapmaktan kaçınabilir.
  5. E
    Tam ehliyetsiz olan (A)(A)'nın imzası, iyiniyetli hamil (E)(E)'nin haklarını korumak adına geçerli bir imzanın tüm hüküm ve sonuçlarını doğurur.

Cevap

Temsil yetkisi olmadığı halde bir başkası adına senet imzalayan kişinin bizzat sorumlu olacağını belirten seçenek doğrudur.
Türk Ticaret Kanunu'nun 678. maddesi (poliçeler için olup bonolara da uygulanır) uyarınca, temsil yetkisi olmadığı hâlde bir kişinin temsilcisiymiş gibi senede imza atan kişi, o senetten dolayı bizzat sorumlu olur. Olayda (C), (D) adına yetkisiz olarak imza attığı için bu sorumluluk (C)'nin üzerinde doğar.

Adım Adım Çözüm

1
Düzenleyen (A)'nın durumunu analiz etme
(A) tam ehliyetsiz olduğu için imzası hükümsüzdür. Ancak bu durum senedi geçersiz kılmaz.
İmzaların bağımsızlığı (istiklali) ilkesi gereği, bir imzanın geçersizliği diğerlerini etkilemez.
2
Lehtar (B)'nin sorumluluğunu değerlendirme
(B)'nin cirosu geçerlidir ve (B) hamile karşı sorumludur.
(B), düzenleyenin ehliyetsizliği def'ini (mutlak olsa bile) imzaların bağımsızlığı nedeniyle kendi lehine kullanamaz.
3
Yetkisiz temsilci (C)'nin hukuki durumunu belirleme
(C) şahsen sorumlu olur, (D) ise sorumlu değildir.
TTK m. 678 (ve 778 yollaması) uyarınca yetkisiz temsilci imzaladığı senetten bizzat sorumlu olur.

Anahtar Kavram

İmzaların Bağımsızlığı ve Yetkisiz Temsilcinin Sorumluluğu
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla