Mevcut Anayasal düzenlemelere göre, yürütme yetkisini tek başına kullanan Cumhurbaşkanlığı makamına adaylık süreci ve seçilme yeterliliği sıkı şekil şartlarına bağlanmıştır. Seçim mevzuatı ve anayasal ilkeler bağlamında kamuoyunu bilgilendiren bir hukukçunun aşağıdaki açıklamalarından hangisi mevzuata tam olarak uygundur?
- ACumhurbaşkanı seçilebilmek için adayın kırk yaşını doldurmuş ve yükseköğrenim yapmış olma şartlarını sağlamasının yanında, seçim takvimi başlangıcında milletvekili sıfatını fiilen taşıması zorunludur.
- BSiyasi parti desteği olmaksızın, doğrudan halkın iradesiyle bağımsız bir Cumhurbaşkanı adayı çıkarılabilmesi için Yüksek Seçim Kuruluna en az 50.000 seçmenin yazılı teklif sunması yeterlidir.
- Türkiye Büyük Millet Meclisinde grubu bulunan siyasi partiler ile son genel seçimde geçerli oyların tek başına veya birlikte en az yüzde beşini almış olan siyasi partiler ve en az 100.000 seçmen Cumhurbaşkanlığına aday gösterebilir.Cevap
- DSeçimler sonucunda Cumhurbaşkanı makamına oturan kişinin, devletin başı sıfatıyla tarafsızlığını koruması amacıyla, varsa üyesi bulunduğu siyasi parti ile olan hukuki bağı kendiliğinden sona erer.
- ECumhurbaşkanı adayı olabilmek için anayasada belirtilen asgari eğitim seviyesi, adayın en az lise veya dengi bir ortaöğretim kurumundan diploma almış olmasını gerektirmektedir.
Cevap
Türkiye Büyük Millet Meclisinde grubu bulunan siyasi partiler ile son genel seçimde geçerli oyların tek başına veya birlikte en az yüzde beşini almış olan siyasi partiler ve en az 100.000 seçmen Cumhurbaşkanlığına aday gösterebilir.
Doğru olan ifadede, Anayasa'nın güncel 101. maddesinde sayılan Cumhurbaşkanlığına aday gösterme yetkisine sahip makamlar eksiksiz ve birebir sayılmıştır: TBMM'de grubu bulunan siyasi partiler, son seçimde %5 oranını tek başına veya diğer partilerle birlikte sağlayan siyasi partiler ve asgari 100.000 seçmen.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Cumhurbaşkanı Seçilme Yeterliliği ve Adaylık