Kamu görevlisi Serkan, eşi Cansu ile evliliği devam ederken geçirdiği bir trafik kazası sonucunda vefat etmiştir. Vefatı anında geride; önceki evliliğinden olan oğlu Tolga (füru/altsoy), babası Hüseyin (usul/üstsoy) ve dedesi Kadir (usul/üstsoy) hayattadır. Serkan'ın sağlığında Cansu'ya karşı irade sakatlığı iddiasıyla açmış olduğu evlenmenin iptali (nispi butlan) davası ise ölüm tarihi itibarıyla henüz sonuçlanmamış ve derdesttir.
Sağ kalan eşin mirasçılık kuralları ve zümre sistemi dikkate alındığında, bu olayla ilgili aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi isabetlidir?
- Yasal mirasçılardan birinin derdest olan iptal davasına devam etmesi ve Cansu'nun evlenme anında iyiniyetli olmadığını kanıtlaması hâlinde Cansu mirasçı olamaz; mirasın tamamı altsoy olan Tolga'ya kalır.Cevap
- Bİptal davası şahsa sıkı sıkıya bağlı bir hak olduğundan mirasçılar tarafından sürdürülemez; evlilik ölümle sona erdiği için Cansu mirasın 1/2'sini, oğlu Tolga ise altsoy sıfatıyla diğer 1/2'sini alır.
- CCansu'nun evlenirken kötüniyetli olduğu ispatlansa dahi saklı pay hakkı düşmez; ancak miras payı birinci ve ikinci zümredeki hısımlar olan Tolga ile Hüseyin arasında kanuni oranlara göre paylaştırılır.
- DDava sonucunda Cansu'nun iyiniyetli olduğu anlaşılırsa yasal mirasçılık sıfatını korur ve mirasın 3/4'ünü alır, geriye kalan 1/4'lük pay ise usul hısımları olan Hüseyin ve Kadir'e intikal eder.
- Eİptal kararı geçmişe etkili sonuç doğuracağından Cansu iyiniyetli olsa bile mirastan pay alamaz; miras birinci zümre (Tolga), ikinci zümre (Hüseyin) ve üçüncü zümre (Kadir) arasında eşit olarak bölüştürülür.
Cevap
Mirasçılardan birinin davaya devam edip sağ kalan eşin kötüniyetini kanıtlaması durumunda eşin mirasçılık sıfatını kaybedeceğini ve mirasın tamamının birinci zümreye kalacağını belirten ifade doğrudur.
Türk Medeni Kanunu uyarınca evlenmenin iptali veya butlanı davası devam ederken eşlerden birinin ölümü hâlinde, mirasçılar açılmış olan bu davayı sürdürebilirler. Dava sonucunda sağ kalan eşin evlenme sırasında iyiniyetli olmadığı anlaşılırsa sağ kalan eş yasal mirasçı olamaz. Olayda ölenin oğlu Tolga, birinci zümre (altsoy) mirasçısıdır. Zümre sisteminin temel prensibi gereği birinci zümrede mirasçı varken ikinci zümre (baba Hüseyin) ve üçüncü zümre (dede Kadir) mirastan pay alamaz. Bu bağlamda, sağ kalan eş miras hakkını kaybederse terekenin tamamı birinci zümredeki yasal mirasçı olan Tolga'ya geçer.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Sağ Kalan Eşin Miras Payı ve Derdest Butlan/Boşanma Davalarının Etkisi