Soru

Zorluk: ZorNişanlanma, Nişanın Bozulması ve Hukuki Sonuçları

Ayırt etme gücüne sahip 1717 yaşındaki (S), yasal temsilcisinin rızasını alarak (T) ile nişanlanmıştır. Nişanlılık süreci devam ederken (T)’nin babası (B), çiftin ileride kuracağı evde kullanması amacıyla (S)’ye maddi değeri oldukça yüksek olan el yapımı antika bir yemek odası takımı hediye etmiştir. (S), nişanlısı (T)’nin sadakat yükümlülüğüne aykırı davranışlarını tespit etmiş ve bu haklı sebeple nişanı sona erdirmiştir. Nişanın bozulmasının üzerinden 1414 ay geçtikten sonra (B), (S)’ye karşı antika mobilyaların iadesi talebiyle dava açmıştır. Bu olayla ilgili Türk Medeni Kanunu hükümleri uyarınca aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. A
    (S) nişanı bozmakta haklı olduğu ve (T) kusurlu olduğu için, hediyelerin iadesi ancak nişanı haksız bozan taraftan istenebilir; bu nedenle (B)’nin iade talebi yerinde değildir.
  2. Antika yemek odası takımı mutat (alışılmış) hediye kapsamında değerlendirilemeyeceğinden iadesi kural olarak mümkündür; ancak nişanlılığın sona ermesinden doğan dava hakları bir yıllık zamanaşımına tabi olduğundan (B)’nin davası reddedilmelidir.Cevap
  3. C
    (S) sınırlı ehliyetsiz olduğu için nişanlanma yasal temsilci rızasıyla olsa dahi hukuken geçersizdir; bu durumda iade talepleri nişanlılık hükümlerine göre değil sebepsiz zenginleşmenin genel sürelerine göre karara bağlanır.
  4. D
    Hediyelerin iadesi davası yalnızca nişanlılar arasında açılabilir; (T)’nin babası (B) nişanlılık sözleşmesinin tarafı olmadığından (S)’ye karşı TMK hükümleri uyarınca iade talebinde bulunamaz.
  5. E
    (S) haklı bir sebeple nişanı bozduğu için kendisine verilen tüm hediyeler üzerinde mülkiyet hakkı dürüstlük kuralı uyarınca kesinleşmiştir ve bağışlamadan rücu hükümleri uygulanır.

Cevap

Antika yemek odası takımının mutat dışı olması nedeniyle iadesi gerekse de, nişanlılığın sona ermesinden itibaren bir yıllık zamanaşımı süresi geçtiği için dava reddedilmelidir.
Türk Medeni Kanunu'nun 122122. maddesine göre nişanlılığın evlenme dışındaki bir sebeple sona ermesi durumunda, nişanlıların birbirlerine veya ana ve babanın (ya da onlar gibi davrananların) diğer nişanlıya verdiği alışılmışın dışındaki (mutat dışı) hediyeler geri istenebilir. Bu iade talebi için nişanı bozanın kusurlu olması gerekmez. Ancak Kanun'un 123123. maddesi, nişanlılığın sona ermesinden doğan dava haklarının bir yıl geçmekle zamanaşımına uğrayacağını düzenlemiştir. Olayda mobilyalar antika (mutat dışı) olduğu için iadesi gerekse de, 1414 ay geçmiş olması nedeniyle dava zamanaşımı engeline takılır.

Adım Adım Çözüm

1
Nişanın geçerliliğini kontrol et.
Nişan geçerlidir.
1717 yaşındaki ayırt etme gücüne sahip (S), yasal temsilcisinin rızasıyla nişanlandığı için TMK hükümleri uyarınca geçerli bir nişanlılık kurulmuştur.
2
Hediyenin iade şartlarını (mutadlık ve taraflar) değerlendir.
Hediye mutat dışıdır ve (B) dava açma hakkına sahiptir.
Antika mobilya takımı mutat (alışılmış) bir hediye değildir. TMK madde 122122 uyarınca nişanlıların ana ve babaları da verdikleri mutat dışı hediyelerin iadesini isteyebilir.
3
Kusur durumunun iadeye etkisini incele.
(S)'nin haklı olması iade yükümlülüğünü ortadan kaldırmaz.
Hediyelerin iadesinde (maddi ve manevi tazminattan farklı olarak) nişanı bozan tarafın kusurlu olup olmaması önem arz etmez.
4
Zamanaşımı süresini hesapla.
Dava zamanaşımı nedeniyle reddedilmelidir.
TMK madde 123123 uyarınca nişanlılığın sona ermesinden doğan dava hakları 11 yıl geçmekle zamanaşımına uğrar. Olayda 1414 ay geçtiği için talep reddedilir.

Anahtar Kavram

Nişan Hediyelerinin İadesi ve Zamanaşımı
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla