Examkin

Soru

Zorluk: Çok zorKişiliğin Başlangıcı, Sona Ermesi ve Gaiplik

(A)(A), 01.01.202401.01.2024 tarihinde gerçekleşen bir deniz kazasında, ölümüne kuvvetle muhtemel gözle bakılacak bir tehlike içinde kaybolmuştur. (A)(A)'nın eşi (B)(B), (A)(A)'nın kaybolmasından sonra 01.03.202401.03.2024 tarihinde hâmile olduğunu öğrenmiş ve müşterek çocukları (C\c)(Ç), 01.10.202401.10 .2024 tarihinde tam ve sağ olarak dünyaya gelmiştir. Bu süreçte (A)(A)'nın babası (M)(M), 01.06.202401.06 .2024 tarihinde vefat etmiştir. (A)(A) hakkında yetkili mahkemece 01.01.202601.01 .2026 tarihinde gaiplik kararı verilmiştir. Bu hukuki duruma ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. (C\c)(Ç), tam ve sağ doğmak şartıyla ana rahmine düştüğü andan itibaren hak ehliyetini kazandığı ve (A)(A) hakkındaki gaiplik kararı geçmişe etkili olduğu için, (C\c)(Ç) dedesi (M)(M)'ye halefiyet yoluyla mirasçı olur.Cevap
  2. B
    (A)(A) hakkında gaiplik kararı verildiği anda kişilik sona erdiği için, (A)(A) babası (M)(M)'nin ölüm tarihinde (01.06.202401.06.2024) henüz sağ kabul edilir ve miras (M)(M)'den doğrudan (A)(A)'ya geçer.
  3. C
    (C\c)(Ç)'nin hak ehliyeti doğum anında (01.10.202401.10.2024) başladığı için, dedesi (M)(M)'nin vefat ettiği tarihte (01.06.202401.06 .2024) henüz hak süjesi değildir ve bu nedenle (M)(M)'ye mirasçı olamaz.
  4. D
    (A)(A)'nın gaipliği durumunda mirasın (C\c)(Ç)'ye geçebilmesi için (A)(A)'nın ölümüne kesin gözle bakılan bir durumda kaybolması ve mülki amir tarafından kütüğe kayıt düşülmesi zorunludur.
  5. E
    (C\c)(Ç), (A)(A)'nın kaybolduğu tarihte (01.01.202401.01.2024) henüz ana rahmine düşmediği varsayıldığı için, (A)(A)'nın gaipliğine bağlı miras haklarından yararlanamaz.

Cevap

Çocuk, sağ doğmak koşuluyla ana rahmine düştüğü andan itibaren hak ehliyeti kazandığı ve gaiplik kararı geçmişe (kaza anına) etkili olduğu için, çocuk dedesine halefiyet yoluyla mirasçı olur.
Doğru seçenek, Türk Medeni Kanunu'nun iki temel kuralını birleştirir: Birincisi, hak ehliyetinin tam ve sağ doğmak şartıyla ana rahmine düşüldüğü an başlaması; ikincisi ise gaiplik kararının geçmişe etkili olarak tehlike anından itibaren hüküm doğurmasıdır. Bu iki kural uyarınca çocuk, babasının 'hukuken' öldüğü varsayılan tarihte ve dedesinin gerçek ölüm tarihinde sağ bir hak süjesidir ve babasının yerine geçerek mirasçı olur.

Adım Adım Çözüm

1
Kişiliğin başlangıcını değerlendir.
Türk Medeni Kanunu m. 2828 gereği, çocuk tam ve sağ doğduğu için hak ehliyeti ana rahmine düştüğü ana (01.01.202401.01.2024 öncesine) kadar geri gider.
Ceninin hak süjesi olabilmesi için tam ve sağ doğum gerçekleşmelidir.
2
Gaiplik kararının hukuki sonuçlarının başlangıcını belirle.
TMK m. 3535 uyarınca gaiplik kararı geçmişe etkilidir ve olayda ölüm tehlikesinin gerçekleştiği 01.01.202401.01 .2024 tarihinde hüküm doğurur.
Gaiplik, ölüm karinesinden farklı olarak yargısal bir karar olsa da sonucu kaza anına kadar uzanır.
3
Mirasın açıldığı andaki sağ olma şartını kontrol et.
01.06.202401.06.2024 tarihinde (M öldüğünde), A hukuken ölü (gai) sayılırken, Ç ana rahminde sağ bir süjedir.
Mirasçı olabilmek için muris öldüğünde sağ olmak veya en azından cenin halinde olmak gerekir.
4
Miras paylaşımını gerçekleştir.
A, M'den önce ölmüş sayıldığı için onun miras payı halefiyet yoluyla kendi altsoyu olan Ç'ye geçer.
Miras hukukundaki halefiyet ilkesi gereği, önceden ölen altsoyun payı kendi çocuklarına geçer.

Anahtar Kavram

Hak ehliyetinin başlangıcı ve gaiplik kararının geçmişe etkili olması.

Daha Fazla Pratik

Gaipliğin mirasçılar üzerindeki etkisini pekiştirmek için 'güvence karşılığı teslim' sürelerini (55 ve 1515 yıl) inceleyebilirsiniz.

Alternatif Yöntem

Olaydaki tarihleri bir zaman çizelgesi üzerinde işaretleyerek mirasın açıldığı tarih (01.06.202401.06 .2024) ile gaiplik kararının geçmişe etkili olduğu tarihi (01.01.202401.01 .2024) karşılaştırmak çözümü kolaylaştırır.
Tahmini Süre:3m 0s
Bu soruyu puanla

Konular

Kişiliğin Başlangıcı, Sona Ermesi ve Gaiplik

Bu konudan daha fazla soru