Examkin

Soru

Zorluk: ZorMülkiyet Hakkı: İçeriği, Kapsamı ve Kısıtlamaları

Türk Medeni Kanunu hükümleri uyarınca taşınmaz mülkiyetine getirilen yasal kısıtlamalar (tahditler) ve bu kısıtlamalardan doğan hukuki koruma yolları ile ilgili olarak aşağıdaki ifadelerden hangisi mülkiyet hakkının içeriği ve kapsamı bakımından doğrudur?

  1. Kamu yararı amacıyla getirilen yasal kısıtlamalar, tapu siciline tescil edilmeksizin üçüncü kişilere karşı ileri sürülebilir ve bu kısıtlamaların özel hukuk sözleşmeleriyle kaldırılması veya değiştirilmesi mümkün değildir.Cevap
  2. B
    Özel çıkarların korunması için getirilen yasal kısıtlamalardan yararlanan kişi, bu hakkını ancak tapu siciline şerh verdirdikten sonra taşınmazı sonradan kazanan iyiniyetli üçüncü kişilere karşı ileri sürebilir.
  3. C
    Taşınmaz malikinin, komşusuna ait araziye taşan ve zarar veren dalları kesme hakkı (taşkın dallar), mülkiyetin dolaylı bir kısıtlaması olup ancak komşu malikin rızası veya mahkeme ilamıyla tescil edildikten sonra kullanılabilir.
  4. D
    Mülkiyet hakkına dayalı olarak açılan istihkak davası, taşınmaz üzerindeki elatmanın önlenmesi (müdahalenin men-i) davasının aksine malikin zilyetliği kaybetmediği durumlarda mülkiyetin kapsamını belirlemek amacıyla açılır.
  5. E
    Komşuluk hukukundan doğan kısıtlamalara aykırı kullanım durumunda malikin hukuki sorumluluğunun doğması için, mülkiyet hakkını kullanırken mutlaka zarar verme kastıyla hareket etmiş olması (hakkın kötüye kullanılması) şarttır.

Cevap

Kamu yararı amacıyla getirilen yasal kısıtlamaların tapu siciline tescil edilmeksizin etkili olması ve özel sözleşmelerle değiştirilememesi mülkiyet hakkının yasal sınırları bakımından doğrudur.
Türk Medeni Kanunu'nun 731. maddesine göre, taşınmaz mülkiyetine kanunla getirilen kısıtlamalar tescil edilmeksizin hukuki sonuç doğurur. Bu kısıtlamalardan kamu yararı amacıyla öngörülenler, tarafların kendi aralarında yapacakları özel hukuk sözleşmeleriyle (örneğin bir feragat anlaşmasıyla) ortadan kaldırılamaz veya mülkiyet hakkını genişletecek şekilde değiştirilemez. Bu durum, mülkiyet hakkının kamu düzeni ile sınırlandığı noktayı temsil eder.

Adım Adım Çözüm

1
Yasal kısıtlamaların (tahditlerin) tescil ile ilişkisini incele.
TMK 731/1 uyarınca, taşınmaz mülkiyetinin kanunla konulan kısıtlamaları, tapu siciline tescil edilmeksizin etkili olur.
Yasal kısıtlamalar, tescille doğan irtifak haklarından farklı olarak doğrudan kanun gücüyle mülkiyetin içeriğini sınırlar.
2
Kamu yararı ve özel çıkar ayrımına göre kısıtlamaların niteliğini değerlendir.
Kamu yararı kısıtlamaları kaldırılamaz ve değiştirilemez; özel çıkar kısıtlamaları ise resmî senet ve tapu şerhi ile değiştirilebilir.
Kamu düzeni mülkiyetin sosyal ödevini belirlediği için iradi tasarrufların üzerindedir.
3
Dava türleri arasındaki farkı kontrol et.
Haksız elatmanın olduğu ancak zilyetliğin kaybedilmediği durumlarda müdahalenin men-i davası (TMK 683/2) açılmalıdır.
İstihkak davası sadece malikin elinden rızası dışında çıkan eşyanın iadesi (zilyetliğin geri alınması) için kullanılır.

Anahtar Kavram

Taşınmaz Mülkiyetinin Yasal Kısıtlamaları ve Tescil İlişkisi

Daha Fazla Pratik

Doğrudan ve dolaylı kanuni kısıtlamalar arasındaki farkı pekiştirmek için zorunlu geçit hakkının (TMK 747) hukuki niteliğini inceleyiniz.
Tahmini Süre:2m 30s
Bu soruyu puanla

Konular

Mülkiyet Hakkı: İçeriği, Kapsamı ve Kısıtlamaları

Bu konudan daha fazla soru