Soru

Zorluk: KolayCayma Parası (Cayma Akçesi)

AA ile BB arasında akdedilen bir taşınır mal satış sözleşmesinde, alıcı AA tarafından satıcı BB’ye sözleşmenin kurulması anında 5.0005.000 TL “cayma parası” (cayma akçesi) ödenmiştir. Sözleşmede cayma hakkının kullanımına dair taraflarca başkaca bir düzenleme kararlaştırılmamıştır. Buna göre, satıcı BB’nin sözleşmeden caymak istemesi durumunda yerine getirmesi gereken hukuki yükümlülük aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Aldığı 5.0005.000 TL'yi iade eder ve ayrıca 5.0005.000 TL daha ödeyerek toplam 10.00010.000 TL verir.Cevap
  2. B
    Sadece aldığı 5.0005.000 TL'yi alıcıya aynen iade ederek sözleşmeden herhangi bir tazminat ödemeksizin kurtulur.
  3. C
    Ödenen bu tutar aksi kararlaştırılmadığı sürece bağlanma parası (pey akçesi) sayılacağından, satıcı parayı alıkoyarak sözleşmeye devam etmek zorundadır.
  4. D
    Sözleşmeden cayması mümkün değildir; ancak alıcının uğradığı müspet zararı tazmin ederek sözleşmeyi feshedebilir.
  5. E
    Cayma parası bir 'ceza koşulu' niteliğinde olduğundan, satıcı bu tutarı toplam satış bedelinden mahsup ederek sözleşmeyi sona erdirir.

Cevap

Satıcı, aldığı 5.0005.000 TL'ye ek olarak bir 5.0005.000 TL daha ödeyerek toplam 10.00010.000 TL vermekle yükümlüdür.
Türk Borçlar Kanunu'nun 178. maddesinin 2. fıkrasına göre, cayma parası kararlaştırılmışsa, her bir taraf sözleşmeden cayabilir; bu durumda parayı vermiş olan cayarsa verdiğini bırakır, parayı almış olan cayarsa aldığını iki katıyla geri verir. Senaryoda satıcı parayı alan taraf olduğundan, 5.0005.000 TL'nin iki katı olan 10.00010.000 TL'yi ödeyerek sözleşmeden cayabilecektir.

Adım Adım Çözüm

1
Hukuki nitelendirmenin yapılması
Ödenen paranın 'cayma parası' (cayma akçesi) olduğu tespit edilir.
Soruda tarafların bu tutarı açıkça cayma parası olarak kararlaştırdığı belirtilmiştir.
2
Türk Borçlar Kanunu (TBK) Madde 178 hükmünün uygulanması
Cayma hakkını parayı alan taraf (satıcı) kullandığında 'iki katını iade' kuralı işletilir.
Kanun, parayı verenin cayması halinde parayı bırakmasını, alanın cayması halinde ise aldığını iki katıyla geri vermesini öngörür.

Anahtar Kavram

Cayma Parası (Cayma Akçesi) Hükümleri

Daha Fazla Pratik

Bağlanma parası (pey akçesi) ve cayma parası arasındaki temel farkları içeren bir karşılaştırma tablosu üzerinde çalışarak TBK 177 ve 178 maddelerini pekiştirebilirsiniz.
Tahmini Süre:45s
Bu soruyu puanla