Soru

Zorluk: OrtaKişiliğin Başlangıcı, Sona Ermesi ve Gaiplik

01.01.202501.01.2025 tarihinde meydana gelen şiddetli bir deprem sırasında, ikamet ettiği binanın tamamen yıkılmasıyla enkaz altında kalan ve yapılan tüm arama çalışmalarına rağmen kendisinden bir daha haber alınamayan (A)(A) hakkında gaiplik kararı verilmesi istemiyle mahkemeye başvurulmuştur. Türk Medeni Kanunu uyarınca, bu sürece ve gaiplik kararının hükümlerine ilişkin aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. A
    Gaiplik davası açılabilmesi için olay tarihinden itibaren en az beş yıllık bekleme süresinin dolması zorunludur.
  2. Mahkemece verilecek gaiplik kararı, kişiliğin sona ermesine ilişkin hukuki sonuçlarını ölüm tehlikesinin gerçekleştiği andan itibaren doğurur.Cevap
  3. C
    Gaiplik kararının kesinleşmesiyle birlikte, gaibin mevcut evliliği herhangi bir ek talebe gerek kalmaksızın kendiliğinden sona erer.
  4. D
    Gaiplik kararının verilebilmesi için mahkemece yapılacak ilan süresinin, ilk ilandan itibaren en az bir yıl olması gerekir.
  5. E
    Gaiplik kararı ancak gaibin ölmüş olduğuna dair kesin bir kanaat oluşması durumunda verilebilir.

Cevap

Gaiplik kararının sonuçlarının ölüm tehlikesinin gerçekleştiği veya son haberin alındığı günden başlayarak doğacağını belirten ifade doğrudur.
Türk Medeni Kanunu'nun 35. maddesi uyarınca, gaiplik kararının sonuçları, ölüm tehlikesinin gerçekleştiği veya son haberin alındığı günden başlayarak doğar. Bu durum gaiplik kararının geçmişe etkili olduğunu ve kişiliğin sona ermesine bağlı miras ve diğer hukuki sonuçların bu andan itibaren başladığını gösterir.

Adım Adım Çözüm

1
Adım 1: Olayın niteliğini ve kaybolma şeklini belirleyin.
Sonuç: Kişi deprem gibi bir 'ölüm tehlikesi' içinde kaybolmuştur.
Neden: Ölüm tehlikesi durumunda bekleme süresi 1 yıl, uzun süredir haber alınamama durumunda ise 5 yıldır (TMK m. 33).
2
Adım 2: Gaiplik kararının zaman bakımından etkisini değerlendirin.
Sonuç: Kararın geçmişe etkili (retroaktif) olduğu saptanır.
Neden: TMK m. 35 uyarınca, gaiplik kararının sonuçları tehlike veya son haber anından itibaren doğar.
3
Adım 3: Evlilik ve kişilik üzerindeki sonuçları ayırt edin.
Sonuç: Evliliğin feshinin ayrı bir talep gerektirdiği ve kişiliğin ancak kararla (geçmişe etkili olarak) sonlandığı anlaşılır.
Neden: Gaiplik, ölüm karinesinden farklı olarak yargısal bir süreç gerektirir ve evliliği doğrudan bitirmez.

Anahtar Kavram

Gaiplik Kararının Geçmişe Etkili Olması (Retroaktif Etki)
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla