(A), sahipsiz bir sokak köpeğinin aniden üzerine doğru koşarak saldırması karşısında, kendisini korumak amacıyla o sırada kaldırımda sergilenen (B)’ye ait değerli bir el dokuması halıyı rulo yaparak kendisine siper etmiştir. Köpeğin halıyı ısırması ve (A)’nın müdahalesi sonucunda halı telafi edilemez şekilde zarar görmüştür.
Türk Borçlar Kanunu () hükümleri uyarınca, bu olayla ilgili yapılacak hukuki niteleme ve tazminat sorumluluğu hakkında aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
- ASaldırı sahipsiz bir hayvandan geldiği için bu bir meşru müdafaa halidir; dolayısıyla (A), (B)’ye karşı herhangi bir tazminat ödemekle yükümlü değildir.
- Olayda zorda kalma (iztırar) hali söz konusudur; (A)’nın eylemi hukuka aykırı sayılmaz ancak (A), hakkaniyet gereği (B)’nin uğradığı zararı hâkimin takdir edeceği miktarda gidermekle yükümlüdür.Cevap
- C(A), (B)’ye ait mülkiyet hakkını doğrudan ihlal ettiği için eylemi her halükarda hukuka aykırıdır ve (A), oluşan maddi zararın tamamını kusur sorumluluğu uyarınca tazmin etmelidir.
- D(A)’nın eylemi kuvvet kullanma (kendi hakkını koruma) kapsamındadır; (A) kendi hayat bütünlüğünü koruduğu için (B)’nin malvarlığında oluşan zarardan hukuken sorumlu tutulamaz.
- EZorda kalma halinde tazminat yükümlülüğünün doğması için tehlikenin bizzat (A)’nın ağır kusuruyla ortaya çıkmış olması gerekir; köpek sahipsiz olduğundan (A)’nın sorumluluğu bulunmamaktadır.
Cevap
Olay zorda kalma (iztırar) hali teşkil eder ve hukuka aykırı olmasa da hakkaniyet gereği tazminat yükümlülüğü doğurur.
Türk Borçlar Kanunu’nun 64. maddesinin 2. fıkrasına göre; bir kimse kendisini veya başkasını açık ya da yakın bir zarar tehlikesinden korumak için diğer bir kişinin mallarına zarar verirse, bu zararı hakkaniyet gereğince hâkimin belirleyeceği miktarda gidermekle yükümlüdür. Olayda (A), sahipsiz bir köpeğin saldırısından korunmak için tehlikeyle ilgisi olmayan (B)’nin halısına zarar vermiştir. Bu durum 'zorda kalma' (iztırar) olarak nitelendirilir ve meşru müdafaadan farklı olarak tazminat sorumluluğu tamamen kalkmaz, hakkaniyet çerçevesinde devam eder.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Zorda Kalma (İztırar Hali) ve Hakkaniyet Tazminatı
Daha Fazla Pratik
Meşru müdafaa, zorda kalma ve kuvvet kullanma arasındaki tazminat farklarını bir tablo üzerinde çalışarak pekiştirebilirsiniz.
Tahmini Süre:2m 0s