Türkiye Barolar Birliği gibi kamu tüzel kişiliği haiz ve ülke çapında örgütlenmiş meslek kuruluşlarının, kendi görev alanlarını ilgilendiren hususlarda ihdas ettikleri yönetmeliklerin hukuki rejimi ve yargısal denetimi ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
- Bu yönetmelikler hem kanunların hem de Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin uygulanmasını sağlamak amacıyla çıkarılabilir ve ülke genelinde uygulanacak olmaları sebebiyle iptal davalarında ilk derece mahkemesi Danıştaydır.Cevap
- BMeslek kuruluşları anayasal olarak yönetmelik çıkarma yetkisine sahip olmadığından, bu düzenlemeler ancak 'tebliğ' veya 'genelge' adı altında hukuki varlık kazanabilir.
- CAnayasa uyarınca kamu tüzel kişileri tarafından çıkarılan tüm yönetmeliklerin yürürlüğe girebilmesi için Resmî Gazete’de yayımlanması zorunlu bir geçerlilik şartıdır.
- DBu yönetmelikler dayanaklarını sadece kanunlardan alabilirler; Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin uygulanmasına yönelik yönetmelik çıkarma yetkisi sadece Bakanlıklara aittir.
- EKamu tüzel kişilerinin çıkardığı yönetmeliklerin kapsamı ne olursa olsun, idari yargı düzeninde bu işlemlere karşı açılacak iptal davaları her durumda genel yetkili idare mahkemelerinde karara bağlanır.
Cevap
Kamu tüzel kişileri tarafından çıkarılan ve ülke genelinde uygulanan yönetmelikler hem kanunlara hem de Cumhurbaşkanlığı kararnamelerine dayanabilir ve bunların ilk derece yargısal denetimi Danıştay tarafından gerçekleştirilir.
Meslek kuruluşlarının kamu tüzel kişiliği sıfatıyla yönetmelik çıkarabilmesi, bu yönetmeliklerin hem kanun hem de CBK'ya dayanabilmesi ve ülke genelindeki düzenlemelerin Danıştay denetimine tabi olması anayasal ve yasal mevzuata tam uyumludur.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
İdarenin Düzenleme Yetkisi ve Yargısal Görev Ayrımı