Soru

Zorluk: ZorKanun Yapım Süreci ve Yayınlanması

1982 Anayasası’na göre, Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) tarafından kabul edilen kanunların Cumhurbaşkanı tarafından incelenmesi, yayımlanması ve yürürlüğe girmesi süreciyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. A
    Kanunlar, metninde yürürlük tarihi belirtilmediği takdirde, Resmi Gazete'de yayımlandığı tarihten itibaren 4545 gün sonra yürürlüğe girer.
  2. B
    Cumhurbaşkanı, kendisine gönderilen bütçe kanunlarını ve anayasa değişikliği kanunlarını, bir kez daha görüşülmek üzere Meclise geri gönderme yetkisine sahiptir.
  3. Meclis, Cumhurbaşkanı tarafından geri gönderilen bir kanunu üye tamsayısının salt çoğunluğuyla aynen kabul ederse kanun yayımlanır; ancak kanunda yeni bir değişiklik yapılırsa Cumhurbaşkanı kanunu tekrar geri gönderebilir.Cevap
  4. D
    Cumhurbaşkanı, kendisine gönderilen kanun metinlerini en geç 1010 gün içerisinde inceleyerek yayımlamak veya Meclise geri göndermek zorundadır.
  5. E
    TBMM Genel Kurulu, Cumhurbaşkanı tarafından veto edilen bir kanunu toplantıya katılanların salt çoğunluğuyla (karar yeter sayısı ile) aynen kabul ederek yayımlanması için tekrar gönderebilir.

Cevap

Meclis tarafından üye tamsayısının salt çoğunluğu (301301 milletvekili) ile aynen kabul edilen kanunların Cumhurbaşkanınca yayımlanması zorunludur; ancak kanunda değişiklik yapılması durumunda Cumhurbaşkanı'nın iade yetkisi devam eder.
1982 Anayasası'nın 89. maddesine göre, Cumhurbaşkanı tarafından geri gönderilen bir kanunun aynen kabul edilip Cumhurbaşkanı'nı bağlayıcı hale gelmesi için Meclis üye tamsayısının salt çoğunluğunun (301301) oyu gerekir. Eğer Meclis kanun metninde en ufak bir değişiklik yaparsa, bu yeni bir kanun teklifi niteliği kazandığı için Cumhurbaşkanı'nın bu metni tekrar geri gönderme hakkı saklı kalır.

Adım Adım Çözüm

1
Cumhurbaşkanı'nın kanunlar üzerindeki inceleme yetkisini değerlendir.
Cumhurbaşkanı kendisine gönderilen kanunları 1515 gün içinde yayımlar veya geri gönderir.
Anayasa'nın 89. maddesi bu süreyi ve yetkiyi tanımlar.
2
Geri gönderilemeyecek kanun istisnasını kontrol et.
Bütçe kanunları, Cumhurbaşkanı tarafından bir daha görüşülmek üzere geri gönderilemez.
Bütçe kanunlarının ivediliği ve önemi nedeniyle Anayasa'da özel bir sınırlama getirilmiştir.
3
Veto edilen kanunun Meclisteki kabul sürecini analiz et.
Aynen kabul için üye tamsayısının salt çoğunluğu (301301) şarttır.
2017 anayasa değişikliği ile basit çoğunluk yerine nitelikli çoğunluk (301) aranmaya başlanmıştır.
4
Kanunların yürürlüğe giriş tarihini belirle.
Aksine hüküm yoksa yayımlandıkları gün yürürlüğe girerler.
Eski 4545 günlük kural yürürlükten kalkmıştır.

Anahtar Kavram

Kanunların yasalaşma süreci, Cumhurbaşkanı'nın veto yetkisi ve veto override (etkisiz kılma) için gereken nitelikli çoğunluk.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla