Soru

Zorluk: Çok zorMirasta Denkleştirme

Muris (M)(M)'nin üç çocuğu (A)(A), (B)(B) ve (C)(C) bulunmaktadır. (M)(M), sağlığında oğlu (A)(A)'nın iflasın eşiğine gelen ticari işletmesini kurtarmak ve mesleki itibarını korumasını sağlamak amacıyla (A)(A)'nın 2.000.0002.000.000 TL tutarındaki borcunu ödemiştir. (M)(M)'nin ölümünden sonra (A)(A), mirası kayıtsız şartsız reddetmiş; bu durumda (A)(A)'nın yerini kendi çocuğu (T)(T) almıştır. Yapılan bu kazandırmanın denkleştirilmesine ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. Mirasçılık sıfatını kaybeden (A)(A)'nın yerine geçen (T)(T), kendisine doğrudan bir kazandırma yapılmamış olsa dahi, (A)(A)'ya yapılan 2.000.0002.000.000 TL'lik ödemeyi denkleştirmekle yükümlüdür.Cevap
  2. B
    Mirasta denkleştirme yükümlülüğü kişisel bir borç olduğundan ve (T)(T)'ye sağlarlararası bir kazandırma yapılmadığından, (T)(T)'nin (A)(A)'ya yapılan bu ödemeyi geri verme veya mahsup etme yükümlülüğü bulunmamaktadır.
  3. C
    Söz konusu kazandırma bir borç ödemesi olduğu için saklı payı ihlal etmediği sürece (T)(T) tarafından denkleştirilemez; ancak diğer mirasçıların saklı payı zedelenmişse tenkis davasına konu edilebilir.
  4. D
    Borçtan kurtarma işlemi bir "sermaye" veya "kuruluş" niteliği taşımadığından, miras bırakan (M)(M) tarafından vasiyetnamede açık bir denkleştirme talimatı verilmedikçe (T)(T) bu tutarı denkleştirmek zorunda değildir.
  5. E
    (A)(A)'nın mirası reddetmesiyle mirasçılık sıfatı sona erdiğinden, (T)(T) sadece (M)(M)'nin ölüm tarihinden sonra kendisine vasiyet edilen malları denkleştirmekle yükümlü olup sağlararası kazandırmalardan sorumlu tutulamaz.

Cevap

Mirasçılık sıfatını kaybeden (mirası reddeden) kişinin yerine geçen halefi, kendisine bir kazandırma yapılmamış olsa bile, asıl mirasçının almış olduğu ve denkleştirmeye tabi olan kazandırmayı denkleştirmekle yükümlüdür.
Türk Medeni Kanunu'nun 673. maddesi, bir mirasçının mirasçılık sıfatını kaybetmesi (ret, yoksunluk, çıkarma) durumunda, onun yerine mirasçı olan kişilerin, o mirasçıya yapılmış olan denkleştirmeye tabi kazandırmaları geri vermekle yükümlü olduğunu belirtir. Olayda (A)'nın borçlarının (M) tarafından ödenmesi, altsoy lehine bir denkleştirme karinesi oluşturur (TMK m. 669/2) ve bu yükümlülük (A)'nın mirası reddetmesiyle halefi (T)'ye geçer.

Adım Adım Çözüm

1
Kazandırmanın niteliğinin belirlenmesi
Altsoy (A)'ya yapılan borçtan kurtarma işlemi sermaye niteliğindedir.
TMK m. 669/2 gereği altsoya borçtan kurtarma amacıyla yapılan kazandırmalar, denkleştirme karinesine tabidir.
2
Mirasın reddinin etkisinin incelenmesi
(A) mirası reddederek mirasçılık sıfatını kaybetmiştir.
Mirasın reddi, mirasçıyı miras dışı bırakır ve payı haleflerine geçer.
3
Haleflerin yükümlülüğünün değerlendirilmesi
(A)'nın yerine geçen (T), denkleştirme borcundan sorumlu olur.
TMK m. 673 uyarınca mirasçılık sıfatını kaybedenin yerine geçenler, onun aldığı kazandırmaları denkleştirmek zorundadır.

Anahtar Kavram

Mirasta Denkleştirmede Halefiyet (TMK m. 673)

Daha Fazla Pratik

Mirasçılık sıfatının 'mirastan çıkarma' (ıskat) yoluyla kaybedilmesi durumunda da aynı kuralın uygulanıp uygulanmayacağını inceleyiniz.
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla