Soru

Zorluk: Orta1930-1946 Dönemi: Devletçilik ve Sanayi Planları

Türkiye'de 1933 yılında hazırlanan ve 1934-1938 yılları arasında başarıyla uygulanan Birinci Beş Yıllık Sanayi Planı'nın (BBYSPBBYSP) ardından, 1938 yılında İkinci Beş Yıllık Sanayi Planı (I˙BYSPİBYSP) hazırlanmıştır. Ancak bu ikinci plan, İkinci Dünya Savaşı'nın patlak vermesi nedeniyle tam anlamıyla hayata geçirilememiştir.

İkinci Beş Yıllık Sanayi Planı'nın (I˙BYSPİBYSP), sektörel odak noktası ve üretim hedefleri bakımından Birinci Plan'dan (BBYSPBBYSP) temel farkı aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Birinci Plan temel tüketim mallarına (dokuma, şeker, kağıt vb.) odaklanırken, İkinci Plan'ın ara malları ve sermaye malları (maden, kimya, makine sanayi vb.) üretimine ağırlık vermesiCevap
  2. B
    Birinci Plan'ın devlet eliyle sanayileşmeyi, İkinci Plan'ın ise tamamen özel sektör yatırımlarına dayalı bir liberal büyümeyi öngörmesi
  3. C
    Birinci Plan'ın sanayi yatırımlarına, İkinci Plan'ın ise tarımsal modernizasyon ve kapsamlı bir toprak reformuna öncelik vermesi
  4. D
    İkinci Plan'ın bölgesel kalkınma farklarını gidermek amacıyla sadece Doğu Anadolu'ya odaklanması, Birinci Plan'ın ise sadece Batı Anadolu'yu hedeflemesi
  5. E
    Birinci Plan'ın Sovyetler Birliği, İkinci Plan'ın ise Marshall Planı kapsamında Amerika Birleşik Devletleri desteğiyle hazırlanmış olması

Cevap

Birinci Plan temel tüketim mallarına odaklanırken, İkinci Plan'ın ara malları ve sermaye malları üretimine ağırlık vermesi
1930'lu yıllarda uygulanan Birinci Plan, halkın temel ihtiyaçlarını karşılamaya yönelik dokuma ve gıda gibi alanlara odaklanırken; hazırlanan ancak savaştan dolayı tam uygulanamayan İkinci Plan, ağır sanayi, maden ve kimya gibi daha teknik ve sermaye yoğunluklu sektörleri hedefleyerek sanayileşmeyi derinleştirmeyi amaçlamıştır.

Adım Adım Çözüm

1
Birinci Beş Yıllık Sanayi Planı'nın (BBYSP) niteliğini analiz etmek.
BBYSP, 1929 krizinden sonra hammadde yurt içinden temin edilebilen tüketim malları (üç beyazlar: şeker, un, pamuklu dokuma) üretimine odaklanan bir ithal ikamesi stratejisidir.
Dönemin kısıtlı kaynakları ile en acil ithal kalemlerini azaltmak hedeflenmiştir.
2
İkinci Beş Yıllık Sanayi Planı'nın (İBYSP) hedeflerini incelemek.
İBYSP, sanayileşmenin ikinci aşamasına geçerek kimya, makine, madencilik gibi ara ve sermaye malları üreten tesislerin kurulmasını planlamıştır.
Tüketim malı üreten tesislerin ham maddesini ve makinelerini de yerli imkanlarla sağlama amacı güdülmüştür.

Anahtar Kavram

Türkiye Ekonomisinde Sanayi Planlarının Sektörel Dönüşümü

Daha Fazla Pratik

İkinci Dünya Savaşı döneminde çıkarılan Milli Korunma Kanunu'nun sanayi üzerindeki etkilerini inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:55s
Bu soruyu puanla