Soru

Zorluk: OrtaReeskont ve Faiz Politikaları

Merkez Bankası'nın sıkılaştırıcı bir para politikası duruşu sergileyerek faiz koridorunun üst bandını ve buna bağlı olarak reeskont faiz oranını piyasa faiz oranlarının belirgin şekilde üzerinde belirlemesi durumunda, bankacılık sisteminde gerçekleşmesi beklenen temel değişim aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    Bankaların Merkez Bankası'ndan borçlanma maliyeti düştüğü için serbest rezerv tutma eğilimleri azalır ve para arzı genişler.
  2. Bankaların likidite sıkışıklığında Merkez Bankası'na başvurma maliyeti arttığı için serbest rezerv oranı (ee) yükselir ve para çarpanı üzerinden para arzı daralır.Cevap
  3. C
    Faiz koridorunun üst bandının yükselmesi bankaların kredi faizlerini düşürmesine yol açarak piyasadaki yatırım harcamalarını teşvik eder.
  4. D
    Artan politika faizleri sonucunda Fisher etkisi uyarınca beklenen enflasyon artar ve bu durum nominal faizlerin genel seviyesini aşağı çeker.
  5. E
    Bankalar spekülatif para taleplerini artırarak Merkez Bankası'ndan sağladıkları fonları finansal piyasalarda değerlendirme eğilimine girerler.

Cevap

Bankaların likidite sağlama maliyetindeki artış nedeniyle daha fazla serbest rezerv tutma yoluna gitmeleri ve buna bağlı olarak para çarpanının küçülerek para arzının daralmasıdır.
Doğru yanıt olan seçenek, reeskont faizinin bir 'ceza faizi' işlevi görmesi durumunda bankaların davranışsal tepkisini doğru açıklar. Reeskont faizi piyasada oluşan gecelik faizlerin üzerine çıktığında, bankaların Merkez Bankası'ndan likidite sağlaması pahalı hale gelir. Bu durum bankaları daha temkinli olmaya ve likidite açıklarını kapatmak için daha fazla serbest rezerv (ee) tutmaya iter. Para çarpanı formülünde (m=1+cr+c+em = \frac{1+c}{r+c+e}) serbest rezerv oranının (ee) artması, paydadaki değeri büyüterek çarpanı küçültür. Sonuç olarak aynı parasal tabanla daha az para arzı yaratılabilir.

Adım Adım Çözüm

1
Politika değişikliğinin maliyet etkisini analiz etme
Merkez Bankası'nın reeskont faizini piyasa faizinin üzerine çıkarması, bankalar için "son başvuru mercii" maliyetini artırır.
Reeskont oranı, bankaların geçici likidite ihtiyaçlarını MB'den karşılama maliyetini belirler.
2
Banka rezerv tercihlerindeki değişimi belirleme
Borçlanma maliyeti arttığı için bankalar likidite riski almamak adına serbest rezerv oranlarını (ee) artırırlar.
Yüksek reeskont faizi, ihtiyat güdüsüyle tutulan rezervlerin fırsat maliyetini düşürür (ceza ödeme riskine kıyasla).
3
Para çarpanı ve para arzı ilişkisini kurma
m=1+cr+c+em = \frac{1+c}{r+c+e} formülünde ee arttığı için para çarpanı (mm) küçülür ve para arzı (Ms=m×BM_s = m \times B) daralır.
Rezerv sızıntısının artması, bankacılık sisteminin kaydi para yaratma kapasitesini kısıtlar.

Anahtar Kavram

Reeskont Politikasının Para Çarpanı Üzerindeki Etkisi

Daha Fazla Pratik

Para çarpanını belirleyen diğer faktörler olan nakit tercih oranı (cc) ve zorunlu karşılık oranındaki (rr) değişimlerin money multiplier üzerindeki etkilerini inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla