Examkin

Soru

Zorluk: OrtaMonopolde Fiyat Farklılaştırması

Monopolcü bir firmanın, her bir tüketiciye ödemeye razı olduğu en yüksek fiyatı uygulayarak birinci derece (tam) fiyat farklılaştırması yapması durumunda, firmanın denge çıktı düzeyi ve refah etkileriyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. Üretim miktarı tam rekabet düzeyine ulaşır ve toplumsal refah kaybı (dara kaybı) ortadan kalkar.Cevap
  2. B
    Tüketici artığı maksimum düzeye ulaşarak sosyal refahın artmasını sağlar.
  3. C
    Marjinal hasılat eğrisi talep eğrisinin altında yer aldığı için denge üretim miktarı tek fiyat uygulamasına göre değişmez.
  4. D
    Piyasada tek bir denge fiyatı oluşur ve bu fiyat marjinal maliyetin üzerinde belirlenerek etkinsizliğe yol açar.
  5. E
    Firma, üretim miktarını marjinal hasılatın sıfır olduğu noktada belirleyerek kârını maksimize eder.

Cevap

Birinci derece fiyat farklılaştırmasında üretim miktarı tam rekabet düzeyine (P=MCP = MC) kadar genişler ve toplumsal refah kaybı (dara kaybı) tamamen ortadan kalkar.
Birinci derece (tam) fiyat farklılaştırmasında monopolcü, talep eğrisi üzerindeki her noktayı bir fiyat olarak uygulayabilir. Bu durum, marjinal hasılat eğrisinin talep eğrisiyle çakışmasına neden olur. Firma, kârını maksimize etmek için MR=MCMR = MC (yani P=MCP = MC) noktasına kadar üretim yapar. Bu üretim düzeyi tam rekabet piyasasındaki çıktı düzeyine eşittir ve piyasadaki tüm refah artığı üretici tarafından ele geçirilse de, toplam sosyal refah maksimuma ulaşır ve dara kaybı sıfırlanır.

Adım Adım Çözüm

1
Birinci derece fiyat farklılaştırmasının tanımını analiz et.
Firmanın her tüketiciye ödemeye razı olduğu maksimum fiyatı (rezervasyon fiyatı) uyguladığı belirlenir.
Bu durumda talep eğrisinin tamamı firmanın marjinal hasılat (MRMR) eğrisi haline gelir.
2
Kâr maksimizasyonu koşulunu uygula.
MR=MCMR = MC koşulu, MR=PMR = P olduğu için P=MCP = MC haline dönüşür.
Firma, marjinal maliyetinin üzerinde ödeme yapmaya razı olan son tüketiciye kadar satış yapmaya devam eder.
3
Refah etkilerini değerlendir.
Üretim miktarı tam rekabetçi düzeye (QTRQ_{TR}) ulaşır. Tüketici artığı sıfıra inerken, üretici artığı (ve dolayısıyla sosyal refah) maksimuma ulaşır.
Üretim miktarının artmasıyla monopolün yarattığı dara kaybı (deadweight loss) ortadan kalkmış olur.

Anahtar Kavram

Birinci Derece Fiyat Farklılaştırması ve Tahsis Edici Etkinlik

İpuçları

1
Birinci derece fiyat farklılaştırmasında firmanın her birim için tüketicinin ödeyebileceği en yüksek fiyatı aldığını düşünün.
2
Bu durumda monopolcü için marjinal hasılat eğrisinin (MRMR) konumu ile talep eğrisinin (PP) ilişkisini hatırlayın.
3
Üretim miktarı P=MCP = MC seviyesine kadar genişlediğinde, bu durumun tam rekabet piyasasındaki etkinlik sonuçlarıyla benzerliğini değerlendirin.

Daha Fazla Pratik

İkinci derece fiyat farklılaştırması (blok fiyatlandırma) ile birinci derece arasındaki farkları ve neden her ikisinin de tüketici artığını azalttığını inceleyin.

Alternatif Yöntem

Grafiksel yöntemle; talep eğrisi ile marjinal maliyet eğrisinin kesiştiği noktadaki toplam refah alanını tarayarak, bu alanın tamamının üreticiye geçtiğini ancak boşta kalan (dara kaybı) bir alanın olmadığını görebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla

Konular

Monopolde Fiyat Farklılaştırması

Bu konudan daha fazla soru