Soru

Zorluk: Orta1930-1946 Dönemi: Devletçilik ve Sanayi Planları

19291929 Dünya Ekonomik Bunalımı'nın ardından Türkiye, sanayileşmeyi devlet eliyle hızlandırmak amacıyla 19331933 yılında "holding bankacılığı" modeline dayalı özgün bir kurumsal yapı oluşturmuştur. Bu kuruluş, Birinci Beş Yıllık Sanayi Planı (BBYSPBBYSP) kapsamındaki fabrikaların hem finansmanını sağlamış hem de yönetimini üstlenmiştir.

Aşağıdakilerden hangisi, dokuma, kağıt, cam ve kimya gibi temel sanayi kollarındaki yatırımları gerçekleştirmek üzere bu dönemde kurulan ve devletçilik uygulamasının en önemli yürütücü organı kabul edilen kuruluştur?

  1. SümerbankCevap
  2. B
    Etibank
  3. C
    Türkiye İş Bankası
  4. D
    Devlet Sanayi Ofisi
  5. E
    Türkiye Sınai Kalkınma Bankası

Cevap

Sümerbank, 19301930'lu yılların devletçi sanayileşme modelinde hem finansör hem de işletmeci (holding) rolü üstlenen temel kuruluştur.
Doğru seçenek olan kurum, 19331933 yılında Devlet Sanayi Ofisi ve Türkiye Sanayi Kredi Bankası'nın birleştirilmesiyle kurulmuştur. Bu kurum, Türkiye'nin ilk sanayi planı olan Birinci Beş Yıllık Sanayi Planı'nın (BBYSPBBYSP) uygulanmasında kilit rol oynamış; sadece kredi vermekle kalmayıp fabrikaları bir holding yapısı gibi işletmiştir.

Adım Adım Çözüm

1
Dönem Analizi
19301930-19461946 arası Devletçilik dönemi.
19291929 krizi sonrası özel sektörün yetersizliği nedeniyle devletin sanayiye doğrudan müdahalesi gerekmiştir.
2
Kurumsal Yapı Tespiti
19331933 yılında kurulan sanayi ve yatırım bankası.
Yatırımların hem finansmanı hem de yönetimi için tek bir çatı (Sümerbank) altında toplanması stratejisi benimsenmiştir.
3
Sektörel Eşleştirme
Dokuma, kağıt, kimya gibi alanlar Sümerbank'a aittir.
Madencilik Etibank'a, genel sanayi ise Sümerbank'a delege edilmiştir.

Anahtar Kavram

Holding Bankacılığı ve Devletçi Sanayileşme Kurumları

Alternatif Yöntem

Sümerbank'ın tekstil (dokuma) ve genel sanayi, Etibank'ın ise maden (yeraltı kaynakları) ile özdeşleştiği kodlanarak soru hızlıca çözülebilir.
Tahmini Süre:50s
Bu soruyu puanla