Soru

Zorluk: OrtaFaktör Piyasasında Eksik Rekabet ve Monopolcü Sömürü

Ürün piyasasında monopolcü, emek piyasasında ise tam rekabetçi (fiyat kabullenici) olan bir firma için denge noktasında emeğin marjinal ürün değeri (VMPLVMP_L), emeğin marjinal ürün hasılatından (MRPLMRP_L) daha büyüktür. Bu iki değer arasındaki farkın literatürde "monopolcü sömürü" olarak adlandırılmasının temel iktisadi gerekçesi aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Monopolcü firmanın kâr maksimizasyonu sağladığı noktada ürün satış fiyatının marjinal hasılattan büyük olması (P>MRP > MR)Cevap
  2. B
    Emek piyasasında firmanın tek alıcı olması nedeniyle marjinal faktör maliyetinin ücretten yüksek olması (MFC>wMFC > w)
  3. C
    Tam rekabetçi emek piyasasında firmanın marjinal faktör maliyetinin piyasa ücretine eşit olması (MFC=wMFC = w)
  4. D
    Üretim sürecinde azalan verimler kanunu gereği emeğin marjinal fiziksel ürününün (MPLMP_L) istihdam arttıkça azalması
  5. E
    Üretim faktörleri arasında tam ikamenin mümkün olmaması nedeniyle marjinal teknik ikame oranının azalması

Cevap

Monopolcü sömürünün temel nedeni, firmanın ürün piyasasında monopol gücüne sahip olması nedeniyle satış fiyatının marjinal hasılattan büyük (P>MRP > MR) olmasıdır.
Doğru yanıt olan seçenek, monopolcü sömürünün temel nedenini açıklamaktadır. Bir firma ürün piyasasında monopolcü ise, kârını maksimize etmek için marjinal hasılatını marjinal maliyetine (MR=MCMR = MC) eşitler. Bu durumda fiyat, marjinal hasılattan büyüktür (P>MRP > MR). Emeğin marjinal ürün değeri (VMPLVMP_L) fiyat ile marjinal ürünün çarpımıyken, emeğin marjinal ürün hasılatı (MRPLMRP_L) marjinal hasılat ile marjinal ürünün çarpımıdır. P>MRP > MR olduğu sürece VMPL>MRPLVMP_L > MRP_L olacaktır. Firma emek piyasasında tam rekabetçi olduğu için işçiye MRPLMRP_L düzeyinde ücret öder. İşçinin topluma kazandırdığı değer (VMPLVMP_L) ile aldığı ücret (MRPLMRP_L) arasındaki bu fark monopolcü sömürüdür.

Adım Adım Çözüm

1
Emeğin marjinal ürün değeri (VMPLVMP_L) ve marjinal ürün hasılatı (MRPLMRP_L) formüllerini tanımlayın.
VMPL=P×MPLVMP_L = P \times MP_L ve MRPL=MR×MPLMRP_L = MR \times MP_L
Sömürünün kaynağını bulmak için bu iki temel kavramın bileşenlerini karşılaştırmak gerekir.
2
Ürün piyasasındaki rekabet koşullarını analiz edin.
Monopol piyasasında firma negatif eğimli bir talep eğrisiyle karşılaştığı için P>MRP > MR koşulu geçerlidir.
Monopolcü gücü, fiyatın marjinal hasılattan sapmasına neden olur.
3
İki değeri birbiriyle oranlayarak farkı belirleyin.
P>MRP > MR olduğu için P×MPL>MR×MPLP \times MP_L > MR \times MP_L olur, dolayısıyla VMPL>MRPLVMP_L > MRP_L sonucuna ulaşılır.
Firma emek piyasasında tam rekabetçi olduğu için işçiye w=MRPLw = MRP_L kadar ücret öder; ancak işçinin ürettiği değerin piyasa karşılığı VMPLVMP_L olduğundan aradaki fark (VMPLMRPLVMP_L - MRP_L) sömürüdür.

Anahtar Kavram

Monopolcü Sömürü

Daha Fazla Pratik

Monopsoncu sömürünün gerçekleştiği bir durumda VMPVMP, MRPMRP ve ww arasındaki hiyerarşiyi analiz eden bir soru çözebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla