Soru

Zorluk: ZorFaktör Piyasasında Eksik Rekabet ve Monopolcü Sömürü

Bir firmanın ürün piyasasında monopol gücüne sahip olduğu, emek piyasasında ise tam rekabetçi bir alıcı (fiyat kabullenici) olarak faaliyet gösterdiği varsayılmaktadır. Firmanın kâr maksimizasyonunu sağladığı denge düzeyinde, ürettiği mala olan talebin fiyat esnekliği mutlak değerce 2,52,5 ve istihdam edilen son birim işçinin marjinal ürün değeri (VMPLVMP_L) 500500 TL olarak hesaplanmıştır.

Bu bilgilere göre, işletmenin gerçekleştirdiği monopolcü sömürü (monopolistic exploitation) tutarı kaç TL'dir?

  1. 200Cevap
  2. B
    300
  3. C
    500
  4. D
    125
  5. E
    0

Cevap

İşletmenin gerçekleştirdiği monopolcü sömürü tutarı 200 TL'dir.
Monopolcü sömürü, bir firmanın ürün piyasasında monopol gücüne sahip olması nedeniyle ortaya çıkar. Bu durumda firma, işçiye emeğinin marjinal ürün değerini (VMPL=P×MPLVMP_L = P \times MP_L) değil, marjinal ürün hasılatını (MRPL=MR×MPLMRP_L = MR \times MP_L) ücret olarak öder. e=2,5|e|=2,5 esneklik değerinde MR=P(0,6)MR = P(0,6) olduğu için MRPLMRP_L de VMPLVMP_L'nin %60'ına (300300 TL) eşit olur. Aradaki 200200 TL'lik fark monopolcü sömürüdür.

Adım Adım Çözüm

1
Marjinal ürün hasılatı (MRPLMRP_L) ile marjinal ürün değeri (VMPLVMP_L) arasındaki ilişkiyi belirle.
MRPL=VMPL×(11e)MRP_L = VMP_L \times (1 - \frac{1}{|e|})
Ürün piyasasında monopol gücü olduğunda, marjinal hasılat (MRMR) fiyattan küçüktür ve esneklik ile olan ilişkisi bu formülle tanımlanır.
2
Verilen değerleri formülde yerine koyarak MRPLMRP_L değerini hesapla.
MRPL=500×(112,5)=500×(10,4)=500×0,6=300MRP_L = 500 \times (1 - \frac{1}{2,5}) = 500 \times (1 - 0,4) = 500 \times 0,6 = 300 TL
Denge noktasında işçiye ödenen ücret (ww), faktör piyasası tam rekabetçi olduğu için MRPLMRP_L'ye eşittir.
3
Monopolcü sömürü miktarını hesapla.
Sömürü =VMPLMRPL=500300=200= VMP_L - MRP_L = 500 - 300 = 200 TL
Monopolcü sömürü, işçinin topluma sağladığı katkı (VMPLVMP_L) ile aldığı ücret (MRPL=wMRP_L = w) arasındaki farktır.

Anahtar Kavram

Monopolcü sömürü, ürün piyasasında monopol gücü olan bir firmanın, işçiye emeğinin marjinal ürün değerinden (VMPLVMP_L) daha az ücret (MRPLMRP_L) ödemesidir.

İpuçları

1
Monopolcü sömürünün formülünün VMPLMRPLVMP_L - MRP_L olduğunu hatırlayınız.
2
Marjinal Ürün Hasılatı (MRPLMRP_L) hesaplanırken, Marjinal Ürün Değeri (VMPLVMP_L) ile (11/e)(1 - 1/|e|) oranını çarpmanız gerekir.

Daha Fazla Pratik

Eğer firma emek piyasasında da monopson gücüne sahip olsaydı, sömürü miktarı nasıl değişirdi?
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla