Soru

Zorluk: ZorPara Arzı Tanımları (M1, M2, M3)

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) tarafından uygulanan güncel para arzı tanımları çerçevesinde; bir tasarruf sahibinin ticari bir bankadaki vadesiz mevduat hesabında bulunan fonlarını çekerek tamamıyla bir "para piyasası fonu" satın alması durumunda, M1, M2 ve M3 para arzı büyüklükleri başlangıç durumuna göre nasıl değişir?

  1. M1 azalır, M2 azalır, M3 değişmez.Cevap
  2. B
    M1 azalır, M2 azalır, M3 azalır.
  3. C
    M1 azalır, M2 değişmez, M3 değişmez.
  4. D
    M1 değişmez, M2 azalır, M3 değişmez.
  5. E
    M1 değişmez, M2 değişmez, M3 değişmez.

Cevap

M1 ve M2 para arzı büyüklükleri azalırken, M3 para arzı büyüklüğü değişmez.
TCMB tanımlarına göre M1 para arzı; dolaşımdaki para ve vadesiz mevduatların toplamından oluşur. M2, M1'e vadeli mevduatların eklenmesiyle elde edilir. M3 ise M2'ye repo, para piyasası fonları ve ihraç edilen menkul kıymetlerin eklenmesiyle hesaplanır. Bir kişi vadesiz mevduatından (M1 bileşeni) para çekip para piyasası fonu (yalnızca M3 bileşeni) aldığında, M1 ve M2'nin bir parçası sistemden çıkmış olur fakat bu değer hala M3 sınırları içerisinde kaldığı için M3 toplamı sabit kalır.

Adım Adım Çözüm

1
Varlıkların para arzı tanımlarındaki yerini belirleyin.
Vadesiz mevduat M1,M2M1, M2 ve M3M3 kapsamındadır. Para piyasası fonları ise yalnızca M3M3 kapsamındadır.
TCMB tanımlarına göre M1M2M3M1 \subset M2 \subset M3 hiyerarşisi mevcuttur.
2
Vadesiz mevduattaki azalışın etkisini analiz edin.
M1M1 ve M2M2 büyüklükleri azalır.
M1=Dolas¸ımdaki Para+Vadesiz MevduatM1 = \text{Dolaşımdaki Para} + \text{Vadesiz Mevduat} ve M2=M1+Vadeli MevduatM2 = M1 + \text{Vadeli Mevduat} olduğu için M1M1'deki bir azalış her iki toplamı da düşürür.
3
Para piyasası fonuna aktarımın M3 üzerindeki etkisini değerlendirin.
M3M3 toplamı değişmez.
M3=M2+Repo+Para Piyasası Fonları+Menkul KıymetlerM3 = M2 + \text{Repo} + \text{Para Piyasası Fonları} + \text{Menkul Kıymetler} denkleminde, M2M2'deki azalış para piyasası fonundaki aynı miktarlı artışla dengelenir.

Anahtar Kavram

Para arzı tanımları (M1, M2, M3) arasındaki iç içe (hiyerarşik) yapı.
Bu soruyu puanla