Soru

Zorluk: ZorPara Arzı Tanımları (M1, M2, M3)

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) tarafından yayımlanan parasal büyüklükler metodolojisine göre; para arzı tanımları, "para yaratan sektörler" ile "para tutan sektörler" arasındaki bilanço ilişkisine dayanmaktadır. Bu sektörel ayrım ve konsolidasyon ilkeleri dikkate alındığında, aşağıdaki kalemlerden hangisi güncel para arzı (M1,M2M1, M2 veya M3M3) tanımlarından herhangi birine dahil edilmez?

  1. A
    Sosyal güvenlik kurumlarının ticari bankalardaki vadeli mevduatları
  2. B
    Yerel yönetimlerin ticari bankalardaki vadesiz Türk lirası mevduatları
  3. Mevduat bankalarının kendi aralarında oluşturdukları bankalararası mevduatlarCevap
  4. D
    Hanehalklarının bankacılık sistemi aracılığıyla gerçekleştirdiği repo işlemleri
  5. E
    Yatırım fonları bünyesinde yer alan para piyasası fonları

Cevap

Mevduat bankalarının kendi aralarında oluşturdukları bankalararası mevduatlar, para arzı hesaplamalarına dahil edilmez.
Para arzı tanımları, bankacılık sisteminin para tutan sektörlere (hanehalkı, reel sektör vb.) olan yükümlülüklerini ölçer. Bankalararası mevduatlar, para yaratan sektörün (bankaların) kendi içindeki bir işlem olduğu için netleştirme/konsolidasyon aşamasında dışlanır ve hiçbir para arzı (M1,M2,M3M1, M2, M3) tanımında yer almaz.

Adım Adım Çözüm

1
Para tutan ve para yaratan sektör ayrımını yapın.
Para yaratan sektörler; TCMB ve mevduat bankalarıdır. Para tutan sektörler ise; hanehalkları, finansal olmayan kuruluşlar, yerel yönetimler ve sosyal güvenlik kurumlarıdır.
Para arzı, ekonomideki harcama potansiyelini ölçmek için sadece para tutan kesimlerin varlıklarını esas alır.
2
Konsolidasyon ilkesini uygulayın.
Banka sisteminin kendi içindeki (bankalararası) borç ve alacak ilişkileri, sistemin dışa yönelik para arzı kapasitesini değiştirmez.
Bankalararası mevduatlar, bankacılık sisteminin topluma sunduğu bir likidite değil, sistem içi bir transferdir.
3
Diğer kurumların durumunu değerlendirin.
Sosyal güvenlik kurumları ve yerel yönetimler 'kamu' içinde olsalar da, 'para tutan sektör' olarak sınıflandırıldıkları için mevduatları para arzına (M1, M2, M3) dahil edilir.
Bu kurumların mevduatları, piyasada işlem gören harcanabilir likidite olarak kabul edilir.

Anahtar Kavram

Para Tutan Sektörler ve Konsolidasyon İlkesi

Daha Fazla Pratik

Merkezi Yönetim (hükümet) mevduatlarının neden para arzına dahil edilmediğini ve bu durumun para politikasındaki önemini araştırabilirsiniz.
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla