Bankacılık sisteminde, bankanın aslında ödeme gücü (solvency) yerinde olmasına rağmen, mudilerin bankanın likidite sıkıntısına düşeceği yönündeki beklentileriyle aynı anda paralarını çekmeye çalışması, bankayı varlıklarını zararına satmaya ve nihayetinde iflasa sürükleyebilir. 'Banka hücumu' (bank run) olarak adlandırılan bu sürecin önlenmesinde kullanılan mevduat sigortası sisteminin temel işlevi aşağıdakilerden hangisidir?
- Mudiler arasında bir koordinasyon sağlayarak, bankanın yükümlülüklerini yerine getireceğine dair güven oluşturmak ve 'kendi kendini gerçekleştiren kehanet' mekanizmasını kırmakCevap
- BBankacılık işlemlerinde ortaya çıkan 'ters seçim' (adverse selection) sorununu, kredi sözleşmesi imzalandıktan sonra mudiler lehine tamamen ortadan kaldırmak
- CBankaların en önemli aktif kalemi olan mevduatların sigortalanması yoluyla bankanın varlık yapısını piyasa risklerine karşı doğrudan koruma altına almak
- DDar tanımlı para arzı () kapsamındaki vadeli mevduatları güvence altına alarak finansal sistemdeki spekülatif hareketleri kısıtlamak
- EZorunlu karşılık oranlarını mevduat sigortası limitlerine endeksleyerek merkez bankasının para arzı üzerindeki genişleyici etkisini kontrol etmek
Cevap
Mevduat sigortasının temel işlevi, mudiler arasında güven tesis ederek koordinasyon problemlerini ve panik kaynaklı banka hücumlarını engellemek, böylece 'kendi kendini gerçekleştiren kehanet' döngüsünü kırmaktır.
Banka hücumları bir koordinasyon problemi olarak tanımlanır. Eğer mudiler, mevduatlarının sigorta güvencesi altında olduğunu bilirlerse, diğer mudiler paralarını çekse bile kendi paralarının kaybolmayacağından emin olurlar. Bu durum, paniğin yayılmasını engeller ve sağlıklı bankaların likidite krizi nedeniyle batmasının önüne geçer. Bu mekanizma, beklentilerin kötüleşerek gerçeğe dönüştüğü 'kendi kendini gerçekleştiren kehanet' döngüsünü kırar.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Banka Hücumları ve Koordinasyon Problemi (Diamond-Dybvig Mantığı)
İpuçları
1
Banka hücumu sırasında bir mudi neden parasını çekmek ister? Diğer mudilerin ne yapacağını düşündüğüne odaklanın.
2
Mevduat sigortası mudiye 'paranı kimse çekmese de, herkes çekse de alabileceksin' garantisi verir. Bu durum mudi psikolojisini nasıl etkiler?
Daha Fazla Pratik
Mevduat sigortasının varlığının, banka yöneticilerini daha fazla risk almaya teşvik etmesi durumuna ne ad verildiğini araştırabilirsiniz (İpucu: Ahlaki Tehlike).
Tahmini Süre:1m 30s