Examkin

Soru

Zorluk: ZorReeskont ve Faiz Politikaları

Merkez Bankası'nın reeskont faiz oranını piyasa faiz oranlarının (bankalararası para piyasası faizi) belirgin şekilde üzerine çıkararak bir "ceza faizi" (penalty rate) uygulaması durumunda, ticari bankaların serbest rezerv (ee) yönetimi ve para çarpanı üzerindeki nihai etkisi aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Bankaların likidite sıkışıklığı yaşamaları durumunda katlanacakları maliyet artacağından serbest rezerv tutma eğilimleri (ee) yükselir ve bu durum para çarpanının değerini düşürür.Cevap
  2. B
    Reeskont faizinin yüksek olması bankaların Merkez Bankası'ndan borçlanma iştahını artırarak serbest rezerv oranını (ee) azaltır ve para çarpanının büyümesine yol açar.
  3. C
    Bu uygulama sadece para arzı eğrisinin faize duyarlılığını etkiler, ancak serbest rezerv tercihlerini değiştirmediği için para çarpanı üzerinde bir etki yaratmaz.
  4. D
    Reeskont faizindeki artış bankaların zorunlu karşılık oranlarını (rr) da aynı oranda yükselttiği için kaydi para yaratma kapasitesini doğrudan kısıtlar.
  5. E
    Maliyetlerdeki artış bankaları daha az nakit tutmaya (cc oranının düşmesi) teşvik ederek para çarpanının büyümesine ve genişletici bir etki yaratılmasına yol açar.

Cevap

Reeskont faizinin ceza faizi niteliği kazanması, bankaların likidite sigortası olarak daha fazla serbest rezerv tutmalarına neden olur ve bu da para çarpanını küçültür.
Merkez Bankası reeskont oranını piyasa faizinin üzerine çıkardığında, bankaların 'son başvuru mercii'ne gitme maliyeti artar. Bu durum bankaların ihtiyati amaçlı likidite tercihlerini (serbest rezervlerini) artırmalarına neden olur. Para çarpanı formülünde (m=1+cc+r+em = \frac{1+c}{c+r+e}) serbest rezerv oranı (ee) paydada yer aldığı için, bu orandaki artış para çarpanını küçülterek para arzını daraltıcı etki yaratır.

Adım Adım Çözüm

1
Reeskont oranının bankaların borçlanma maliyeti üzerindeki etkisini analiz etmek.
Piyasa faizinin üzerindeki reeskont faizi, bankalar için Merkez Bankası'ndan borçlanmayı 'pahalı' bir seçenek haline getirir.
Reeskont faizi, bankaların likidite sıkışıklığında Merkez Bankası'na başvurma maliyetini belirler.
2
Bankaların serbest rezerv (ee) tercihini değerlendirmek.
Bankalar, yüksek maliyetli Merkez Bankası kredisine ihtiyaç duymamak için kasalarında veya MB nezdinde daha fazla serbest rezerv bulundurmaya başlar.
İhtiyati para talebi (precautionary demand), beklenen maliyet arttıkça yükselir.
3
Para çarpanı formülü üzerinden etkiyi hesaplamak.
m=1+cc+r+em = \frac{1+c}{c+r+e} formülünde ee değerinin artması çarpanın değerini düşürür.
Paydadaki sızıntı kalemlerinden biri olan serbest rezerv oranının artması, yaratılan kaydi para miktarını ters yönde etkiler.

Anahtar Kavram

Reeskont ve Para Çarpanı İlişkisi

İpuçları

1
Reeskont faizi, bankaların Merkez Bankası'ndan borçlanma maliyetidir. Maliyet artarsa bankalar 'sigorta' amaçlı ne yapar?
2
Para çarpanı formülünü (m=1+cc+r+em = \frac{1+c}{c+r+e}) hatırlayın. Bankaların kendi istekleriyle tuttukları rezervler hangi değişkene karşılık gelir?

Daha Fazla Pratik

Para çarpanını etkileyen diğer sızıntıların (nakit tercihi ve zorunlu karşılıklar) para arzı üzerindeki etkilerini karşılaştırmalı olarak inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla

Konular

Reeskont ve Faiz Politikaları

Bu konudan daha fazla soru