Nadir görülen bir genetik hastalığın tedavisinde kullanılan ve ikamesi bulunmayan bir biyoteknolojik ilacın patent haklarını elinde bulunduran tek bir üretici firma ile bu ilacı ulusal sağlık sigortası kapsamına alarak vatandaşlarına sunmak isteyen tek bir kamu kurumu (geri ödeme kurumu) piyasada karşı karşıya gelmiştir.
Bu piyasa yapısı ve denge koşulları ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
- ADenge fiyatı, monopolcü firmanın marjinal hasılatını marjinal maliyetine eşitlediği noktasında kesin olarak belirlenir.
- Denge fiyatı ve miktarı matematiksel olarak tek bir noktada sabitlenemez; nihai sonuç tarafların pazarlık gücüne bağlı bir belirsizlik aralığında oluşur.Cevap
- CPiyasa dengesi, ilacın marjinal ürün hasılatı ile marjinal faktör maliyetinin kesiştiği monopsoncu denge noktasında sabitlenir.
- DFiyat, tam rekabet koşullarında olduğu gibi sosyal refahı maksimize edecek şekilde marjinal maliyete eşitlenerek kendiliğinden belirlenir.
- Eİki yanlı tekel yapısında her zaman Pareto etkin bir dağılım sağlanarak taraflar arasındaki ekonomik rant eşit şekilde bölüşülür.
Cevap
Denge fiyatı ve miktarı tek bir matematiksel noktada sabitlenemez; sonuç tarafların pazarlık gücüne göre belirlenen bir aralıkta oluşur.
İki yanlı tekelde tek bir arz ve talep kesişim noktası yerine bir 'pazarlık aralığı' mevcuttur. Satıcı fiyatı en üst seviyeye çekmeye, alıcı ise en alt seviyeye indirmeye çalışır. Bu nedenle denge fiyatı teorik olarak belirsizdir ve tarafların 'pazarlık gücü' (bargaining power) tarafından belirlenir.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
İki Yanlı Tekel ve Belirsizlik Aralığı