Faiz Teorileri

102 soru

Soru 101Soru

Piyasa Bölünmüşlüğü Hipotezi'nin (Market Segmentation Hypothesis) geçerli olduğu bir finansal sistemde; kısa vadeli ödünç verilebilir fonlar piyasasında arz fazlası oluşurken, uzun vadeli piyasada fon talebinin (borçlanma isteğinin) artması durumunda verim eğrisinin yönelimi ve bu teorinin faiz oranlarının ampirik davranışlarına dair açıklayamadığı temel olgu aşağıdakilerin hangisinde doğru eşleştirilmiştir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Pozitif eğimli verim eğrisi - Farklı vadeli faiz oranlarının zaman içinde genellikle birlikte hareket etmesi

Cevap

Piyasa Bölünmüşlüğü Hipotezi çerçevesinde, fon arz fazlası yaşanan kısa vadede faizler düşerken, fon talebi artan uzun vadede faizler yükselir ve pozitif eğimli verim eğrisi oluşur; teorinin en büyük eksikliği ise faizlerin birlikte hareket etmesini açıklayamamasıdır.
Doğru yanıt olan seçenek, hipotezin temel işleyişini ve en bilinen ampirik eksikliğini bir arada sunmaktadır. Kısa vadeli piyasada fon arzının artması faizi düşürürken, uzun vadeli piyasada fon talebinin artması faizi yükseltir. Sonuçta uzun vadeli faizlerin kısa vadeli faizlerden yüksek olması pozitif (yukarı yönlü) bir verim eğrisi oluşturur. Hipotezin temel zayıflığı ise, piyasaları birbirinden kopuk kabul ettiği için farklı vadeli faizlerin zaman içinde sergilediği güçlü korelasyonu (birlikte hareket etme eğilimini) izah edememesidir.

Adım Adım Çözüm

1
Kısa vadeli piyasa analizi
ikısai_{kısa} \downarrow
Ödünç verilebilir fonlar piyasasında arz fazlası (likidite bolluğu), kısa vadeli denge faiz oranını aşağı çeker.
2
Uzun vadeli piyasa analizi
iuzuni_{uzun} \uparrow
Uzun vadeli fon talebinin (borçlanma isteği veya tahvil arzı) artması, uzun vadeli denge faiz oranını yukarı çeker.
3
Verim eğrisi yönünü belirleme
Pozitif eğimli eğri
Uzun vadeli faizlerin (iuzuni_{uzun}) kısa vadeli faizlerden (ikısai_{kısa}) yüksek olması (iuzun>ikısai_{uzun} > i_{kısa}), verim eğrisinin yukarı yönlü (pozitif) eğimli olmasına neden olur.
4
Teorinin kısıtını belirleme
Birlikte hareket etme (co-movement) sorunu
Hipotez, her vade piyasasını birbirinden tamamen bağımsız ve ikame edilemez kabul ettiği için, ampirik olarak gözlemlenen farklı vadeli faizlerin aynı yönde hareket etmesini açıklayamaz.

Anahtar Kavram

Piyasa Bölünmüşlüğü Hipotezi'nde her vade dilimi bağımsız bir piyasadır ve tahviller ikame edilemez.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 102Soru

Bir ekonomide piyasa aktörlerinin dönem başındaki enflasyon beklentisi %12\%12 iken, bankalar tarafından uygulanan nominal faiz oranı %20\%20 olarak belirlenmiştir. Dönem sonunda gerçekleşen enflasyon oranının %15\%15 olduğu saptandığına göre, bu ekonomide gerçekleşen (ex-post) reel faiz oranı yüzde kaçtır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 55

Cevap

Gerçekleşen (ex-post) reel faiz oranı %5\%5 olarak hesaplanır.
Gerçekleşen (ex-post) reel faiz, bir yatırımın vade sonundaki satın alma gücü artışını gösterir ve nominal faiz oranından (ii) o dönemde gerçekleşen enflasyon oranının (π\pi) çıkarılmasıyla hesaplanır. Soruda nominal faiz %20\%20, gerçekleşen enflasyon ise %15\%15 olarak verildiği için sonuç %5\%5 olmaktadır.

Adım Adım Çözüm

1
Fisher denklemi üzerinden ex-post reel faiz formülünü belirlemek
rexpost=iπr_{ex-post} = i - \pi
Gerçekleşen reel faiz, nominal faizden dönem sonunda gerçekleşen fiili enflasyonun çıkarılmasıyla bulunur.
2
Verilen değerleri formülde yerine koymak
rexpost=%20%15r_{ex-post} = \%20 - \%15
Nominal faiz oranı (ii) %20\%20 ve gerçekleşen enflasyon oranı (π\pi) %15\%15 olarak verilmiştir.
3
Çıkarma işlemini tamamlamak
%5\%5
Matematiksel fark, yatırımcının enflasyondan arındırılmış gerçek getirisini gösterir.

Anahtar Kavram

Ex-ante ve Ex-post Reel Faiz Ayrımı

İpuçları

1
Fisher denkleminde ex-ante (beklenen) ve ex-post (gerçekleşen) faiz ayrımına dikkat edin.
2
Ex-post reel faiz hesaplanırken beklenen enflasyon verisi yanıltıcı olabilir; sadece gerçekleşen enflasyonu kullanmalısınız.

Daha Fazla Pratik

Gerçekleşen enflasyonun beklenen enflasyondan yüksek olduğu durumlarda borç alanın mı yoksa borç verenin mi kazançlı çıkacağını değerlendirin.
Tahmini Süre:1m 15s
ÖncekiSayfa 6 / 6
Faiz Teorileri Alıştırma Soruları — KPSS İktisat — Sayfa 6 | Examkin