Karayolları Genel Müdürlüğüne bağlı bir makine ikmal başmühendisliği, kışla mücadele araçlarının yedek parça stoklarını yönetmektedir. Yapılan yıllık faaliyet ve bütçe analizinde; yedek parçaların fiziki olarak muhafaza edildiği kapalı ambarların ısıtma ve aydınlatma giderleri, bu parçaların olası yangın veya su baskını risklerine karşı sigortalanması ve söz konusu stoklara bağlanan kamu kaynağının alternatif yatırım alanlarında değerlendirilememesinden doğan fırsat maliyeti gibi unsurların toplam lojistik maliyetler içinde önemli bir paya sahip olduğu raporlanmıştır.
Buna göre, analiz raporunda vurgulanan bu gider kalemleri, stok yönetiminde aşağıdaki maliyet türlerinden hangisinin kapsamında sınıflandırılmaktadır?
- Elde bulundurma maliyetleriCevap
- BSipariş verme maliyetleri
- CStoksuzluk maliyetleri
- DHazırlık (setup) maliyetleri
- ESatın alma maliyetleri
Cevap
Doğru cevap, ambar giderleri ve fırsat maliyeti gibi unsurları kapsayan elde bulundurma maliyetleridir.
Stok yönetiminde maliyetler temel olarak üç gruba ayrılır. Soruda bahsedilen ambarların ısıtma ve aydınlatma giderleri (fiziki alan maliyetleri), yangın/su baskınına karşı sigorta (risk maliyetleri) ve alternatif yatırımlardan mahrum kalınması (sermayenin fırsat maliyeti), tamamen malzemelerin depoda fiziki olarak bekletilmesi ve onlara sermaye bağlanması sebebiyle ortaya çıkar. Literatürde bu unsurların tamamı 'elde bulundurma' (veya taşıma/stoklama) maliyetleri olarak tanımlanır.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Stok Maliyeti Türleri ve Elde Bulundurma Maliyeti Kalemleri