Soru

Zorluk: OrtaStok Maliyetleri (Elde Bulundurma, Sipariş, Stoksuzluk)

Bir otomotiv yan sanayi firmasının maliyet muhasebesi uzmanı, işletmenin stok politikalarını optimize etmek amacıyla katlanılan tüm maliyetleri "elde bulundurma", "sipariş verme" ve "stoksuzluk" maliyetleri olarak sınıflandırmaktadır.

Buna göre, uzman tarafından yapılan aşağıdaki maliyet kalemi ve stok maliyeti türü eşleştirmelerinden hangisi yanlıştır?

  1. A
    Ürünlerin depoda beklediği süre boyunca oluşan sigorta ve iklimlendirme giderleri \rightarrow Elde Bulundurma Maliyeti
  2. B
    Malzeme yokluğu sebebiyle üretimin aksaması ve boş kalan işçilik süreleri \rightarrow Stoksuzluk Maliyeti
  3. Stoklara tahsis edilen finansal kaynağın farklı bir yatırıma yönlendirilememesi sonucu kaçırılan kâr \rightarrow Sipariş Verme MaliyetiCevap
  4. D
    Tedarikçiden alınan partilerin işletmeye taşınması sırasındaki nakliye ve gümrük harcamaları \rightarrow Sipariş Verme Maliyeti
  5. E
    Depolanan hammadde ve yarı mamullerin zamanla fiziki deformasyona uğraması (fire vermesi) \rightarrow Elde Bulundurma Maliyeti

Cevap

Yanlış eşleştirme, stoklara bağlanan sermayenin alternatif getirisinden mahrum kalınmasının sipariş verme maliyeti olarak gösterilmesidir; bu kalem gerçekte elde bulundurma maliyetinin bir unsurudur.
Stoklara bağlanan sermayenin alternatif bir yatırımda değerlendirilememesi sonucu ortaya çıkan kâr kaybı (fırsat maliyeti), ürünlerin stokta tutulduğu süre boyunca işletmenin katlandığı bir maliyettir. Bu nedenle fırsat maliyeti, sipariş verme (hazırlık) aşamasının değil, doğrudan 'elde bulundurma' maliyetinin en önemli kalemlerinden biridir.

Adım Adım Çözüm

1
Her bir seçenekteki maliyet kaleminin oluşum nedenini (depolama süreci mi, tedarik süreci mi, yokluk durumu mu) analiz et.
Sigorta, fire ve iklimlendirme depolama süreciyle; üretimin durması yoklukla; nakliye ise tedarik süreciyle ilgilidir.
Stok maliyetlerinin türü, maliyetin hangi faaliyet esnasında tetiklendiğine göre belirlenir.
2
Sermayenin alternatif getirisinden mahrum kalınması (fırsat maliyeti) kavramını değerlendir.
Stoklara bağlanan para, bankada faiz veya farklı bir projede değerlendirilemez. Bu kâr kaybı, paranın stokta yattığı her gün artar.
Maliyet sınıflandırmasında görünmeyen kayıpların da doğasına inilmesi gerekir.
3
Fırsat maliyetini doğru kategoriyle eşleştir.
Söz konusu fırsat maliyeti, sipariş sürecinde ortaya çıkan sabit bir hazırlık maliyeti değil; ürünler depoda bekledikçe oluşan bir "Elde Bulundurma Maliyeti" unsurudur.
Bu durum hatalı eşleştirmenin yapıldığı seçeneği kesin olarak ortaya çıkarır.

Anahtar Kavram

Stok Maliyeti Kalemlerinin Sınıflandırılması
Tahmini Süre:1m 15s
Bu soruyu puanla