Soru

Zorluk: OrtaŞirket Satın Almaları

Alfa A.Ş.'nin profesyonel yöneticileri, hissedar değerini maksimize etmek yerine yönettikleri toplam varlık büyüklüğünü artırarak kendi iş güvencelerini, maaşlarını ve prestijlerini sağlamlaştırmak amacıyla ('imparatorluk kurma' güdüsüyle), ana faaliyet alanlarıyla tamamen ilgisiz ve düşük kârlı Beta A.Ş.'yi satın almıştır. Satın alma işlemi sonrasında yapılan piyasa değerlemesinde, birleşen yeni yapının değerinin, iki şirketin birleşmeden önceki bağımsız değerleri toplamından daha düşük olduğu (bütünün, parçaların toplamından küçük olduğu veya 2+2<42+2 < 4 durumu) saptanmıştır.

Bu senaryoda yöneticilerin kendi çıkarlarını öncelemesi durumu ve satın alma sonucunda ortaya çıkan değer azalışı, finansal yönetim literatüründe sırasıyla aşağıdaki kavramlardan hangileriyle ifade edilir?

  1. Temsil (Vekâlet) Sorunu – Negatif SinerjiCevap
  2. B
    Asimetrik Bilgi – Finansal Sinerji
  3. C
    Olağan Faaliyet Maliyeti – Faaliyet Sinerjisi
  4. D
    Ahlaki Tehlike (Moral Hazard) – Yönetimsel Sinerji
  5. E
    Temsil (Vekâlet) Sorunu – Finansal Kaldıraç

Cevap

Doğru seçenek, yöneticilerin kendi çıkarlarını öncelemesini 'Temsil (Vekâlet) Sorunu' ve ortaya çıkan değer kaybını 'Negatif Sinerji' olarak tanımlayan seçenektir.
Modern finans teorisine göre, hissedarlar (asıllar) adına karar alan yöneticilerin (vekillerin), şirket değerini artırmak yerine kendi güç, prestij ve gelirlerini artırmak amacıyla şirketi gereksiz yere büyütmeleri (imparatorluk kurma) tipik bir Temsil (Vekâlet) Sorunudur. İkinci kısımda ise; iki şirketin birleşmesi sonucunda ortaya çıkan yeni yapının değerinin, birleşme öncesi toplam değerden az olması (2+2<42+2 < 4 etkisi), beklenen sinerjinin gerçekleşmediğini ve tam aksine bir 'Negatif Sinerji' yaratıldığını kesin olarak ifade eder. Bu nedenle doğru eşleştirme bu iki kavramı içerir.

Adım Adım Çözüm

1
Yöneticilerin karar alma motivasyonunu analiz etme.
Yöneticilerin hissedar değeri yerine kendi maaş ve prestijlerini ('imparatorluk kurma' güdüsü) maksimize etmeye çalışması tespit edilmiştir.
Yöneticiler (vekiller) ile hissedarlar (asıllar) arasındaki bu çıkar çatışması finans literatüründe doğrudan 'Temsil (Vekâlet) Sorunu' olarak tanımlanır.
2
Satın alma işleminin finansal sonucunu değerlendirme.
Birleşen şirketin değerinin, iki bağımsız şirketin değerleri toplamından düşük olduğu (2+2<42+2 < 4) görülmüştür.
Şirket birleşmelerinde beklenen olumlu etki (bütünün parçalardan büyük olması) 'Sinerji'dir. Değerin toplamdan daha az hale gelmesi ise 'Negatif Sinerji' kavramıyla açıklanır.
3
Bulunan iki temel kavramı birleştirerek doğru eşleştirmeyi yapma.
Sırasıyla Temsil (Vekâlet) Sorunu ve Negatif Sinerji kavramlarına ulaşılır.
Soru kökündeki iki aşamalı durum sırasıyla bu kavramlara karşılık gelmektedir.

Anahtar Kavram

Temsil (Vekâlet) Sorunu ve Şirket Satın Almalarında Sinerji Etkisi
Bu soruyu puanla