Soru

Zorluk: ZorStoksuzluğa İzin Veren ESM Modelleri

Bir tedarik zinciri yöneticisi, halihazırda stoksuzluğa izin verilmeyen temel Ekonomik Sipariş Miktarı (ESM) modelini kullandıkları bir A sınıfı malzeme için stok yönetim politikasını değiştirmeyi ve stoksuzluğa izin veren ESM modeline geçiş yapmayı planlamaktadır.

İşletmenin mevcut temel ESM modeline göre hesaplanan verileri şu şekildedir:
- Optimum sipariş miktarı (QQ^*): 400400 birim
- Minimum toplam yıllık stok maliyeti: 12.00012.000 TL

İlgili malzeme için birim başına yıllık elde bulundurma maliyeti (hh) 3030 TL ve birim başına yıllık stoksuzluk maliyeti (bb) 1010 TL olarak belirlenmiştir.

Buna göre, işletme stoksuzluğa izin veren ESM modelini uyguladığında yeni optimum sipariş miktarı ve yeni minimum toplam yıllık stok maliyeti sırasıyla aşağıdakilerin hangisinde doğru verilmiştir?

  1. 800 birim/6.000 TL800 \text{ birim} / 6.000 \text{ TL}Cevap
  2. B
    200 birim/6.000 TL200 \text{ birim} / 6.000 \text{ TL}
  3. C
    800 birim/24.000 TL800 \text{ birim} / 24.000 \text{ TL}
  4. D
    400 birim/12.000 TL400 \text{ birim} / 12.000 \text{ TL}
  5. E
    1.600 birim/3.000 TL1.600 \text{ birim} / 3.000 \text{ TL}

Cevap

Yeni optimum sipariş miktarı 800 birim, yeni minimum toplam yıllık stok maliyeti ise 6.000 TL olmalıdır.
Stoksuzluğa izin veren ESM modelinde, yeni optimum sipariş miktarı temel modele göre h+bb\sqrt{\frac{h+b}{b}} çarpanı kadar artarken, minimum toplam maliyet bh+b\sqrt{\frac{b}{h+b}} çarpanı kadar azalır. Verilen maliyet değerleri formülde yerine konulduğunda miktar çarpanı 30+1010=4=2\sqrt{\frac{30+10}{10}} = \sqrt{4} = 2 olarak bulunur. Dolayısıyla yeni sipariş miktarı 400×2=800400 \times 2 = 800 birim olur. Maliyet çarpanı ise 1040=0,5\sqrt{\frac{10}{40}} = 0,5'tir. Yeni minimum toplam maliyet 12.000×0,5=6.00012.000 \times 0,5 = 6.000 TL olarak hesaplanır.

Adım Adım Çözüm

1
Stoksuzluğa izin veren ESM modeline geçişte sipariş miktarındaki değişim çarpanını hesaplamak.
Değişim çarpanı: h+bb=30+1010=4=2\sqrt{\frac{h+b}{b}} = \sqrt{\frac{30+10}{10}} = \sqrt{4} = 2. Yeni Qb=400×2=800Q_b^* = 400 \times 2 = 800 birim.
Stoksuzluk durumunda her sipariş çevrim süresi uzar ve optimum sipariş miktarı, elde bulundurma maliyeti ile stoksuzluk maliyetinin oranına bağlı olarak karesel oranda artar.
2
Stoksuzluğa izin veren ESM modeline geçişte toplam stok maliyetindeki değişim çarpanını hesaplamak.
Değişim çarpanı: bh+b=1030+10=0,25=0,5\sqrt{\frac{b}{h+b}} = \sqrt{\frac{10}{30+10}} = \sqrt{0,25} = 0,5. Yeni TCb=12.000×0,5=6.000TC_b = 12.000 \times 0,5 = 6.000 TL.
Stoksuzluğa izin vermek, ortalama stok düzeyini düşürdüğü için toplam stok maliyetini aynı oranın tersinin karekökü kadar azaltır.
3
Hesaplanan yeni değerleri birleştirmek.
Yeni sipariş miktarı 800800 birim, yeni toplam maliyet ise 6.0006.000 TL olarak bulunur.
Soruda istenilen iki farklı parametrenin aynı şıkta doğru eşleşmesini sağlamak.

Anahtar Kavram

Stoksuzluğa İzin Veren ESM Modellerinde Sipariş Miktarı ve Toplam Maliyet Değişimi
Bu soruyu puanla