Examkin

Soru

Zorluk: OrtaKapasite Kavramları ve Türleri

Bir kamu iktisadi teşebbüsüne ait seramik fabrikasında üretim hattı ile ilgili şu veriler elde edilmiştir:

- Tesisin hiçbir arıza veya kesinti yaşamadan 365 gün, 24 saat çalışması durumunda ulaşılabilecek maksimum üretim miktarı: 50.00050.000 ton/yıl
- Planlı bakımlar, vardiya değişimleri ve yasal tatiller dikkate alındığında ulaşılabilecek makul üretim miktarı: 40.00040.000 ton/yıl
- Yıl sonunda gerçekleşen toplam üretim miktarı: 32.00032.000 ton/yıl

Buna göre, fabrikanın ilgili yıldaki kapasite kullanım oranı ve verimlilik (randıman) yüzdeleri sırasıyla aşağıdakilerden hangisidir?

  1. %64 ve %80Cevap
  2. B
    %80 ve %64
  3. C
    %80 ve %80
  4. D
    %64 ve %64
  5. E
    %36 ve %20

Cevap

Fabrikanın kapasite kullanım oranı %64, verimliliği ise %80'dir.
Üretim yönetiminde kapasite kullanım oranı, gerçekleşen fiili üretimin teorik kapasiteye (tasarım kapasitesine) oranlanmasıyla bulunur (32.000/50.000=%6432.000 / 50.000 = \%64). Verimlilik (randıman) ise gerçekleşen fiili üretimin pratik (etkin) kapasiteye oranlanmasıyla bulunur (32.000/40.000=%8032.000 / 40.000 = \%80). Bu iki kavram üretim yönetiminde tesisin performansını ölçmek için birbirinden farklı referans noktaları kullanır.

Adım Adım Çözüm

1
Soruda verilen kapasite türlerini ve miktarlarını tanımlama.
Teorik Kapasite = 50.00050.000 ton, Pratik Kapasite = 40.00040.000 ton, Fiili Üretim = 32.00032.000 ton.
Kapasite performans metriklerini doğru hesaplamak için referans değerlerin doğru eşleştirilmesi gerekir.
2
Kapasite kullanım oranını (Utilization) hesaplama.
Kapasite Kullanım Oranı = Fiili U¨retimTeorik Kapasite=32.00050.000=0,64\frac{Fiili\ Üretim}{Teorik\ Kapasite} = \frac{32.000}{50.000} = 0,64 (\%64).
Kapasite kullanım oranı, tesisin kurulu (maksimum) potansiyelinin ne kadarının kullanıldığını gösterir.
3
Sistem verimliliğini (Efficiency/Randıman) hesaplama.
Verimlilik = Fiili U¨retimPratik Kapasite=32.00040.000=0,80\frac{Fiili\ Üretim}{Pratik\ Kapasite} = \frac{32.000}{40.000} = 0,80 (\%80).
Verimlilik, beklenen olağan kesintiler dışarıda bırakıldığında ulaşılabilecek gerçekçi üretim hedefinin ne ölçüde tutturulduğunu gösterir.

Anahtar Kavram

Kapasite Kullanım Oranı ve Verimlilik (Randıman) Arasındaki Fark
Bu soruyu puanla

Konular

Kapasite Kavramları ve Türleri

Bu konudan daha fazla soru