Examkin

Soru

Zorluk: ZorYöneltme (Yürütme) Fonksiyonu

Bir devlet üniversitesinin araştırma koordinatörlüğünde birim yöneticisi olarak görevlendirilen Doç. Dr. Ozan, birimleri yöneltme işlevini yerine getirirken süreçleri hızlandırmak adına tüm kararları tek başına almakta ve personeline sürekli olarak resmi yönetmelikleri hatırlatarak talimatlar vermektedir. Aslında alanında çok saygın ve donanımlı bir akademisyen olmasına rağmen, astlarını yönlendirirken sahip olduğu bu bilgi birikimini kullanmak yerine sadece bulunduğu makamın formal yetkilerine dayanmaktadır. Bir süre sonra personelin mesai saatlerine uymasına ve verilen işleri standartlara uygun yapmasına rağmen, kuruma karşı hiçbir içsel aidiyet hissetmediği ve sadece maaş ile yasal zorunluluklardan dolayı işe devam ettiği gözlemlenmiştir. Ayrıca Ozan Bey, personelin iş zenginleştirme çabası göstermemesini ve yeni fikirler üretmemesini, kendi baskıcı yönetim tarzının bir sonucu olarak görmek yerine personelin "zaten sorumluluk almaktan kaçınan, vizyonsuz bir karaktere sahip olmalarına" bağlamıştır.

Yöneltme (yürütme) fonksiyonu ve örgütsel davranış kavramları kapsamında ele alındığında, bu vakadaki yönetsel durumla ilgili aşağıdaki tespitlerden hangisi doğrudur?

  1. Ozan Bey, yöneltme sürecinde uzmanlık gücü yerine yasal gücünü kullanmış; personelin tutumunu temel atıf hatasıyla değerlendirmiş ve onlarda duygusal bağlılık yerine yalnızca devamlılık bağlılığı oluşmasına neden olmuştur.Cevap
  2. B
    Ozan Bey, astları üzerinde zorlayıcı gücünü ön plana çıkarmış; personelin yenilikçi olmamasını stereotipleme (kalıpyargı) hatasıyla açıklamış ve bunun sonucunda personelde normatif bağlılık düzeyini artırmıştır.
  3. C
    Ozan Bey, yöneticinin yasal gücünü karizmatik güce dönüştürmüş; personelin performans düzeyini hale etkisi (halo effect) ile yorumlamış ve onlarda genel iş tatminsizliği ile birlikte normatif bağlılık oluşturmuştur.
  4. D
    Ozan Bey, akademik donanımıyla bilgi gücünü (information power) öne çıkarmış; personelin davranışlarını yansıtma (projeksiyon) hatasıyla açıklamış ve bunun sonucunda personelin devamlılık bağlılığını tamamen yok etmiştir.
  5. E
    Ozan Bey, Mintzberg'in yöneticilik rollerinden 'liderlik' rolü yerine 'karar verici' rollerine aşırı odaklanmış; personelin motivasyon eksikliğini zıtlık etkisiyle yorumlayarak onların sadece örgütsel vatandaşlık davranışı sergilemelerine sebep olmuştur.

Cevap

Ozan Bey, yöneltme sürecinde uzmanlık gücü yerine yasal gücünü kullanmış; personelin tutumunu temel atıf hatasıyla değerlendirmiş ve onlarda duygusal bağlılık yerine yalnızca devamlılık bağlılığı oluşmasına neden olmuştur.
Bu seçenekteki tespit bütünüyle doğrudur. Doç. Dr. Ozan'ın saygın bir akademisyen olması 'uzmanlık gücüne' sahip olduğunu gösterir; ancak kendisi yöneltme işlevinde yönetmelikleri kullanarak 'yasal (meşru) gücüne' dayanmıştır. Personelin sadece maaş ve zorunluluklar nedeniyle işe devam etmesi, alternatif maliyetlere dayanan 'devamlılık bağlılığı'nın kesin bir yansımasıdır. Son olarak, Ozan Bey'in personelin pasifliğini kendi hatalı yönetim tarzı (dışsal/durumsal faktör) yerine personelin kişiliğiyle (içsel/dispozisyonel faktör) açıklaması psikolojide ve yönetimde 'temel atıf hatası' (fundamental attribution error) olarak adlandırılır.

Adım Adım Çözüm

1
Yöneticinin sahip olduğu ve fiilen kullandığı güç kaynaklarını analiz etme.
Doç. Dr. Ozan'ın 'saygın akademisyen' sıfatıyla 'uzmanlık gücü' bulunmaktadır ancak uygulamada sadece resmi yönetmeliklere ve formal makamına dayanarak 'yasal (meşru) gücünü' kullandığı tespit edilmiştir.
Yöneltme fonksiyonunda astları etkileme sürecinin temelini oluşturan güç türlerinin doğru tanımlanması gereklidir.
2
Personelde oluşan örgütsel bağlılık türünü belirleme.
Personelin kuruma karşı içsel aidiyet hissetmemesi ve sadece maaş/zorunluluklar sebebiyle işe devam etmesi, alternatif maliyetlere dayanan 'devamlılık bağlılığı'nın açık bir göstergesidir.
Örgütsel bağlılık boyutlarının (duygusal, devamlılık, normatif) vaka içindeki yansımalarını birbirinden ayırmak için.
3
Yöneticinin personelin davranışlarına yönelik algısal değerlendirmesini (atıf) inceleme.
Ozan Bey'in, personelin pasif tutumunu kendi baskıcı yönetim tarzı (dışsal/durumsal faktör) yerine personelin vizyonsuzluğu ve tembelliğiyle (içsel/kişisel faktör) açıklaması 'temel atıf hatası'dır.
Yöneticilerin astlarını yöneltirken sıklıkla düştüğü algı ve atıf hatalarının doğru teşhis edilmesi için.
4
Bulunan üç temel tespiti tek bir yargıda birleştirme.
Uzmanlık gücü yerine yasal güç, temel atıf hatası ve devamlılık bağlılığı kavramlarının bir arada sunulduğu ifadenin doğru olduğu sonucuna ulaşılır.
Sentez düzeyindeki karmaşık öncülleri doğru eşleştirmek için.

Anahtar Kavram

Yöneltme Fonksiyonunda Güç Kullanımı ve Örgütsel Davranış Etkileşimi
Bu soruyu puanla

Konular

Yöneltme (Yürütme) Fonksiyonu

Bu konudan daha fazla soru