Uzun dönemli tesis planlama stratejilerini gözden geçiren bir üretim organizasyonunda, maliyet analiz uzmanları tarafından iki farklı döneme ait aşağıdaki bulgular raporlanmıştır:
I. Dönem: İşletmenin mevcut üretim tesisinin fiziki hacmi ve makine parkuru sabit tutularak vardiya sayısı artırılmış; bu sayede birim üretim maliyetlerinde belirgin bir düşüş sağlanmıştır.
II. Dönem: Pazar payını genişletmek amacıyla eski tesis tamamen devredilmiş ve yerine çok daha büyük hacimli, ileri teknolojiyle donatılmış devasa bir entegre tesis kurulmuştur. Ancak yeni tesiste hedeflenen üretim miktarlarına ulaşılmasına rağmen; aşırı departmanlaşmanın yol açtığı hiyerarşik katılıklar, süreç içi iletişim kopuklukları ve koordinasyon zafiyetleri nedeniyle ortalama birim maliyetlerin, eski tesisin ulaştığı minimum maliyet seviyesinden daha yüksek olduğu tespit edilmiştir.
Kapasite planlaması ve maliyet ilişkileri bağlamında değerlendirildiğinde, raporda belirtilen I. ve II. dönemlerdeki maliyet değişimlerinin temel gerekçeleri sırasıyla aşağıdakilerin hangisinde doğru verilmiştir?
- AI. Dönem: Ölçek ekonomilerinden yararlanılması / II. Dönem: Azalan verimler yasasının işlemeye başlaması
- BI. Dönem: Teknik etkinliğin sınırlarına ulaşılması / II. Dönem: Teorik kapasitenin aşılmasından kaynaklanan kayıplar
- I. Dönem: Kapasite kullanım oranının yükselmesi / II. Dönem: Ölçek eksi ekonomilerinin ortaya çıkmasıCevap
- DI. Dönem: Kesikli üretimden sürekli üretim sistemine geçilmesi / II. Dönem: Pratik kapasite kısıtlarının devreye girmesi
- EI. Dönem: Etkililik (amaca ulaşma) düzeyinin artırılması / II. Dönem: Bağımlı talep tahminlerindeki sapmaların maliyet yaratması