Soru

Zorluk: OrtaBaşabaş (Kâr Geçiş) Noktası Analizi

Kurumsal eğitim ve danışmanlık hizmetleri sunan bir işletmenin maliyet ve gelir yapısına ilişkin verileri aşağıdadır:

* Birim eğitim günü satış fiyatı: 5.0005.000 TL
* Birim eğitim günü değişken maliyeti: 3.0003.000 TL
* Yıllık toplam sabit maliyetler: 1.000.0001.000.000 TL

İşletme, gelecek faaliyet dönemi için vergi öncesi 600.000600.000 TL kâr elde etmeyi hedeflemektedir.

Buna göre, işletmenin hedeflenen kâra ulaşması için gerçekleştirmesi gereken eğitim günü sayısı ve başabaş (kâr geçiş) noktasındaki satış tutarı sırasıyla aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    500500 gün ve 2.500.0002.500.000 TL
  2. B
    500500 gün ve 4.000.0004.000.000 TL
  3. 800800 gün ve 2.500.0002.500.000 TLCevap
  4. D
    320320 gün ve 1.000.0001.000.000 TL
  5. E
    800800 gün ve 4.000.0004.000.000 TL

Cevap

İşletmenin hedeflenen kâra ulaşması için gereken miktar 800 gün, başabaş noktasındaki satış tutarı ise 2.500.000 TL'dir.
Sorunun çözümünde ilk olarak birim katkı payı (5.0003.000=2.0005.000 - 3.000 = 2.000 TL) bulunur. Birinci kısımda istenen hedef kâr miktarı, toplam sabit maliyetlere hedef kârın eklenip birim katkı payına bölünmesiyle elde edilir: 1.000.000+600.0002.000=800\frac{1.000.000 + 600.000}{2.000} = 800 gün. İkinci kısımda ise başabaş noktasındaki satış tutarı istenmektedir. Başabaş noktası miktarı 1.000.0002.000=500\frac{1.000.000}{2.000} = 500 gün olarak bulunur ve bu miktar satış fiyatı ile çarpılarak başabaş tutarına ulaşılır: 500×5.000=2.500.000500 \times 5.000 = 2.500.000 TL. Sonuç olarak sırasıyla 800800 gün ve 2.500.0002.500.000 TL değerleri doğrudur.

Adım Adım Çözüm

1
Birim katkı payı hesaplanır.
Birim Katkı Payı = 5.0003.000=2.0005.000 - 3.000 = 2.000 TL
Başabaş ve hedef kâr formüllerinde paydada kullanılacak net getiriyi bulmak için.
2
Hedeflenen kâra ulaşmak için gereken satış miktarı hesaplanır.
Hedeflenen Miktar = 1.000.000+600.0002.000=800\frac{1.000.000 + 600.000}{2.000} = 800 gün
Hedeflenen kâr tutarının sabit maliyetlere eklenerek birim katkı payına bölünmesi gerekir.
3
Başabaş (kâr geçiş) noktasındaki satış tutarı hesaplanır.
Başabaş Tutarı = 1.000.0002.000×5.000=500×5.000=2.500.000\frac{1.000.000}{2.000} \times 5.000 = 500 \times 5.000 = 2.500.000 TL
Sadece sabit maliyetlerin karşılandığı (kârın sıfır olduğu) miktarın birim satış fiyatı ile çarpılması gerekir.

Anahtar Kavram

Başabaş noktası ve hedef kâr analizinde katkı payı yaklaşımı
Bu soruyu puanla