Examkin

Soru

Zorluk: OrtaBölümlere Ayırma ve Örgüt Yapıları

Çok uluslu bir dayanıklı tüketim malları üreticisi, kuruluşundan bu yana faaliyetlerini üretim, pazarlama, finans ve insan kaynakları gibi temel uzmanlık alanlarına göre gruplandırarak yürütmüştür. Ancak zamanla işletmenin rekabet ettiği beyaz eşya, tüketici elektroniği ve küçük ev aletleri pazarlarındaki dinamiklerin birbirinden tamamen farklılaştığı görülmüştür. Bu durum karşısında karar alma süreçlerinin yavaşladığını ve rakiplere yanıt vermekte gecikildiğini fark eden üst yönetim, yapısal bir değişime gitmiştir. Yeni organizasyon şemasında "Beyaz Eşya", "Tüketici Elektroniği" ve "Küçük Ev Aletleri" adıyla üç bağımsız ana birim oluşturulmuş ve her birimin kendi bünyesinde bağımsız üretim, pazarlama ve Ar-Ge departmanları kurulmuştur.

Bu vaka senaryosuna göre, işletmenin geçiş yaptığı yeni bölümlendirme sistemi ve bu yapısal değişimin temel gerekçesi aşağıdakilerden hangisinde doğru eşleştirilmiştir?

  1. Ürün temeline göre bölümlendirme – Farklı ürün gruplarının gerektirdiği özel stratejilere ve pazar değişimlerine daha esnek ve hızlı tepki verebilmekCevap
  2. B
    Müşteri temeline göre bölümlendirme – Çeşitli alıcı profillerinin farklılaşan satın alma alışkanlıklarına ve hizmet beklentilerine daha odaklı çözümler sunabilmek
  3. C
    Fonksiyonel bölümlendirme – Benzer uzmanlık gerektiren işleri bir araya toplayarak personel verimliliğini artırmak ve ölçek ekonomisi sağlamak
  4. D
    Matris örgüt yapısı – İkili emir-komuta zinciri kurarak fonksiyonel uzmanlık ile proje hedefleri arasındaki koordinasyon kopukluğunu gidermek
  5. E
    Şebeke (Ağ) örgüt yapısı – Temel yeteneklere odaklanıp, diğer tüm fonksiyonları dış kaynaklardan temin ederek maliyet esnekliği yaratmak

Cevap

İşletmenin benimsediği yeni yapı Ürün temeline göre bölümlendirmedir; bunun temel gerekçesi ise her bir ürün hattının (beyaz eşya, elektronik vb.) kendine özgü pazar dinamiklerine ve rekabet koşullarına daha hızlı tepki verebilmesini sağlamaktır.
Vaka senaryosunda işletme, başlangıçta faaliyet alanlarını uzmanlıklarına göre (üretim, pazarlama vb.) ayırarak fonksiyonel bir yapı kullanmıştır. Ancak ürün çeşitliliği arttığında ve her ürünün pazarı farklılaştığında bu yapı hantallaşmıştır. 'Beyaz Eşya' ve 'Küçük Ev Aletleri' gibi üretilen fiziki malların türüne göre ana departmanların oluşturulması ve fonksiyonların bu departmanların altına kaydırılması, 'Ürün (Mal) Temeline Göre Bölümlendirme' uygulamasıdır. Bu yapının en temel stratejik avantajı, yöneticilerin tek bir ürün grubuna odaklanarak o pazarın özgün rekabet koşullarına, müşteri trendlerine ve teknolojik değişimlerine fonksiyonel yapıya kıyasla çok daha esnek ve hızlı tepki verebilmesidir.

Adım Adım Çözüm

1
İşletmenin eski ve yeni organizasyon yapılarını senaryodan tespit etme.
Eski yapı 'üretim, pazarlama, finans' (Fonksiyonel), yeni yapı ise 'Beyaz Eşya, Tüketici Elektroniği' (Ürün temelli) olarak belirlenmiştir.
Bölümlendirme ölçütünü doğru saptamak için departmanlara verilen isimlerin ve gruplama mantığının incelenmesi gerekir.
2
Geçişin ardındaki yönetsel amacı vaka metninden çıkarma.
Amacın 'pazarlardaki farklılaşan rekabet dinamiklerine hızla yanıt vermek ve karar alma süreçlerini hızlandırmak' olduğu görülmüştür.
Organizasyonel değişimin gerekçesi, doğrudan seçilecek örgüt yapısının teorik avantajıyla eşleşmelidir.
3
Seçenekleri analiz ederek doğru eşleşmeyi bulma.
Ürün temeline göre bölümlendirme ve pazar değişimlerine esnek tepki verebilme gerekçesini içeren seçeneğin doğru olduğu doğrulanmıştır.
Sadece yapının adını değil, aynı zamanda yapının işletmeye sağladığı stratejik faydayı da (gerekçeyi) doğru tanımlayan seçeneğin işaretlenmesi gereklidir.

Anahtar Kavram

Ürün Temeline Göre Bölümlendirme ve Fonksiyonel Yapıdan Geçiş Gerekçeleri
Bu soruyu puanla

Konular

Bölümlere Ayırma ve Örgüt Yapıları

Bu konudan daha fazla soru