Examkin

Soru

Zorluk: ZorUzun Dönemli Kapasite Kararları

İleri teknoloji bileşenleri üreten bir işletme, pazar talebinin gelecek on yıl içinde düzensiz sıçramalarla artacağını öngörmektedir. Yapılan pazar araştırmaları, rakiplerin pazara giriş hazırlığında olduğunu ve talebin anında karşılanamadığı durumlarda müşteri sadakatinin hızla kaybedileceğini (yok satma maliyetinin çok yüksek olduğunu) göstermektedir. Bu doğrultuda yönetim kurulu, mevcut talebin çok üzerinde bir üretim hacmine sahip yeni ve devasa bir tesis kurarak 'Öncü (Leading) Kapasite' stratejisini benimseme kararı almıştır. Tesisin ilk yıllarda kapasite kullanım oranının oldukça düşük seviyelerde kalacağı bilinmektedir.

Bu uzun dönemli kapasite kararının gerekçesi ve operasyonel/finansal sonuçları bağlamında aşağıdakilerden hangisi kesinlikle doğrudur?

  1. A
    Bu yatırım kararı, bütünleşik planlamadaki 'talebi izleme (chase)' stratejisinin uzun dönemli bir uzantısı olup, işletmenin atıl kapasite maliyetlerini en aza indirmeyi amaçlamaktadır.
  2. B
    Yapılan büyük ölçekli yatırım toplam sabit maliyetleri artıracağından, işletmenin başa baş (kâra geçiş) noktası üretim miktarı azalacak ve yatırımın geri dönüş süresi kısalacaktır.
  3. İlk yıllarda düşük kapasite kullanım oranı nedeniyle birim sabit maliyetler artacak ve başa baş noktası yükselecek olsa da, yüksek kapasite tamponu sayesinde müşteri kaybı önlenecek ve rakipler için pazara giriş engeli yaratılacaktır.Cevap
  4. D
    Tesisin ilk yıllarındaki düşük talep ortamında işletme, teorik kapasitesi ile pratik kapasitesi arasındaki farkı tamamen ortadan kaldırarak kapasite kullanım oranını her koşulda %100 seviyesinde tutmayı başaracaktır.
  5. E
    İşletmenin kapasite kullanım oranı, gerçekleşen üretim miktarının tesisin atıl kapasitesine bölünmesiyle hesaplanacağından, talebin düşük olduğu ilk yıllarda bile matematiksel olarak yüksek verimlilik değerleri raporlanacaktır.

Cevap

İlk yıllarda düşük kapasite kullanım oranı nedeniyle birim sabit maliyetler artacak ve başa baş noktası yükselecek olsa da, yüksek kapasite tamponu sayesinde müşteri kaybının önleneceğini ve rakipler için pazara giriş engeli yaratılacağını ifade eden seçenektir.
Öncü (Leading) kapasite stratejisinde, gelecekteki talep artışlarını karşılamak ve pazar payını korumak amacıyla mevcut talebin çok üzerinde kapasiteye sahip büyük bir tesis kurulur. Bu durum başlangıçta yüksek sabit maliyetlere ve tesisin tam kullanılamamasına yol açar. Birim başına düşen sabit maliyetlerin yüksekliği başa baş noktasını yukarı çeker (kâra geçmeyi zorlaştırır). Ancak, bu strateji sayesinde oluşan yüksek 'kapasite tamponu (capacity cushion)' yok satma riskini ortadan kaldırır, üstün müşteri hizmet düzeyi sağlar ve rakiplerin pazara girmesini caydıran güçlü bir bariyer işlevi görür.

Adım Adım Çözüm

1
Soruda verilen stratejiyi (Öncü Kapasite) ve koşulları (düşük kapasite kullanım oranı, yüksek yok satma maliyeti) analiz et.
İşletmenin talepten çok daha büyük bir kapasite kurduğu ve bilerek atıl kapasite yaratacağı tespit edilir.
Uygulanan kapasite stratejisinin doğasını belirlemek, finansal sonuçları doğru yorumlamak için şarttır.
2
Büyük yatırımın maliyetler ve başa baş noktası üzerindeki etkisini değerlendir.
Büyük bir tesisin devasa sabit maliyetleri olacaktır. Sabit maliyetler arttığı için, kâra geçmek (başa baş noktası) için satılması gereken ürün miktarı artacak, yani başa baş noktası yükselecektir.
Sabit maliyet, birim katkı payı ve başa baş noktası ilişkisini kurmak, yanlış finansal yorumları elemeyi sağlar.
3
İşletmenin bu finansal dezavantaja neden katlandığını stratejik olarak açıkla.
Gelecekteki sıçramalı talebi anında karşılayabilmek (yok satmayı önlemek) ve devasa kapasiteyle pazarı domine ederek rakiplerin girmesini engellemek (pazara giriş engeli) amacıyla bu riske katlanılır.
Öncü kapasite stratejisinin varlık nedenini temel rekabet avantajlarıyla ilişkilendirmek sorunun ana hedeftir.

Anahtar Kavram

Öncü Kapasite Stratejisi, Kapasite Tamponu ve Başa Baş Noktası İlişkisi
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla

Konular

Uzun Dönemli Kapasite Kararları

Bu konudan daha fazla soru