Uzun Dönemli Kapasite Kararları

Bir işletme, ürettiği endüstriyel ürüne yönelik pazar talebinin önümüzdeki beş yıl içinde istikrarlı bir şekilde artacağını öngörmektedir. Pazar payını rakiplerine kaptırmamak ve talep sıçramalarında yok satma (stoksuzluk) maliyetlerinden kaçınmak amacıyla işletme yönetimi, talep henüz tam olarak gerçekleşmeden yeni bir üretim tesisi kurarak kapasitesini tek seferde büyük oranda artırma kararı almıştır. Bu kararın sonucunda tesis, başlangıçta atıl kapasiteyle çalışacak ve işletme yüksek sabit maliyetlere katlanacaktır.

Buna göre, işletmenin uyguladığı uzun dönemli kapasite planlama stratejisi ve bu stratejinin sonuçlarına ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Dayanıklı tüketim malları sektöründe faaliyet gösteren bir endüstriyel tesis, artan pazar talebini karşılamak için yeni bir üretim hattı yatırımı planlamaktadır. Ancak yönetim kurulu, talep artışının kalıcı olduğundan emin olana dek bu yatırımı erteleme kararı almıştır. Tesis, bu bekleme süresi boyunca ortaya çıkacak ek siparişleri fazla mesai, üçüncü vardiyanın devreye alınması ve fason üretim gibi geçici kapasite artırıcı yöntemlerle karşılayacak; kalıcı tesis yatırımı ise ancak mevcut sistemin sınırları tamamen zorlandığında gerçekleştirilecektir.

Buna göre, işletmenin benimsediği bu uzun dönemli kapasite planlama yaklaşımının temel amacı veya doğal sonucu aşağıdakilerden hangisidir?

Büyüyen bir pazarda faaliyet gösteren bir ambalaj üreticisi, yapılan sektörel analizler sonucunda önümüzdeki on yıl boyunca ürünlerine olan talebin istikrarlı ve kalıcı bir şekilde artacağını öngörmektedir. İşletme yönetimi, pazardaki rekabet avantajını korumak ve bu kalıcı talebe cevap verebilmek amacıyla stratejik bir adım atmak istemektedir.

Buna göre, işletmenin alacağı aşağıdaki kararlardan hangisi üretim yönetiminde "uzun dönemli kapasite kararları" kapsamında değerlendirilir?

Sermaye yoğun bir sektörde faaliyet gösteren bir petrokimya işletmesi, pazar araştırmaları doğrultusunda gelecekteki talebi karşılamak amacıyla "Öncü (Lead) Kapasite Stratejisi" benimsemiş ve talebin henüz realize olmasını beklemeden tek seferde büyük ölçekli bir ek tesis yatırımı gerçekleştirmiştir. Kurulan bu yeni tesisin, talebin öngörülen düzeye ulaşacağı ilk birkaç yıl boyunca oldukça geniş bir pozitif kapasite yastığına (capacity cushion) sahip olacağı ve düşük kapasite kullanım oranıyla çalışacağı bilinmektedir.

İşletmenin aldığı bu uzun dönemli kapasite kararının, maliyet yapısı ve operasyonel risk profili üzerindeki etkileri dikkate alındığında aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Hızlı tüketim malları sektöründe faaliyet gösteren bir işletme, pazardaki rekabet yoğunluğu ve talep belirsizliği nedeniyle yatırım risklerini en aza indirmeyi hedeflemektedir. Bu doğrultuda işletme yönetimi, yeni tesis ve makine yatırımlarını ancak pazar talebinin mevcut üretim sınırlarını kalıcı olarak aştığı kesinleştiğinde yapma kararı almıştır. Tesisin yetersiz kaldığı bu geçiş dönemlerinde ise müşteri kaybetmemek amacıyla fason üretim ağından ve fazla mesai uygulamalarından geçici olarak yararlanılacaktır.

Buna göre, işletmenin benimsediği uzun dönemli kapasite planlama stratejisi aşağıdakilerden hangisidir?

İleri teknoloji bileşenleri üreten bir işletme, pazar talebinin gelecek on yıl içinde düzensiz sıçramalarla artacağını öngörmektedir. Yapılan pazar araştırmaları, rakiplerin pazara giriş hazırlığında olduğunu ve talebin anında karşılanamadığı durumlarda müşteri sadakatinin hızla kaybedileceğini (yok satma maliyetinin çok yüksek olduğunu) göstermektedir. Bu doğrultuda yönetim kurulu, mevcut talebin çok üzerinde bir üretim hacmine sahip yeni ve devasa bir tesis kurarak 'Öncü (Leading) Kapasite' stratejisini benimseme kararı almıştır. Tesisin ilk yıllarda kapasite kullanım oranının oldukça düşük seviyelerde kalacağı bilinmektedir.

Bu uzun dönemli kapasite kararının gerekçesi ve operasyonel/finansal sonuçları bağlamında aşağıdakilerden hangisi kesinlikle doğrudur?