Soru

Zorluk: OrtaÖrgütsel Bağlılık ve Vatandaşlık

Maden Tetkik ve Arama Genel Müdürlüğünde (MTA) Jeoloji Mühendisi olarak görev yapan Kerem Bey, özel sektördeki uluslararası madencilik şirketlerinden çok daha cazip maaş teklifleri almasına rağmen kurumundan ayrılmamaktadır. Kerem Bey bu durumun gerekçesini çalışma arkadaşlarına, 'Kurumum yüksek lisans ve doktora eğitimim boyunca bana büyük destek oldu, en zorlu saha araştırmalarımı finanse ederek mesleki gelişimime eşsiz bir katkı sağladı. Üzerimde bu kadar emeği olan bir kuruma karşı vefa borcum olduğunu düşünüyorum, onları bu aşamada bırakıp gitmeyi ahlaki olarak doğru bulmuyorum.' sözleriyle açıklamaktadır.

Meyer ve Allen'in üç bileşenli modeline göre, Kerem Bey'in örgütte kalma motivasyonunu en iyi açıklayan kavram aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Normatif (vefa odaklı) bağlılıkCevap
  2. B
    Devamlılık (maliyet odaklı) bağlılığı
  3. C
    Duygusal (afektif) bağlılık
  4. D
    Özdeşleşme temelli bağlılık
  5. E
    İtaat ve uyum temelli bağlılık

Cevap

Doğru cevap, kişinin kuruma karşı minnet ve ahlaki sorumluluk hissettiği için görevine devam etmesini ifade eden 'Normatif (vefa odaklı) bağlılık' seçeneğidir.
Verilen senaryoda Kerem Bey'in daha yüksek maaşlı alternatiflere rağmen kendi kurumunda kalmasının temel nedeni, geçmişte kurumun kendisine sunduğu akademik ve finansal desteklere karşılık hissettiği 'vefa borcu' ve bu kurumu yarı yolda bırakmayı 'ahlaki olarak doğru bulmamasıdır'. Meyer ve Allen'in üç boyutlu örgütsel bağlılık modelinde, çalışanın örgütten ayrılmayı etik veya ahlaki bir sorun olarak görmesi, kuruma karşı sadakat göstermeyi kendisine verilmiş olanların bir karşılığı (minnet duygusu) olarak algılaması normatif (vefa odaklı) bağlılık olarak tanımlanır.

Adım Adım Çözüm

1
Senaryodaki personelin örgütten ayrılmama gerekçesini tespit etme
Kerem Bey'in kurumda kalma nedeni, kurumun kendisine geçmişte yaptığı yatırımlar karşısında hissettiği 'vefa borcu' ve 'ahlaki yükümlülük' olarak belirlenmiştir.
Meyer ve Allen modelinde örgütsel bağlılığın türü, personelin kurumda kalma motivasyonunun arkasındaki temel psikolojik duruma (istek, mecburiyet veya ahlaki görev) göre saptanır.
2
Tespit edilen gerekçeyi örgütsel bağlılık boyutlarıyla eşleştirme
Vefa borcu, minnet ve etik sorumluluk duygusuna dayanan kurumda kalma motivasyonunun, Meyer ve Allen modelindeki 'Normatif Boyut' ile birebir örtüştüğü sonucuna varılır.
Kişi içten gelen bir aidiyetle kalsaydı 'duygusal bağlılık', ayrılmanın yaratacağı maddi/statüsel kayıplardan korkarak kalsaydı 'devamlılık bağlılığı' olacaktı. Ahlaki bir görev hissi (ought to) doğrudan normatif bağlılığı işaret eder.

Anahtar Kavram

Örgütsel Bağlılık Boyutları (Meyer ve Allen Modeli)
Bu soruyu puanla