Kapasite Planlama Stratejileri

Bir üretim işletmesi, talebin dalgalı ve belirsiz olduğu bir sektörde faaliyet göstermektedir. İşletme yönetimi, atıl kapasite riskinden kaçınmak ve büyük ölçekli yatırımların getireceği finansal yükü ertelemek amacıyla, yeni tesis ve donanım yatırımlarını ancak pazardaki talep artışı kesinleştikten ve mevcut kapasite yetersiz kaldıktan sonra gerçekleştirmektedir. Bu süreçte işletme, kapasite yetersizliği nedeniyle oluşabilecek müşteri kayıplarını ve potansiyel pazar payı daralmasını baştan kabullenmiştir.

Üretim yönetimi yaklaşımları dikkate alındığında, bu işletmenin benimsediği uzun dönemli kapasite planlama stratejisi aşağıdakilerden hangisidir?

İleri teknoloji ürünleri geliştiren bir donanım üreticisi, pazarın gelecekteki büyüme hızı konusundaki belirsizlikler ve yeni bir üretim tesisi kurmanın getireceği yüksek sabit maliyetler nedeniyle riskten kaçınan bir politika izlemektedir. Yönetim kurulu, yeni bir tesis yatırımı yapmadan önce, piyasadan gelen siparişlerin mevcut üretim hatlarının limitlerini istikrarlı biçimde ve kalıcı olarak aşmasını bekleme kararı almıştır. İşletme, bu bekleme sürecinde yaşanabilecek geçici sipariş yığılmalarını alt yüklenicilerden faydalanarak (fason üretim) ve mevcut personeline fazla mesai yaptırarak karşılamayı planlamaktadır.

Buna göre, işletme yönetiminin benimsediği kapasite planlama stratejisi aşağıdakilerden hangisidir?

Türkiye pazarında faaliyet gösteren köklü bir beyaz eşya yan sanayi firması, girdi maliyetlerinin sürekli arttığı ve pazarda rakip sayısının kısıtlı olduğu bir ortamda çalışmaktadır. İşletme yönetimi, gelecekteki olası pazar büyümesinden en yüksek payı alabilmek, artan müşteri siparişlerini gecikmesiz karşılayarak yok satma maliyetlerinden kaçınmak ve ulaştığı ölçek ekonomileri sayesinde potansiyel rakiplerin pazara girişini caydırmak amacıyla, mevcut talep henüz hedeflenen seviyeye ulaşmadan büyük ölçekli yeni bir entegre tesis yatırımı yapmıştır. Yönetim bu stratejik kararla, tesisin ilk faaliyete geçtiği dönemlerde bir miktar atıl kapasite oluşması riskini baştan kabul etmiştir.

Buna göre, işletmenin benimsediği stratejik yaklaşım aşağıdakilerden hangisidir?

Yenilenebilir enerji sektöründe güneş paneli üretimi yapan bir işletme, pazarın gelecekteki büyüme potansiyelini oldukça yüksek olarak değerlendirmektedir. İşletme yönetimi; pazara olası yeni rakiplerin girişini caydırmak, erken aşamada pazar payını maksimize etmek ve ölçek ekonomilerinden hızla yararlanmak amacıyla, mevcut talebin çok üzerinde bir üretim hacmine sahip yeni bir tesis kurma kararı almıştır. Yönetim kurulu, bu kararın başlangıç aşamasında ciddi bir atıl kapasite maliyeti ve talep belirsizliği riski yaratacağının farkında olmasına rağmen agresif büyüme stratejisini benimsemiştir.

Buna göre, işletmenin uyguladığı uzun dönemli kapasite planlama stratejisi aşağıdakilerden hangisidir?

Endüstriyel mutfak ekipmanları üreten bir firma, pazardaki gelecekteki büyüme oranının belirsizliği ve yeni tesis yatırımlarının çok yüksek sabit maliyetler getirmesi nedeniyle ihtiyatlı bir yaklaşım benimsemiştir. Firma yönetimi, talep seviyesi mevcut tesisin maksimum üretim kapasitesini kalıcı olarak aşana kadar yeni bir fiziki yatırım yapmamaya karar vermiştir. Bu geçiş döneminde artan müşteri siparişlerini karşılayabilmek için geçici işgücü kullanımı, fazla mesai ve kısmi fason üretim yöntemlerine başvurulmaktadır. Yeni kapasite yatırımı ise ancak pazarın ulaştığı yeni yüksek talep seviyesi tamamen kesinleştiğinde tek seferde yapılacaktır.

Buna göre, firmanın benimsemiş olduğu kapasite planlama stratejisi ve bu stratejinin odaklandığı temel amaç aşağıdakilerin hangisinde doğru birlikte verilmiştir?

Otonom tarım robotları ve akıllı sulama sistemleri geliştiren bir işletme, pazarın büyüme potansiyelini öngörmekle birlikte teknolojik değişim hızının yarattığı talep belirsizliğinden çekinmektedir. Yönetim kurulu, pazar payını rakiplere kaptırmamak (fırsat maliyetini düşürmek) ve aynı zamanda devasa bir atıl kapasite yüküyle karşılaşmamak için tesislerini tek seferde büyük ölçekli genişletmekten kaçınmıştır. Bunun yerine, pazar verilerini düzenli olarak analiz ederek üretim kapasitesini küçük, modüler yatırımlarla talebe paralel bir şekilde artırma yoluna gitmiştir.

Buna göre, işletmenin benimsediği kapasite planlama stratejisi aşağıdakilerden hangisidir?

Biyobozunur gıda ambalajları üreten bir işletme, pazarın gelecekteki büyüme oranına ilişkin yüksek belirsizlikler nedeniyle yeni bir üretim hattı kurma kararını askıya almıştır. İşletme yönetimi, piyasadaki sipariş miktarları mevcut kurulu kapasiteyi sürekli ve kalıcı olarak aşana kadar büyük ölçekli fiziksel bir yatırım yapmaktan kaçınmaktadır. Bekleme sürecinde artan talepler; fazla mesai, taşeron kullanımı ve vardiya sayısının artırılması gibi kısa vadeli çözümlerle karşılanmaktadır. Bu yaklaşım işletmenin kapasite kullanım oranını en üst seviyede tutarken, zaman zaman acil siparişlerin reddedilmesine ve rakiplere pazar payı kaptırılmasına neden olmaktadır.

Buna göre, işletmenin benimsediği uzun dönemli kapasite planlama stratejisi aşağıdakilerden hangisidir?

Nadir toprak elementleri kullanarak yüksek hassasiyetli medikal görüntüleme sensörleri üreten bir teknoloji firması, pazarın genel büyüme trendinde olmasına rağmen teknolojinin hızla değişmesi nedeniyle ürünlerin yaşam eğrisinin çok kısa (yüksek teknolojik eskime riski) olduğu bir çevrede faaliyet göstermektedir. Bu sensörlerin üretimi için gereken tesis yatırımları bölünemez niteliktedir, yani kapasite artışları ancak çok büyük ve yüksek maliyetli adımlarla gerçekleştirilebilmektedir. Mevcut durumda pazar yapısı incelendiğinde, müşterilerin sipariş sonrasında ürünün spesifik doğası gereği belirli bir süre teslimatı beklemeye (yığılmış sipariş / backlog) yüksek tolerans gösterdiği saptanmıştır.

Buna göre, işletmenin rekabet gücünü koruyabilmesi ve finansal risklerini yönetebilmesi için benimsemesi gereken en uygun kapasite planlama stratejisi ve bunun temel teorik gerekçesi aşağıdakilerden hangisinde doğru verilmiştir?

İleri teknoloji polimer malzemeler üreten bir işletme, pazardaki talep belirsizliğinin ve teknolojik değişim hızının yüksek olması nedeniyle tek seferde büyük ölçekli tesis yatırımları yapmaktan kaçınmaktadır. Bunun yerine, piyasa talebindeki eğilimi sürekli analiz ederek, kapasitesini talep artışına paralel şekilde küçük adımlarla ve sık sık artırmayı tercih etmektedir. Bu uyumu sağlayabilmek için zaman zaman kısa vadeli ekipman kiralama, esnek vardiya sistemleri ve fason üretim gibi yöntemlere başvurmaktadır.

Buna göre, işletmenin uyguladığı kapasite planlama stratejisi ve bu stratejinin temel kısıtı aşağıdakilerin hangisinde doğru ifade edilmiştir?

Kapasite planlama stratejileri, işletmelerin gelecekteki talep belirsizliklerine karşı alacakları risk pozisyonunu ve yatırım zamanlamasını belirler. Bir işletmenin üretim yöneticisi, kapasite artırım kararlarını değerlendirirken yönetim kuruluna şu raporu sunmuştur:

"İçinde bulunduğumuz rekabetçi pazarda müşteri sadakati oldukça düşüktür; müşterilerimiz uzun teslimat sürelerine tahammül edememekte ve anında tedarik sağlayabilen rakiplere hızla yönelebilmektedir. Ayrıca, üretim teknolojimizin doğası gereği kapasiteyi talebe paralel olarak küçük adımlarla artırmak teknik olarak imkansızdır; yeni üretim hattı yatırımları zorunlu olarak büyük ölçekli ve sıçramalı (bölünemez) gerçekleşmektedir."

Bu kısıtlar ve pazar dinamikleri dikkate alındığında, işletmenin benimsemesi gereken en uygun kapasite planlama stratejisi ve bu stratejinin doğuracağı en belirgin operasyonel risk aşağıdakilerin hangisinde doğru eşleştirilmiştir?

Bir bölgedeki altyapı projeleri için hazır beton üreten bir tesis, önümüzdeki yıllarda planlanan büyük kentsel dönüşüm projelerinin yaratacağı olası talebi karşılayabilmek amacıyla, piyasadaki talep henüz fiili olarak artış göstermeden yeni mikser hatları satın alarak üretim hacmini erkenden büyütmüştür.

İşletmenin pazar payını kaybetmemek ve rakiplerinin önüne geçmek için uyguladığı bu kapasite planlama stratejisi aşağıdakilerden hangisidir?

Bir lojistik işletmesi, pazar talebindeki artış eğilimini gözlemlemesine rağmen yeni araç filosu yatırımı yapmak için mevcut araçlarının tam kullanım kapasitesine ulaşmasını ve kesin taşıma kontratlarının imzalanmasını beklemektedir. İşletme yönetimi bu yaklaşımıyla atıl kapasite maliyetlerini önlemeyi hedeflerken, beklenmedik talep sıçramalarında müşteri kaybetme riskini göze almaktadır.

Buna göre, işletmenin benimsediği kapasite planlama stratejisi aşağıdakilerden hangisidir?

Elektrikli araç bataryaları için geri dönüşüm tesisi kuran bir girişimci, pazarın büyüyeceğinden emin olsa da batarya teknolojilerindeki hızlı değişimler nedeniyle büyük bir yatırım belirsizliğiyle karşı karşıyadır. Pazarın gerisinde kalmamak ancak devasa bir atıl tesis riski de almamak için stratejik bir karar alır. Tesisin fiziksel altyapısı gelecekteki büyümelere uygun tasarlanır; ancak makine parkuru ve aktif işleme kapasitesi, pazar talebindeki değişim sinyalleri yakından takip edilerek, küçük dilimler halinde ve sık aralıklarla artırılır. Böylece tesisin mevcut kapasite eğrisi, dalgalanan talep eğrisiyle sürekli kesişecek şekilde yönetilir.

Buna göre, girişimcinin benimsediği kapasite planlama yaklaşımı ve bu yaklaşımla ilgili aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi en doğrudur?

Yüksek hızlı tren setleri üreten bir ağır sanayi işletmesi, ulusal demiryolu ağının genişlemesine bağlı olarak uzun vadede pazarın büyüyeceğini öngörmektedir. Ancak, kamu ihalelerinin zamanlamasındaki belirsizlikler ve tren üretim tesislerinin gerektirdiği çok yüksek ilk yatırım maliyetleri, işletmeyi finansal riske girmekten alıkoymaktadır. Bu nedenle işletme yönetimi; yeni bir fabrika veya üretim hattı yatırımı yapmak yerine, ancak mevcut tesisin pratik kapasitesi tam doluluğa ulaştığında ve müşterilerden gelen yeni siparişler birikip sipariş kuyrukları oluşturmaya başladığında kapasite artırımına gitme kararı almıştır.

Buna göre, işletmenin benimsediği kapasite planlama stratejisi ve bu stratejinin uzun dönemdeki en muhtemel sonucu aşağıdakilerden hangisinde doğru verilmiştir?

Küresel yapay zeka pazarındaki genişleme eğilimini analiz eden bir mikroçip üreticisi, pazar payını maksimize etmek ve gelecekte oluşabilecek devasa talebi eksiksiz karşılayabilmek amacıyla yeni bir üretim tesisi yatırımına karar vermiştir. Tesisin tam kapasiteyle devreye girmesi yıllar alacağından, şirket yönetimi henüz kesinleşmiş büyük müşteri siparişleri ortada yokken inşaat ve kurulum süreçlerini bugünden başlatmıştır. Analistler ise pazarın teknolojik belirsizlikler barındırdığını ve talebin beklenen düzeyde gerçekleşmemesi durumunda şirketin ciddi finansal zorluklar yaşayabileceğini belirtmektedir.

Buna göre, mikroçip üreticisinin benimsediği kapasite planlama stratejisi ve bu stratejinin barındırdığı temel risk aşağıdakilerin hangisinde doğru olarak verilmiştir?