Soru

Zorluk: OrtaBasit Hareketli Ortalamalar Yöntemi

Bir sosyal hizmetler müdürlüğünün son beş ayda aldığı "Evde Bakım Hizmeti" başvuruları aşağıdaki tabloda gösterilmiştir:

Ay (tt)Başvuru Sayısı (yty_t)
1 (Ocak)100
2 (Şubat)140
3 (Mart)120
4 (Nisan)160
5 (Mayıs)170

Buna göre, k=3k=3 seçilerek basit hareketli ortalamalar yöntemiyle 6. ay (Haziran) için yapılacak öngörü değeri aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    120
  2. B
    138
  3. C
    140
  4. 150Cevap
  5. E
    165

Cevap

Haziran ayı için öngörülen başvuru sayısı 150'dir.
Haziran ayı (t=6t=6) için yapılan öngörü, Mart (t=3t=3), Nisan (t=4t=4) ve Mayıs (t=5t=5) aylarındaki başvuru sayılarının aritmetik ortalamasıdır. Hesaplama sonucunda (120+160+170)/3=150(120 + 160 + 170) / 3 = 150 değeri elde edilir.

Adım Adım Çözüm

1
Yöntem ve dönem sayısının belirlenmesi
k=3k = 3 dönemi kapsayan basit hareketli ortalama yöntemi kullanılacaktır.
Soruda Haziran (6. ay) öngörüsü için 3 dönemlik hareketli ortalama kullanılması istenmiştir.
2
Öngörü için kullanılacak verilerin seçilmesi
Mart (y3=120y_3=120), Nisan (y4=160y_4=160) ve Mayıs (y5=170y_5=170) verileri seçilir.
Basit hareketli ortalamalarda t+1t+1 döneminin öngörüsü, kendisinden önceki en yakın kk adet dönemin ortalamasıdır.
3
Ortalama hesaplamasının yapılması
F6=120+160+1703=4503=150F_6 = \frac{120 + 160 + 170}{3} = \frac{450}{3} = 150
Aritmetik ortalama formülü uygulanarak düzleştirilmiş öngörü değerine ulaşılır.

Anahtar Kavram

Basit hareketli ortalamalar yöntemi, bir zaman serisindeki rastgele dalgalanmaları düzleştirerek geleceğe yönelik öngörü oluşturmak için kullanılır. kk dönemli bir öngörüde, her zaman en güncel kk adet verinin aritmetik ortalaması alınır.

Alternatif Yöntem

Öngörü değeri hesaplanırken toplam değer olan 450 üzerinden gidilerek, her bir verinin ağırlığının eşit (1/31/3) olduğu düşünülüp payda kontrolü yapılarak işlem doğrulanabilir.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla