Bir kamu araştırma merkezinde, uygulanan üç farklı teknik eğitim yönteminin personelin "analitik düşünme" ve "problem çözme" becerileri üzerindeki etkisini incelemek amacıyla MANOVA uygulanmıştır. Analiz öncesinde varsayımları kontrol eden araştırmacı, Box's M testi sonucunda değerini elde etmiştir. Her bir gruptaki örneklem hacminin eşit ve yeterince büyük () olduğu bilinmektedir. Buna göre, Box's M testi sonucu ve analizin gidişatı ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
- Box's M testi büyük örneklemlerde küçük sapmalara karşı aşırı duyarlı olduğundan ve grup hacimleri eşit olduğunda MANOVA bu ihlale karşı dirençli (robust) kabul edildiğinden, analize devam edilebilir.Cevap
- Bolduğu için varyans-kovaryans matrislerinin homojenliği varsayımı istatistiksel olarak kesin bir şekilde sağlanmıştır ve analizde herhangi bir varsayım sapması yoktur.
- CBox's M testinin anlamlı çıkması, bağımlı değişkenlerin her bir grupta çok değişkenli normal dağılım varsayımını karşılamadığını kanıtlayan temel bir göstergedir.
- DVarsayım ihlal edildiği için MANOVA sonuçları tamamen geçersiz hale gelmiştir ve parametrik olmayan bir çok değişkenli analiz yöntemi tercih edilmelidir.
- EVaryans-kovaryans matrisleri homojen olmadığında analize devam etmek için Wilks' Lambda yerine daima en güçlü test olan Hotelling's T-Kare istatistiği raporlanmalıdır.
Cevap
Box's M testi büyük örneklemlerde hassas olduğundan ve grup hacimleri eşit olduğunda MANOVA bu duruma karşı dirençli kabul edildiğinden analize devam edilebilir.
MANOVA analizinde varyans-kovaryans matrislerinin homojenliği varsayımı Box's M testi ile denetlenir. Bu test, örneklem büyüklüğü arttıkça matrisler arasındaki en küçük farkları bile anlamlı bulma eğilimindedir. Ancak alan yazınında, grup örneklem hacimleri eşit olduğunda () MANOVA'nın bu varsayım ihlallerine karşı oldukça dirençli olduğu kabul edilir. Bu nedenle, değeri 'in altında olsa bile, grup dengesi sağlandığı için araştırmacı analize devam edebilir.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
MANOVA Varsayımlarında Dirençlilik (Robustness)
Tahmini Süre:1m 30s