Soru

Zorluk: OrtaBasit Üstel Düzleştirme (Simple Exponential Smoothing)

Bir sosyal yardımlaşma ve dayanışma vakfına (SYDV) yapılan aylık yakacak yardımı başvurularını analiz eden bir uzman, gelecek dönem tahminleri için basit üstel düzleştirme yöntemini kullanmaktadır. Vakıf kayıtlarına göre Ocak ayı için gerçekleşen gerçek başvuru sayısı (YtY_t) 800800 adet, aynı ay için öngörülen tahmin değeri (FtF_t) ise 750750 adettir.

Düzleştirme katsayısının (α\alpha) 0,20,2 olarak belirlendiği bu modelde, Şubat ayı için öngörülen (tahmin edilen) başvuru sayısı kaçtır?

  1. A
    740
  2. B
    750
  3. 760Cevap
  4. D
    790
  5. E
    800

Cevap

Şubat ayı için öngörülen başvuru sayısı 760 adettir.
Düzleştirme katsayısı α=0,2\alpha=0,2 olduğunda, bir sonraki dönemin tahmini Ft+1=0,2(800)+(1−0,2)(750)F_{t+1} = 0,2(800) + (1-0,2)(750) formülüyle hesaplanır. Bu işlem sonucunda 160+600=760160 + 600 = 760 sonucuna ulaşılır. Bu yöntem, son gerçekleşen veriye %20\%20, önceki tahmine ise %80\%80 ağırlık vermektedir.

Adım Adım Çözüm

1
Verilen parametrelerin tanımlanması
Yt=800Y_t = 800, Ft=750F_t = 750, α=0,2\alpha = 0,2
Hesaplama için gerekli olan gerçekleşen değer, tahmin edilen değer ve düzleştirme katsayısının tespiti gerekir.
2
Basit üstel düzleştirme formülünün uygulanması
Ft+1=αYt+(1−α)FtF_{t+1} = \alpha Y_t + (1 - \alpha) F_t veya Ft+1=Ft+α(Yt−Ft)F_{t+1} = F_t + \alpha (Y_t - F_t)
Yeni dönemin tahmini, mevcut tahminin belirli bir katsayı oranında hata kadar düzeltilmesiyle elde edilir.
3
Matematiksel işlemin tamamlanması
Ft+1=0,2(800)+0,8(750)=160+600=760F_{t+1} = 0,2(800) + 0,8(750) = 160 + 600 = 760
Ağırlıklı ortalama mantığına göre yeni tahmin hesaplanır.

Anahtar Kavram

Basit Üstel Düzleştirme (SES), geçmiş tahmin ile gerçekleşen değerin ağırlıklı ortalamasını alarak gelecek dönem öngörüsünü oluşturur.

Daha Fazla Pratik

α\alpha katsayısının 1'e yaklaşmasının tahminin duyarlılığı (responsiveness) üzerindeki etkisini inceleyen kavramsal sorular çözülebilir.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla