Soru

Zorluk: OrtaBasit Rastgele Örnekleme ile Karşılaştırma ve Etkinlik (Design Effect)

Bir eğitim araştırmasında, bir ildeki lise öğrencilerinin aylık ortalama kitap okuma sürelerini tahmin etmek amacıyla n=400n = 400 birimlik bir örneklem seçilmesi planlanmaktadır. Yapılan ön çalışmalarda, Basit Rastgele Örnekleme (BRÖ) tasarımı için tahmin edicinin varyansı V(yˉBRO¨)=500V(\bar{y}_{BRÖ}) = 500 dakika 2^2 olarak öngörülürken; öğrencilerin okul türlerine göre tabakalandırıldığı Tabakalı Rastgele Örnekleme (TRÖ) tasarımı için bu varyans V(yˉst)=350V(\bar{y}_{st}) = 350 dakika 2^2 olarak hesaplanmıştır.

Buna göre, TRÖ yönteminin BRÖ yöntemine göre tasarım etkisi (DeffDeff) ve BRÖ yerine TRÖ kullanılmasıyla elde edilecek hassasiyet kazancı (varyans azalma oranı) aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Deff=0,70Deff = 0,70; %30\%30 hassasiyet kazancıCevap
  2. B
    Deff=1,43Deff = 1,43; %43\%43 hassasiyet kaybı
  3. C
    Deff=0,70Deff = 0,70; %70\%70 hassasiyet kazancı
  4. D
    Deff=0,30Deff = 0,30; %70\%70 hassasiyet kazancı
  5. E
    Deff=0,85Deff = 0,85; %15\%15 hassasiyet kazancı

Cevap

Tasarım etkisinin 0,70 ve hassasiyet kazancının %30 olduğu seçenek doğrudur.
Tasarım etkisi (DeffDeff), Tabakalı Rastgele Örnekleme varyansının (350350), Basit Rastgele Örnekleme varyansına (500500) oranlanmasıyla 0,700,70 olarak bulunur. Bu değerin 1'den küçük olması yöntemin daha etkin olduğunu gösterir. 10,70=0,301 - 0,70 = 0,30 işlemiyle de varyansta %30\%30'luk bir azalma (hassasiyet kazancı) sağlandığı sonucuna ulaşılır.

Adım Adım Çözüm

1
Tasarım etkisi (Design Effect) formülünü uygulayın.
Deff=V(yˉst)V(yˉBRO¨)=350500=0,70Deff = \frac{V(\bar{y}_{st})}{V(\bar{y}_{BRÖ})} = \frac{350}{500} = 0,70
Deff, seçilen örnekleme yönteminin varyansının, basit rastgele örnekleme varyansına oranıdır.
2
Hassasiyet kazancını (varyans azalma oranını) hesaplayın.
Kazanç =1Deff=10,70=0,30= 1 - Deff = 1 - 0,70 = 0,30 (yani %30\%30)
Hassasiyet kazancı, yeni yöntemin varyansta sağladığı yüzde bazlı düşüşü ifade eder.

Anahtar Kavram

Tasarım Etkisi (Deff) ve Örnekleme Etkinliği

Alternatif Yöntem

Varyans azalma miktarını bulup orantı kurabilirsiniz: Azalma =500350=150= 500 - 350 = 150. Azalma oranı =150/500=0,30= 150 / 500 = 0,30. Buradan Deff=10,30=0,70Deff = 1 - 0,30 = 0,70 sonucuna gidilebilir.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla