1808 yılında Sadrazam Alemdar Mustafa Paşa'nın girişimiyle Padişah II. Mahmud ve taşradaki güçlü yerel otoriteler (ayanlar) arasında imzalanan Sened-i İttifak'ın, Türk anayasallaşma sürecindeki diğer belgelerden (Tanzimat, Islahat, Kanun-i Esasi) ayrılan ve onu bir 'misak' (sözleşme) haline getiren temel özelliği aşağıdakilerden hangisidir?
- Merkezi otorite ile yerel güçler arasında iki taraflı bir irade beyanı ve karşılıklı yükümlülükler içermesiCevap
- BPadişahın mutlak otoritesini tebaasına karşı tek taraflı bir irade beyanıyla (ihsan) sınırlandırmış olması
- CFransız İhtilali'nin getirdiği milliyetçilik fikirlerinin etkisiyle azınlıklara geniş haklar tanıması
- DAvrupa devletlerinin baskısı sonucunda uluslararası bir konferansta kararlaştırılmış olması
- EHükümetin padişaha değil, halk tarafından seçilen bir meclise karşı sorumlu olması ilkesini getirmesi
Cevap
Merkezi otorite ile yerel güçler arasında iki taraflı bir irade beyanı ve karşılıklı yükümlülükler içermesi
Sened-i İttifak'ın en belirgin özelliği, padişahın yetkilerini kendi iradesiyle değil, taşradaki ayanlarla yaptığı bir pazarlık ve sözleşme sonucunda sınırlandırmış olmasıdır. Bu durum belgeyi bir 'misak' (sözleşme) haline getirir ve onu tek taraflı olarak ilan edilen Tanzimat ve Islahat fermanlarından ayırır.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Sened-i İttifak'ın Sözleşme (Misak) Niteliği
İpuçları
1
Belgenin taraflarını (Padişah ve Ayanlar) düşünün.
2
Bu metnin 'Misak' (Sözleşme) olarak adlandırılmasının hukuki sebebine odaklanın.
3
Tanzimat Fermanı padişahın tek taraflı bir lütfu iken, bu belge neden karşılıklı imzalanmıştır?
Daha Fazla Pratik
Sened-i İttifak ile İngiliz anayasal tarihindeki Magna Carta Libertatum arasındaki benzerlik ve farkları inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 15s