Soru

Zorluk: ZorKalkınma Planlarında Çevre Politikaları

Türkiye'de planlı dönem çevre politikalarının evrimi incelendiğinde; çevre sorunlarının ekonomik büyümeye karşıt bir maliyet unsuru olarak görülmesinden vazgeçilerek, çevrenin korunması ile kalkınmanın birbirini destekleyen ve bütünleşen süreçler olduğu anlayışının (Sürdürülebilir Kalkınma) ilk kez temel bir stratejik ilke olarak yer aldığı Beş Yıllık Kalkınma Planı (BYKP) aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    Üçüncü Beş Yıllık Kalkınma Planı
  2. Altıncı Beş Yıllık Kalkınma PlanıCevap
  3. C
    Sekizinci Beş Yıllık Kalkınma Planı
  4. D
    Birinci Beş Yıllık Kalkınma Planı
  5. E
    On Birinci Beş Yıllık Kalkınma Planı

Cevap

Sürdürülebilir kalkınma ilkesinin Türk planlama sistemine ilk kez temel bir strateji olarak girdiği metin Altıncı Beş Yıllık Kalkınma Planı (1990-1994) dönemidir.
Sürdürülebilir kalkınma kavramı, Türkiye'de ilk kez 1990-1994 yıllarını kapsayan Altıncı Beş Yıllık Kalkınma Planı'nda temel bir ilke ve stratejik yaklaşım olarak yer almıştır. Bu plan, çevresel korumayı ekonomik büyümenin bir engeli değil, onun ayrılmaz bir parçası olarak tanımlamıştır.

Adım Adım Çözüm

1
Kalkınma planlarının tarihsel odak noktalarını analiz et.
1. ve 2. Planlarda çevre ikincil plandadır. 3. Plan (1973) çevre başlığını ilk kez açar ancak yaklaşım 'kirlilik kontrolü' odaklıdır.
Soruda istenen 'ilk kez yer alma' değil, 'sürdürülebilir kalkınma anlayışının ilk kez yer almasıdır'.
2
Uluslararası gelişmelerin planlara yansımasını değerlendir.
1987 yılında yayınlanan Brundtland Raporu (Ortak Geleceğimiz), sürdürülebilir kalkınma kavramını küreselleştirmiştir. Bu raporun Türkiye'deki ilk yansıması 1990-1994 dönemini kapsayan plandır.
Türkiye'nin planlama disiplini uluslararası çevre rejimlerine uyumlu bir seyir izler.
3
Altıncı Beş Yıllık Kalkınma Planı'nın temel farkını belirle.
Altıncı Plan, çevre sorunlarını sadece kirlilik olarak değil, kaynak yönetimi ve kalkınmanın bir boyutu olarak ele alan 'sürdürülebilir kalkınma' yaklaşımını benimseyen ilk resmi politika belgesidir.
Kavramsal dönüşümün (kirlilik kontrolünden sürdürülebilirliğe) tespiti doğru cevabı verir.

Anahtar Kavram

Beş Yıllık Kalkınma Planlarında (BYKP) çevre politikalarının evrimi ve sürdürülebilir kalkınma ilkesinin entegrasyonu.

Daha Fazla Pratik

Çevre politikasının kurumsallaşması bağlamında Çevre Kanunu (1983) ve Başbakanlık Çevre Müsteşarlığı'nın kuruluş dönemleri ile kalkınma planları arasındaki zaman çizelgesini inceleyiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla